Giấc Canh Thâu

Nhạc: David Mann
Lời: Bob Hilliard
Lời Việt: Lê Vũ
Trình bày: Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm & final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT:  Lại một lần nữa, bạn đã cứu nạn giúp tôi.  Cả mấy tháng qua, không hiểu sao, tôi không dịch được bài nhạc nào.  Công việc ở chỗ làm cứ dồn dập, rồi đi xa, nếu không thì bạn bè cứ níu kéo nhậu nhẹt.  Tôi bảo vợ tôi, “Anh cần phải ‘shut down’.” Tôi tự biết, đến một lúc nào đó, tôi quá căng thẳng, không thể nào suy nghĩ hoặc làm được gì cho ra hồn.

Một lô nhạc đang làm nửa chừng bỏ dở còn nằm nguyên đống.

Vô tình mở điện thư, thấy bạn gửi cho hai bài nhạc đã dịch, mà Giấc Canh Thâu là một.

Đây là một nhạc phẩm jazz kinh điển.  Tôi rất thích những bài nhạc của thời điểm này vì đa số đều rất ngắn gọn, thường chỉ có hai đoạn, mỗi đoạn 4 đến 5 câu, thêm một đoạn điệp khúc hoặc thi thoảng đoạn mở đầu.  Lời nhạc thường khá dễ nhớ, và trong tinh thần jazz, ca sĩ thường thay đổi ca từ, hoặc giai điệu, hoặc cả hai trong lúc hát, cho nên cái nhớ cũng khá đại khái.  (Tôi phải nói là ca sĩ jazz thường chỉ hát mà không diễn như ca sĩ nhạc pop.  Họ không bài bản soạn sẵn.  Thường không thấy ca sĩ jazz… múa.  Họ chỉ say mê hát.  Những thay đổi trong ca từ hoặc giai điệu chỉ xuất hiện trong phút bốc đồng, ngẫu hứng.)

Tôi đã định dịch In the Wee, Small Hour of the Morning bao nhiêu lần, nhưng rồi vẫn chưa đến đâu.  May quá, nhờ vậy mà bạn đã dịch… thế tôi.

Giấc Canh Thâu

Trời chưa muốn sáng, nhịp đêm sâu vẫn gõ đều
Cả thế giới vẫn còn đang say giấc nồng
Nằm mãi thao thức, nghĩ đến một người con gái
Biết không thể nào chợp mắt cả suốt đêm thâu

Này con tim cô độc đang khao khát võ vàng
Vì mong ước được có người yêu kế bên
Đường khuya ngõ vắng, chỉ nghe sương rớt trên thềm
Cho lòng thêm xót xa nhớ thương mỏi mòn

In The Wee, Small Hour of the Morning

In the wee, small hour of the morning
While the whole wide world is fast asleep
You lie awake and think about the girl
And never, ever think of counting sheep

When your lonely heart has learned its lesson
You’d be hers if only she would call
In the wee, small hour of the morning
That’s the time you miss her most of all

Đừng Nói Gì

Nhạc & lời: Arthur Herzog, Jr. & Billie Holiday
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Eleven-Sixteen Soundspace
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & Graphics: MarcMarc

NT:  Don’t Explain là một ca khúc viết bởi Billie Holiday dựa trên tình tiết của đời bà.  Khi Holiday khám phá ra Jimmy Monroe, chồng bà, ngoại tình.  Trong một lúc ông ta đang lúng túng tìm lời giải thích tại sao có vết son trên cổ áo, Holiday đã bảo ông, “Take a bath, man.  Don’t explain.”  (Đi tắm đi.  Đừng giải thích làm gì.)

Cũng thật tình cờ, cách đây vài tuần, tôi đã được xem vở kịch Lady Day at Emerson’s Bar and Grill của Lanie Robertson về những ngày cuối đời của Billie Holiday.  Trong khung cảnh buồn thảm của một quán rượu ở Philadelphia, cô ca sĩ diễn viên DeQuina Moore trong vai Holiday đã hát Don’t Explain bằng cả nỗi khổ đau, day dứt trong từng chữ, lạc lõng trong từng câu, dằn vặt trong từng khoảng nín lặng.  Không khí trong rạp hát tưởng chừng như tối thẫm hơn, ẩm ướt hơn.  Một Holiday hiện thân của nỗi đớn đau trong cuộc sống, đã cười khóc và hát để chúng ta có thể nếm được nồng độ của những gì bà đã cảm nhận ra về thân phận con người.

Tôi thiết nghĩ, chúng ta sinh ra không biết nói.  Rồi phải học nói, tập nói.  Suốt cả thời thiếu niên cho đến trung niên, ta phải tập ăn nói làm sao cho thật khéo léo, dùng ba tấc lưỡi để cầu danh lợi.  Nhưng hình như lời nói tự nó đã chuyên chở sự thật lẫn nhiều dối trá, những gươm dao dấu sau bao ngọt ngào khiêm tốn, những lọc lừa cạm bẫy che đậy bởi những lời khen ngợi hoa mỹ. Và một ngày ta chợt nhận ra điều này. Từ đó, ta đã bắt đầu tập nín lặng, vì hiểu ra rằng lời nói chưa bao giờ và sẽ không bao giờ chuyên chở toàn vẹn sự thật.

Cho nên, chỉ có hát.  Nên hát.  Và sẽ không giải thích gì.

Đừng Nói Gì

Em yêu, hãy lặng thinh,
Giờ đây anh có em
Với anh, cuối đêm
Hãy lặng thinh.

Không nên nói nhiều khi
Lời nói đâu ích chi.
Dối gian, khóc than
Có được chi.

Một đời đã mãi yêu em
Vì tình, anh cố quên
Nhiều lần nghĩ quẩn quanh
Mà rồi lòng chỉ biết yêu em.

Người đời kháo chuyện dối gian
Làm lòng anh đớn đau.
Thật tình, dù đúng hay không,
Chỉ cần ta có nhau.

Em yêu, hãy lặng thinh,
Em là nỗi vui, nỗi đau
Trái tim trót trao
Hãy lặng thinh.

Don’t Explain

Hush now, don't explain
Just say you'll remain
I'm glad you're back
Don't explain

Quiet, don't explain
What is there to gain
Skip that lipstick
Don't explain

You know that I love you
And what love endures
All my thoughts of you
For I'm so completely yours

Cry to hear folks chatter
And I know you cheat
Right or wrong, don't matter
When you're with me, sweet

Hush now, don't explain
You're my joy and pain
My life's yours, love
Don't explain