Hải Đảo và Người Tình

Nhạc & lời: Patrick Leonard, 
Madonna Ciccone & Bruce Gaitsch
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Đây là một ca khúc nữa hay làm cho tôi nghĩ đến mùa hè, ngoài Lời Giã Từ Phố Biển trước đây.  Nguyên bản do Madonna hát có một không khí mơ mộng và một nhịp trống thúc dục gọi mời.  San Pedro là một thành phố nằm ở cuối đảo Ambergris Caye của xứ Belize, một thời là một làng đánh cá vắng lặng, trước khi Madonna đưa vào ca khúc bất hủ La Isla Bonita.  Đảo Tuyệt Vời.  Đảo Thần Tiên.  Mỗi lần nghĩ đến ca khúc này, tôi có thể tưởng tượng đến tiếng guitar nhộn nhịp, tiếng bongo nhịp nhàng, tiếng bước chân, tiếng gió, tiếng sóng.  Cả một mùa hè thật lý tưởng.  Bên cạnh người tình lý tưởng.

Thế nên khi nhận được bản hòa âm của bận, tôi thật bỡ ngỡ, như người quen lâu ngày không gặp giờ nhận không ra.  Bạn bảo tôi, tiết tấu dựa trên nhịp của đảo Caribean đấy.

LV: Tôi ngâm bài này khá lâu vì không biết phải xử lý như thế nào cho hợp lý. Giai điệu dồn dập riêng cho bài làm tôi phải mất khá nhiều thời gian để tìm tòi để dàn dựng sao cho nghe giống nguyên bản nhưng phải có chút khác. Sau đó là phần mix cần được làm để có thể gợi lại những âm thanh của thập niên 80.

Ngày xưa đánh cho bạn hát bài này cùng với ban nhạc tôi chẳng để ý gì nhiều; thế nhưng giờ nghe bạn hát lại nó bằng tiếng Việt trên diễn đàn Kejazz khiến cho tôi vừa có chút hoài niệm vừa có chút lạ xa. Giống như kẻ lãng du cố tìm lại căn nhà xưa mà không nhận ra được nó vì đã có quá nhiều đổi thay với thời gian…

Hải Đảo và Người Tình page

Đêm rồi tôi mơ về San Pedro.
Chập chờn tiếng hát, điệu nhạc dắt tôi trở về.
Ngỡ ngàng thiếu nữ, đôi mắt mênh mông.
Tưởng vừa khi thức giấc mộng dài, vẫn say tình nồng.  

Gió tropic ấm áp hiu hiu.
Có tiếng sóng vỡ cát liêu xiêu.
Nơi cho tôi ước mong ngày về
Lại Isla Bonita.
 
Xôn xao khúc hát samba.
Ánh nắng lấp lánh trên cao.
Sóng vỗ mơn man. 
Mắt cay nồng nàn,
Thèm tiếng ru của người yêu.

Bao tình yêu thương cho San Pedro
Biển nồng hương gió muối mặn mà, tiếng ai dịu dàng,
“Te dijo te amo.”
Nguyện cầu cho mãi tháng ngày dài
Chớ nên vội vàng.
 
Gió tropic ấm áp hiu hiu. 
Có tiếng sóng vỡ cát liêu xiêu. 
Nơi cho tôi ước mong ngày về 
Lại Isla Bonita. 

Xôn xao khúc hát samba. 
Ánh nắng lấp lánh trên cao. 
Sóng vỗ mơn man. 
Mắt cay nồng nàn, 
Thèm tiếng hơi thở người yêu.
Nắng hanh rạng ngời theo áng mây trên trời bay.
Vừa khi giấc trưa là lúc họ cùng kéo nhau qua phố đây.
Má tươi hồng, mắt trong, lòng chẳng ưu tư sầu lo.
Người con gái yêu chàng rồi; chàng đắm say người tình mơ.

La Isla Bonita

Last night I dreamt of San Pedro
Just like I'd never gone, I knew the song
A young girl with eyes like the desert
It all seems like yesterday, not far away

Tropical the island breeze
All of nature wild and free
This is where I long to be
La isla bonita

And when the samba played
The sun would set so high
Ring through my ears and sting my eyes
Your Spanish lullaby

I fell in love with San Pedro
Warm wind carried on the sea, he called to me
Te dijo te amo
I prayed that the days would last
They went so fast

Tropical the island breeze
All of nature wild and free
This is where I long to be
La isla bonita

And when the samba played
The sun would set so high
Ring through my ears and sting my eyes
Your Spanish lullaby

I want to be where the sun warms the sky
When it's time for siesta you can watch them go by
Beautiful faces, no cares in this world
Where a girl loves a boy, and a boy loves a girl

Sợ Biết Tình Yêu Đổi Thay

Nhạc & lời: Osvaldo Farrés
Lời Pháp: Luis Mariano
Lời Việt: Ngu Yên
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Điêu khắc phẩm: Damien Hirst
Photo & graphics: MarcMarc

NT:  Đáng lẽ tuần lễ này là vào Spring Break, những ngày nhộp nhịp nhất trong khóa học mùa Xuân cho đám học sinh, sinh viên.  Vậy mà bỗng nhiên, mùa dịch đến.  Dịch Coronavirus.  Cuộc sống bất thình lình ngừng thở.  Đường phố trống trơn như bị bỏ hoang.  Những bãi biển không một bóng người.  Chợt nghĩ ca khúc La Isla Bonita mà tôi dự định sẽ đăng trong tuần này giờ nghe thật… chẳng hợp thời.  Thế nên tôi phải tìm một ca khúc khác.

Trở lại chuyện dịch… nhạc.  Cách đây hai năm, tôi dịch ca khúc Nào Biết, Nào Biết Người Ơi từ bản tiếng Tây Ban Nha Quizás, Quizás, Quizás.  Anh Ngu Yên bảo tôi, bản tiếng Pháp nghe thú vị hơn.  Qui sait, qui sait, qui sait.  Có thể gọi là: Ai Biết, Ai Biết Tình Yêu.  Nếu không thì: Sợ Biết Tình Yêu Đổi Thay .  Tôi ngẫm nghĩ, tình yêu đổi thay thì cũng dễ hiểu, nhưng sợ biết là sao?  Mà ai sợ?  Mình hay người kia?  Phân vân thì mặc phân vân;  anh NY gửi bài đến thật đúng lúc, gửi cho bạn liền.

LV: Bạn gửi lời dịch mới của Ngu Yên. Tôi hỏi bạn có định hát phiên bản này không. Bạn nói nếu tôi làm cho bài “real sad” bạn sẽ hát. Tôi thấy tôi không phải cố gắng gì nhiều. Bài đã buồn lại gặp lúc đang lo buồn như thế này. Muốn vui cũng không cười nổi…

NT:  Ha ha, bạn nói thật đúng.  Trong thời buổi dịch Covid-19 này, chúng ta chỉ có cười… mếu thôi.  KẻJazz mong các bạn hữu xa gần hãy giữ gìn sức khỏe.  Nếu bị “cấm cung” thì các bạn cứ nghe… KẻJazz, ít ra  cũng mua vui được vài trống canh nhé.  Và cứ gửi comments cho KẻJazz để ta cùng hàn huyên cho bớt thấy cô đơn.

Sợ Biết Tình Yêu Đổi Thay page

Tình yêu làm sao ai biết được
Đừng hỏi tình có còn lâu dài
Đừng hỏi tình kia vội chóng phai
Đừng hỏi tình yêu làm chi?

Dù anh thề yêu em suốt đời
Dù biết lời hứa thật trong lòng
Mà sao tình em chợt thở dài
Sợ biết tình yêu đổi thay

Rồi có những lúc sống vui đùa
với tiếng đàn, với tiếng cười...
Người ấy đắm đuối nép trong lòng
bước quay cuồng, mắt mơ màng

Dù anh thề không có ý gì
Dù chỉ một thoáng đã quên rồi
Mà sao lòng em cay đắng hoài
Tình hỡi, tình ơi, sầu chi?

Dù anh thề không có ý chi
Dù chỉ một thoáng đã quên rồi
Mà sao lòng em luôn đắng cay
Tình hỡi, tình ơi, sầu chi?

Chuyện cũ vẫn giữ mãi trong đời
những khi buồn, nhớ đau lòng...
Người ấy vẫn đến giữa mơ hồ
Lúc anh đàn, mắt mơ màng

Dù anh thề yêu em suốt đời
Dù hứa người ấy đã quên rồi
Mà sao lòng em lo lắng hoài
Sợ biết tình yêu đổi thay...
Ai biết, ai biết, tình yêu

Qui sait, qui sait, qui sait
	
Tu jures que tu m'aimes
Bien plus que moi je t'aime
Pourtant je dis quand même :
Qui sait, qui sait, qui sait.
Tu dis que sur la terre
C'est moi qui tu préfères,
Que nul ne peut te plaire,
Qui sait, qui sait, qui sait.

Un soir, dans une danse
Un autre s'avance,Djà ton coeur frivole
Dans ta robe tourne et vole,
Et ce baiser qu'il ose voler
Sur ta joue rose tu dis :
C'est peu de chose,
Qui sait, qui sait, qui sait!

Tu dis que dans la danse
Les tendres confidences
N'ont guère d'importance,
Qui sait, qui sait, qui sait.
La preuve est qu'au passage
S'il frôle ton corsage,
Lequel est le moins sage,
Qui sait, qui sait, qui sait.

Pour peu que l'amourette
Te tourne la tête,
Vas-tu m'être infidèle
Pour de telles bagatelles,

Mais si jamais tu oses,
Moi même, je suppose,
Ferais la même chose,
Qui sait, qui sait, qui sait!

 

Nếu Biết Tình Yêu

Nhạc & lời: Alfredo Rapetti & Giuseppe Carella
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Ngoài những bài nhạc thời thượng ra rả suốt ngày trên radio, tôi ít khi tìm nghe nhạc pop. Thật chẳng phải chuyện dở hay; tính tôi vẫn thích những gì hơi… khác, chỉ vậy thôi. Lâu lâu cũng có vài bài nhạc pop đã từng làm cho tôi mê say, điên đảo.
Ví dụ điển hình là bài Seamisai này.
Anh bạn thân từ thời tiểu học ở Nha Trang một ngày kia bỗng gửi cho tôi bài nhạc mà anh rất thích. Thường thì tôi cũng hơi ngán cái vụ này, cả nể thì phải nghe. Lỡ khi thật lòng thấy không thích thì chẳng biết phải nói làm sao cho người đó hiểu. Nào phải là mình… xì-tin. Chỉ là tại không… hợp nhĩ mà thôi.
Nhưng ngược lại, đây cũng là một dịp cho mình được biết nhạc mới. Cũng là một điều hay.
Lẽ dĩ nhiên Seamisai chẳng phải là nhạc mới. Bài nhạc xuất hiện vào năm 1996. Ở Âu châu. Lời ca viết bằng tiếng Ý Đại Lợi và tiếng Bồ Đào Nha. Anh bạn tôi, Trần Chấn Trí, là một giáo sư ngôn ngữ học, đã cho tôi biết: lời tiếng Ý hay tuyệt vời.
Thế là anh đã lừa tôi lọt tròng. Tôi bảo Trí, “Thì dịch luôn đi. Bảo hay mà người ta ù ù cạc cạc cả hai ngôn ngữ Ý Bồ thì làm sao biết hay dở.”
Và cũng nhờ thế mà hôm nay, Nếu Biết Tình Yêu đến với các bạn của KẻJazz.
Ca khúc này thoạt nghe thì dường như không có gì. Giai điệu thoải mái. Tiết tấu nhịp nhàng. Ý tưởng vẫn quanh quẩn vấn đề yêu đương. Lúc gửi cho bạn hòa âm, nghe qua bạn bảo tôi, “Nhạc quá pop, không biết phải làm sao cho hợp đài.” Sau một thời gian dài, bạn mới chuyển đến tôi bản phối. Nghe xong, tôi rất thích, nhưng mới biết là mình sắp đến phần gay cấn. Bài nhạc viết theo nhịp lẻ. Câu dài ngắn không đều. Những lập lại đều có ít nhiều chi tiết thay đổi. Dường như toàn cả bài, từ đầu chí cuối, là một phấn đấu không ngừng.

LV: Bạn gửi bài này cho tôi làm tôi cũng khá bỡ ngỡ. Bài thì rất hay. Tôi thích lắm. Nhưng không biết phải xử lý thế nào. Đây là một bài hoàn toàn pop với những nốt chõi đặc thù trong nhạc nền, bỏ đi thì không ra bài, giữ lại thì lại quá pop không ra nét jazz! Hơn nữa cách hát trong bài phải nói là khó hợp với giọng hát của cả tôi và bạn. Thế là 2 cái tréo cẳng ngỗng này làm khó cho cả tôi lẫn bạn nhé! Ai biểu bạn bị ông bạn giáo sư ngôn ngữ học gì đó dụ khị. Khó cho tôi hòa nhạc thì sẽ phải khó cho bạn hát thôi. Nhưng rồi cũng xong. Rồi cũng có bài mang ra trình làng. Một bài pop rất lọt tai,

Nếu Biết Tình Yêu page

Chớ dối lòng mình.
Vì anh vẫn biết những ý nghĩ, với những nỗi niềm
Mình em riêng mang.

Cũng đã lâu rồi,
Nhìn em bên anh sao xa xôi, em mãi nín lặng,
Dù câu yêu em, khi bên nhau anh thường nói.
Hành trang kia cho riêng em thấy đã sẵn rồi.
Thế nên đành thôi

Hết rồi, nào ngờ vì đâu,
Nụ cười đã quen những sớm mai, phút bên nhau?
Mất rồi, mà từ lúc nào, tình em cho anh?

Nếu biết tình yêu, em hiểu ngay phút đau lòng này.
Nếu biết tình yêu, em thấy ngay nỗi lo sợ này.
Giống như cuộn phim ta đã xem bao nhiêu lần rồi,
Dễ gì mà quên.
Ôi, không đâu.

Đến khi tình yêu đã chấm dứt, có ai lỗi lầm?
Đến khi rời nhau, ta chớ nên nói câu tạ tình.
Nắm đôi tay này, giữ chặt những gì ta
Còn lại trong hồn, những gì thôi không đành quên.
Khi mình xa rồi.

Biết không thể nào, 
Làm như vô tư khi bên em, anh chẳng biết gì.
Gần kề bên nhau, nhưng đôi mi sao lệ ứa.
Làm sao nói cho em nghe hết bao điều
Dấu trong hồn anh. 

Có hay, từ nay trong tim,
Từng đêm cuối Đông mang những cơn băng giá về?
Có hay, từ nay đâu còn
Người anh yêu thương?

Biết anh còn yêu, nhưng hôm nay, đã quá muộn rồi.
Biết anh từng yêu, nên nay tim anh quá u hoài. 
Cuốn phim tình yêu đã kết thúc khiến ta thêm buồn.
Thôi đừng xem nữa,
Em hỡi.

Biết trong tình yêu vẫn có những nỗi đớn đau vì
Phút giây này đây khi đôi ta sắp mãi chia lìa.
Xiết đôi tay này để còn nhớ hoài nhau,
Dù thời gian sẽ dần xóa mờ bao
Cơn buồn đau.
Khi ngày tháng qua,
Ai còn yêu?
Seamisai

Non dire no
Che ti conosco e lo so cosa pensi
Non dirmi no

Os tempos vão
Foram-se os tempos e agora te calas
Tu já não falas se falo de amor
Se tem as malas prontas, não finjas
Tudo acabou

Por que 
Já não se vê
O teu sorriso ao amanhecer?
Por que
Já não sou mais
Teu bem querer?

Se ami sai quando tutto finisce
Se ami sai come un brivido triste
Come in'un film dalle scene già viste
Che se ne va
Oh no
(Não estarás mais aqui)

Se o amor acaba a ninguém cabe a culpa
Se o amor acaba não cabe desculpa
Agora aperte as minhas mãos, sim
Pra que reste um recordar, sim

Amanhã

E non si può
Chiudere gli occhi far finta di niente
Come fai tu quando resti con me
E non trovi il coraggio de dirmi
Che cosa c'é

Sara dentro di me
Come una notte d'inverno perchè
Sarò da oggi in poi
Senza di te

Sei que me amavas e agora é tão tarde
Sei que me amavas e agora é saudade 
No nosso filme o fim será triste
Não quero ver
Oh não

Sabes que é chegada das dores
Dores de quando se acabam os amores
Agora aperte as minhas mãos, sim
Pra que reste um recordar, sim
Amanhã

Nụ Hồng

Nhạc & lời: Gordon Mills
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Trong những loại nhạc mà tôi được nghe trong thập niên đầu tiên định cư tại Mỹ, có lẽ giòng nhạc bluegrass đã gieo trong tôi ấn tượng mạnh mẽ nhất. Và cũng đồng thời điểm với những kỷ niệm êm đẹp nhất.
Dạo ấy, trong những ngày tháng ở cư xá cho sinh viên đại học, tôi và mấy người bạn vẫn thường lái xe thám hiểm vùng núi non Ozark gần đó, với những làng mạc tưởng chừng như đã bị bỏ quên bởi đời sống văn minh. Những cánh rừng cháy đỏ mùa thu. Những dãy núi phủ khói mây bàng bạc sớm chiều. Nơi đó, thi thoảng, tôi được nghe tiếng đàn banjo từ những hàng quán ban trưa. Tiếng đàn giây sắt trùng điệp nhưng nghe sao thấy thật u buồn như lời than thở. Những người bạn bảo tôi rằng loại nhạc bluegrass này rất thịnh hành trong vùng đồi núi từ Appalachians qua đến rặng Rocky, nhưng ít nghe thấy trong thị thành.
Gần đây, khi nghe một vài nhạc sĩ mà tôi rất thích, như Martin Simpson và Hayde Bluegrass Orchestra, bỗng nhiên tôi lại bị lôi cuốn bởi cái nét buồn buồn xa vắng của nó. Tìm về nguốn gốc thì tôi mới hiểu ra tại sao tôi vẫn cảm như vậy. Nhạc blues của người nô lệ đã len lỏi lên vùng núi Appalachians (có thể từ những người nô lệ bỏ trốn điền chủ tìm về phương bắc), rồi hòa nhập vào giòng nhạc folk và spiritual của dân bản xứ, và trưởng thành nhạc ra bluegrass. Không như bossa nova với bản chất kiêu kỳ, bluegrass vẫn hoàn nét mộc mạc, nặng về dân ca. Có lẽ những rặng núi trùng điệp đã cách ly giòng nhạc này trong bao nhiêu năm tháng qua nên vẫn còn giữ nguyên cái độc đáo của nó.

LV: Bluegrass không phải là loại nhạc tôi nghe. Theo tôi thì loại nhạc này tương tự như nhạc vọng cổ của Việt Nam với cách hát kiểu folksy và âm vận đặc thù của địa phương. Những nhạc cụ của bluegrass có nhiều thứ phổ thông trong nhạc dân ca của người Mỹ vùng Appalachian như steel guitar, banjo, mandolin, fiddle… Tôi không xử dụng những nhạc cụ này, nhất là banjo là một loại đàn rất American mà tôi rất thích nhưng tôi nghĩ là khó học. Thêm nữa là cách hát với giọng twang của ca sĩ bluegrass đặc thù thì tôi cũng chịu thua. Bởi thế nên với loại nhạc này tôi chỉ dám “kính nhi viễn chi”. Cho đến hôm nay…

NT:  Tôi đoán là đa số ca sĩ bluegrass xuất thân từ những vùng “country” nên cách phát âm của họ có nét đặc thù “twangy”.  Nhưng thật ra, có nhiều ca sĩ hiện đại, vì không phải là dân bản xứ, nên họ phát âm rất “bình thường”, và có lẽ vì thế mà không thấy “cải lương” như bạn nói.

Khi tôi bàn bạc với bạn về nhạc bluegrass, tôi cũng không nghĩ là bạn sẽ đưa loại nhạc này vào KẻJazz một cách nhanh chóng như vậy. Chỉ một tuần sau, tôi nhận được hòa âm nháp của bài The Rose, là một bài nhạc tôi đã từng hát theo thể pop với màu sắc của gospel. Lần này, Nụ Hồng đã trở thành một loại hymn, một loại thánh ca, cho tình yêu,  dù chỉ mang một hơi thở nhẹ của bluegrass, đủ để nối dài thêm tuần lễ Valentine.

LV: Tôi dùng tiếng fiddle làm nhạc dẫn để tạo nên không khí của bluegrass. Còn tạo nên tiếng banjo thì hơi mất thì giờ chút. May nhờ vào kho tàng “virtual instruments” vĩ đại trên mạng nên cuối cùng cũng moi ra được tiếng banjo để đánh cho thêm chút dáng vẻ bluegrass.

NT:  Hy vọng trong tương lai, bạn bè của KẻJazz sẽ được thưởng thức thêm loại nhạc này qua những hòa âm mới lạ của bạn.

Nụ Hồng page

Người hay nói, yêu giống như sóng sông
Dập vùi sậy lau yếu đuối
Người hay nói, yêu giống như lưỡi dao
Cắt hồn mình thêm rướm máu
Và cũng nói, yêu giống cơn khát thèm
Bức rức trong tim không ngừng
Mà tôi thấy yêu giống như hoa thơm
Và hạt mầm là em tặng đời

Là con tim sợ hãi những nát tan
Nên chưa bao giờ lên tiếng hát
Là đêm tối sợ phút giây tan mơ
Nên ngại ngần không chớp mắt
Là kiếp sống lo lắng những mất còn
Nên không dám sớt chia vui buồn
Hồn yếu đuối sợ nỗi chết khôn nguôi
Nên chưa từng dám sống một lần

Rồi đêm đến, khi thấy sao cô đơn 
Nên đường dài thêm hun hút
Mà tình yêu sao thấy như riêng trao
Cho người luôn may mắn
Thì hãy nhớ trong đông tuyết buốt lạnh
Khi băng giá lấp che cây cành
Một mầm non chờ ánh nắng xuân tươi
Sẽ dâng đời nụ hoa tuyệt vời
The Rose

Some say love, it is a river
That drowns the tender reed
Some say love, it is a razor
That leaves your soul to bleed
Some say love, it is a hunger
An endless aching need
I say love, it is a flower
And you, its only seed

It's the heart afraid of breaking
That never learns to dance
It's the dream afraid of waking
That never takes the chance
It's the one who won't be taking
Who cannot seem to give
And the soul afraid of dying
That never learns to live

When the night has been too lonely
And the road has been too long
And you think that love is only
For the lucky and the strong
Just remember in the winter
Far beneath the bitter snows
Lies the seed, that with the sun's love
In the spring becomes the rose

Ngất Ngây Yêu

Nhạc & lời: Cole Porter
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Đến khoảng cuối thập niên 40, tên tuổi của Cole Porter đã tuột dốc với hai vở nhạc kịch không thành công trong khu Broadway. Những nhà phê bình đã công khai tuyên bố rằng nhạc của ông đã hết “nhựa”, mất sức lôi cuốn của thời 30. Và Cole Porter đã đáp lời bằng vở kịch Kiss Me, Kate. Một vở kịch về dựng lại vở kịch của Shakespeare, The Taming of the Shrew. Ngược với lời tuyên bố của những nhà phê bình nọ, năm 1949, Kiss Me, Kate đã tưng bừng đoạt nhiều giải thưởng Tony (cho kịch nghệ), về nhạc cũng như nhạc bản, v.v… và So in Love là một trong những ca khúc xuất sắc của vở kịch.
Ca khúc mở đầu thật nhẹ nhàng, bằng những lời yêu thương khao khát, nói về một cuộc tình thật nồng nàn. Nhưng vào đoạn cuối, bốn câu ngắn gọn taunt me, and hurt me, deceive me, desert me dường như là những mũi tên cắm sâu vào trái tim của kẻ bị tình phụ. Bài nhạc có giai điệu mang nhiều kịch tính. Nên khi nhận được hòa âm của bạn, tôi đã khổ sở trong việc xử lý bài nhạc này để làm sao không quá nặng nề bi kịch. Tôi nghĩ là có gì đó trong rhythm của bạn đã giúp tôi tránh được cái tính kể lể cố hữu của mình.

LV: Khi nghe So In Love lần đầu qua tiếng hát Ella Fitzgerald tôi đã thích ngay với cách trình bày của bà. Vì thế nên tôi đã không do dự dàn dựng bài với thể loại bolero/rumba này. Theo tôi thì tiết tấu này riêng nó đã có tính lãng mạn rồi. Thế nên tôi khá ngạc nhiên khi bạn lại bị trở ngại với vấn đề xử lý nét kịch tính của bài. Có lẽ bạn khó khăn với chính mình quá đó không?

Ngất Ngây Yêu

Kỳ khôi, thật vậy thôi,
Mọi lần em gần kề, ôi
Ngập trời ánh trăng sao
Như lòng anh đắm đuối yêu em

Dù khi chẳng gần nhau
Mà vòng tay hoài tìm nhau
Người tình, biết không em
Ôi, lòng anh ngất ngây vì em 

Mình yêu từ đêm ấy chất ngất cơn say
Từ đêm em đi vào đời anh
Tình yêu cho anh biết quyến luyến đêm ngày
Phút giây em nói lời yêu anh

Dù cười chê, dù khổ đau
Dù bội phản, dù lừa dối
Một lòng mãi yêu em
Vẫn ngây ngất (đến hơi thở)
Vẫn ngây ngất (phút sau chót)
Vẫn ngây ngất
Vẫn mãi yêu em đời đời
So in Love

Strange dear, but true dear
When I'm close to you, dear
The stars fill the sky
So in love with you am I

Even without you
My arms fold about you
You know darling why
So in love with you am I

In love with the night mysterious
The night when you first were there
In love with my joy delirious
When I knew that you could care

So taunt me, and hurt me
Deceive me, desert me
I'm yours, till I die
So in love
So in love with you, my love, am I

Quê Hương Bolero

Nhạc & lời: Nando da Cruz
Lời Việt: Ngu Yên
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Trước hết, KẻJazz chào mừng các bạn với một năm mới, vào một thập niên mới, cùng một lời chúc mới vạn tốt lành may mắn.  Nhìn lại hành trình của hơn ba năm qua, thật là nhiều buồn vui lẫn lộn.  Buồn với những cuộc tình thiếu may mắn trong những điệu slow, điệu blues áo não.  Vui với những mối tình thăng hoa trong điệu bossa nova, điệu samba nhộn nhịp.  Thâm trầm với nỗi niềm nhân sinh gói ghém trong nhịp swing.  KẻJazz cũng đã khởi hành bằng những ca khúc jazz standards, qua những biến thể như bossa nova, blues, đến những ca khúc pop phức tạp nhưng rất… jazz.  Có nghĩa là đoạn đường đã qua rất là quanh co… lòng vòng.  Và vẫn chưa tới đâu.

Nhưng để bắt đầu 2020, KẻJazz gửi đến các bạn một ca khúc mới, trong điệu morna của xứ Cape Verde nhịp nhàng cùng bolero từ Cuba, một điệu nhạc lai căng do Lê Vũ thử nghiệm tạo ra.  Nhưng phải cảm ơn anh Ngu Yên, người đã dịch lời ca khúc Petit Pays mà ca sĩ Cesária Évora đã mang lại cho thính giả toàn cầu vào thập niên ’90.

Anh NY đã gửi qua điện thư cho tôi vào khoảng tháng Chín.  Ca khúc mang tựa đề Quê Hương Thao Thức.  Tôi cũng thích tựa đề này.  Niềm nhớ nhung hiện rõ trong tâm khảm của những ai còn cưu mang lòng yêu thương quê nhà.  Tôi có thể mường tượng những đôi mắt trắng dã trong đêm dài tăm tối đang thò lỏ nhìn.  Chẳng bao lâu sau, lại thêm một điện thư khác, thật ngắn gọn: Thử đổi lại hát Bolero kiểu Besame mucho, lấy tựa đề là Quê Hương Bolero. Nghe khác lạ.

Cái khác lạ là, không hẳn bolero mà cũng không phải morna.  Không phải hoàn toàn tiếng Việt mà cũng không phải tiếng Pháp.  Petit pays là Cape Verde mà cũng có thể là Việt Nam.  Quê Hương BoleroNhững lúc buồn nơi quê người, nghe nhớ nhung tiếng bolero, anh đã viết như thế.

LV: Tôi bị lòng vòng với cách chơi bài này khá lâu. Cách chơi của bản chính với tiếng hát của Cesaria Evora thì rất nhanh. Điệu morna này có vẻ là pha trộn giữa nhạc Latin và nhạc Phi Châu với nhiều nhạc cụ đàn giây mà nhiều thứ bình thường ít thấy. Vì tiết tấu khá nhanh cho nên thoạt đầu tôi đã dàn dựng bài với tempo khá dồn dập. Nhưng khi hát thử thì thấy thật khó để diễn tả được tâm tình nhớ nhung của kẻ tha hương nhớ nhà. Thêm nữa tựa bài lại là Quê Hương Bolero nên điệu bolero chậm rãi hơn nhất định phải xử dụng. Thử đi thử lại cuối cùng tôi đã phải chơi ở tempo chậm hơn và dùng bass rhythm của mambo để pha lẫn với tiếng đệm guitar thùng bolero để dựng lên phiên bản chót này. Tiếng accordion hoàn toàn là do ngẫu nhiên thêm vào nhưng vô hình chung tôi có cảm tưởng như nó làm cho bài tự nhiên thành ra hoàn toàn khác biệt với giai điệu của bản gốc. Nghe vừa khác lạ lại vừa gần gũi. Dù xa lạ nhưng tình bolero quen thuộc, thân thương vẫn tràn đầy. Cuối cùng là tiếng đàn ukelele để tô điểm. Tôi xử dụng nó vì âm sắc cao tiêu biểu của thùng đàn nhỏ mang lại hơi hướm folksy, unplugged của một nhạc phẩm đầy tình quê này.
Cám ơn anh Ngu Yên đã cho tôi cơ hội để thực hiện bài nhạc khác thường này. Và cũng cám ơn Nguyễn Thảo đã khó nhọc khá nhiều để diễn tả được Quê Hương Bolero. Mong được quí thính giả thưởng thức.

Quê Hương Bolero page

Nhớ quê tôi những đêm đầy sao trời
  mà giờ đây tối tăm.
Quê yêu dấu đã như bờ cát chìm
  vào đại dương nước sâu.
Nhưng không ướt, cát khô chờ ai về,
  tìm ngày xưa cát êm.
Thế giới này
không nơi nào
nồng nàn hơi ấm như là cố hương.
Lúc nhớ nhà
nơi quê người,
nghe khát khao tiếng ca quê mình.

Thao thức nỗi băn khoăn quê nhà
  còn chìm trong bóng đêm
Biết chốn nào,
nơi đâu tìm,
nồng nàn hơi ấm như là cố hương.
Những lúc buồn
nơi quê người,
nghe nhớ nhung tiếng bolero.

Này quê hương ơi, tình thương chứa chan.
Nhìn về quê xa, lòng yêu vô vàn.
Petit pays, je t’aime beaucoup.
Petit pays, je l’aime beaucoup.

Petit pays, Je t’aime beacoup.
Petit petit, Je l’aime beacoup.
Này quê hương ơi, tình tôi nhớ nhung.
Nhìn về phương xa, lòng yêu vô cùng...
Petit Pays
	
La na céu bo é um estrela
Ki catá brilha
Li na mar bô é um areia
Ki catá moja

Espaiote nesse munde fora
Sô rotcha e mar
Terra pobre chei di amor
Tem morna tem coladera
Terra sabe chei di amor
Tem batuco tem funaná

Espaiote nesse munde fora
Sô rotcha e mar
Terra pobre chei di amor
Tem morna tem coladera
Terra pobre chei di amor
Tem batuco tem funaná

Oi tonte sodade sodade sodade
Oi tonte sodade sodade sem fim
Oi tonte sodade sodade sodade
Oi tonte sodade sodade sem fim

Petit pays je t'aime beaucoup
Petit petit je l'aime beaucoup
Petit pays je t'aime beaucoup
Petit petit je l'aime beaucoup

Vui Giáng Sinh (Đã Hết Rồi Chiến Tranh)

Nhạc & lời: John Lennon & Yoko Ono
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo & Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu: ElevenSixteen & LeVuMusic
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Mỗi khi nghe ca khúc này, tôi hay nhớ lại một thời ngưng chiến trên quê hương mình.  Thời điểm đó, trong khoảng Hiệp Định Paris, đã có nhiều ca khúc ca ngợi hòa bình xuất hiện như niềm hy vọng sau bao nhiêu năm mệt mỏi với chiến cuộc tàn khốc dai dẳng.  Phạm Duy đã viết: Ngày sẽ tới, biết bao nhiêu mừng vui.  Mừng biết mấy chiến tranh đã tàn phai (Ngày Sẽ Tới).  Lời ca trong sáng, giản dị;  giai điệu cũng nhẹ nhàng vui tươi.  Trong Happy Christmas cũng vậy.  Lời lẽ mộc mạc như một bài đồng dao. Có gì đó thật là bình dị, ấm áp.  Mặc dù cuộc sống, nhất là trong chiến tranh, lúc nào cũng đầy phức tạp và tang thương.

Hòa bình ca của Trịnh Công Sơn cho tôi thấy thực tế hơn, ngậm ngùi hơn.  Đêm nay hòa bình, sao em nhỏ chưa vui? Đêm nay hòa bình, không nụ cười trên môi.  Nhìn quanh em không ai còn lại… (Sao Mắt Mẹ Chưa Vui?).  Lời của kẻ chứng nhân không thể nào phủ nhận được.  Và những cảm xúc, những hy vọng của thời xa xưa đó dường như chẳng bao giờ phai nhạt.

LV: Ước vọng hòa bình mãi luôn là ước vọng cho bao người trong lịch sử dài đằng đẵng của nhân loại.  Ước vọng cũng vẫn sẽ chỉ luôn là ước vọng.  Hễ còn tranh chấp, phân biệt thì sẽ mãi còn chiến tranh.  Không nơi này thì nơi nọ theo bước tiến của loài người.  Nhưng dù sao ta vẫn cứ luôn hy vọng.  Cũng như John Lennon cứ hát nên niềm hy vọng đó.  Tôi rất thưởng thức giòng phát triển giai điệu của nhạc phẩm qua cách chuyển mode khéo léo từ đoạn này qua đoạn kế.  Nghe thật trơn tru và đồng thời đưa bài đến cao trào thật tuyệt.  Giáng Sinh 2017 tôi có dịch và thực hiện bài này với tiết tấu bossa nova (Hương Giáng Sinh); năm nay bạn lại dịch lần nữa nên tôi quyết định thực hiện bài theo gần sát với cách chơi của John Lennon.

NT: Tấm graphic trên đây, tôi muốn ghi lại như một vết thương khó lành của chiến tranh, dù ở nơi nào, Iraq, Afghanistan, hay Việt Nam.  Và trong mùa Giáng Sinh với sự sống lại của tình thương và lòng độ lượng, vẫn luôn luôn dấy lên niềm hy vọng cho nhân loại.

Kỳ này, KeJazz mời các bạn ghé ngang trang mạng Da Màu và nghe Ngô Nhật Trường với ca khúc Bang Bang để nhớ lại thời xưa cũ ấy.

Vui Giáng Sinh (Đã Hết Rồi Chiến Tranh)

Giờ đây Giáng Sinh về.
Được gì trong bấy lâu?
Một năm sắp qua mau.
Một ngày mới sắp bắt đầu.

Này là phút vẫn mong đợi,
Cùng cầu bao nỗi vui.
Người thân mãi quanh ta,
Cậu bé với ông già.

Một mùa với lắm vui mừng,
Và một năm sung sướng hơn.
Hãy chúc nhau thêm ấm no,
Đã hết bao sợ lo.

Và giờ đây Giáng Sinh về.
Dù giàu hay khó khăn,
Dù mạnh hay ốm o,
Cuộc chiến quá lâu rồi.

Mừng phút Giáng Sinh này.
Người người trên thế gian,
Nào cùng chung với nhau
Ngừng chém giết tương tàn.

Một mùa với lắm vui mừng,
Và một năm sung sướng hơn.
Hãy chúc nhau thêm ấm no.
Đã hết bao sợ lo.

Tan rồi chiến tranh.
Hãy cùng sát vai!
Hãy mơ an bình!
Chúc nhau đời an lành.


Happy Christmas (War is Over)

So this is Christmas
And what have you done
Another year over
And a new one just begun

And so this is Christmas
I hope you have fun
The near and the dear ones
The old and the young

A very merry Christmas
And a happy New Year
Let's hope it's a good one
Without any fear

And so this is Christmas
For weak and for strong
For rich and the poor ones
The war is so long

And so happy Christmas
For black and for white
For yellow and red ones
Let's stop all the fight

A very merry Christmas
And a happy New Year
Let's hope it's a good one
Without any fear

War is over
If you wanted
War is over now