Bang Bang

Nhạc & lời: Sonny Bono
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Ngô Nhật Trường
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Hiệp Định Studio 
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

LV: Gần đây tôi tìm ra được một phiên bản khác của Bang Bang mà tôi hoàn toàn quên mất. Cả 2 phiên bản đều do Ngô Nhật Trường hát. Một bản đã được cho lên mạng KJ vào năm 2019, còn bản này thì bị bỏ xó chẳng ai nhớ đến. Cho đến giờ này. Tôi hỏi bạn thì bạn nói là vì bài mang nặng phong cách nhạc pop quá, nên lúc đó cả hai đều quyết định là không thích hợp với trang nhạc… jazz. Quả là có chuyện đó. Nhưng giờ thì cả tôi và bạn chẳng màng đến chuyện nhạc có phong cách gì nên cho phiên bản này lên thì cũng hợp lý.

NT: Bạn nói đúng.  Thuở đó, KJ còn ỏng ẹo chán, vì có nhiều bài để chọn.  Dạo này, tôi thấy mình hơi hụt hơi trong chuyện tải nhạc.  Tuần nào hết vốn tuần nấy.  Vả lại, tôi thấy thính giả cũng muốn nghe một số nhạc hơi quen thuộc, hoặc mang tính nhạc rock cổ điển, hoặc nhạc pop, v.v… Đằng nào thì nhiều loại nhạc khác nhau sẽ mang lại nhiều sắc thái cho trang nhạc KeJazz, cũng như nhiều phiên bản cho ta thấy nhiều khía cạnh và xúc cảm khác nhau dù là cùng bài nhạc.

LV: Nói chuyện về phiên bản khác nhau của cùng một bài, tôi cũng tiện đây bàn về một việc: Gần đây có một bạn nghe đã cho nhận xét rằng KJ không nên thay đổi hoà âm của một nhạc phẩm, tạm gọi là bài X đã được cho lên mạng trước đây. Lý do là vì tác giả của nhạc phẩm này đã dày công soạn hoà âm cho bài rất hay rồi, và KJ không nên thay đổi hòa âm.

Tôi thật hoàn toàn đồng ý với bạn này về chuyện tác giả đã viết hoà âm rất tuyệt. Nhưng tôi không thể nào cùng quan điểm về việc phải theo sát với hoà âm nguyên bản . Nếu chỉ theo sát nguyên bản thì chỉ cần nghe bản gốc, cần gì thực hiện phiên bản thứ hai, thứ ba. Mục đích của phiên bản khác là tạo nên nét khác, qua lối trình bày khác, pha trộn mầu sắc khác… Nếu không thì chỉ là bắt chước, chỉ lập lại. Đây không phải là đường lối của KJ đặt ra. Dù hay dở thì KJ cũng không bắt chước những gì đã làm rồi. Tinh thần của nhạc jazz là tuỳ hứng, tuỳ tâm mà diễn tả nhạc bản. Việc phải làm theo khuôn khổ của nguyên bản là chuyện không thể với KJ. Tác giả của nhạc phẩm X là một nhạc sĩ viết nhạc jazz. Qua tinh thần jazz, tôi nghĩ rằng người nhạc sĩ này sẽ đồng ý với KJ.

NT: Trong dòng nhạc cổ điển Tây phương, bài nhạc thường được soạn rất công phu, với phần phối khí thật tỉ mỉ.  Ngay cả ca sĩ cũng được chỉ định rất rõ chỗ nào hát lớn, chỗ nào nhỏ, chỗ nào lấy hơi, v.v…  Tuy vậy, tùy theo mỗi conductor, bài nhạc classic vẫn có ít nhiều thay đổi.  Nói qua đến nhạc Việt, đa số không có gì cầu kỳ, và không có nhiều thay đổi qua bao nhiêu thập niên, đã tạo nên thói quen cho người nghe nhạc không thích những loại nhạc khác hơn những gì họ đã quen thuộc.  Tệ hơn nữa, chính “sở thích” yêu nhạc này đã khiến nhiều ca sĩ cố gắng hát cho giống những ca sĩ đã thành danh.  Nhiều lúc họ hát cùng bản hòa âm của người khác để mong được khán giả đón nhận nồng nhiệt hơn. 

Nhạc Jazz có một xuất xứ khác, và thường đi ngược lại nhạc cổ điển qua nhiều hình thức, mà trong đó có sự uyển chuyển của hòa âm cũng như cách hát.  Tôi không thấy ca sĩ nhạc jazz hát giống nhau bao giờ.  Tôi cũng không thấy nhạc sĩ jazz chơi cùng một hòa âm bao giờ.  Ngay cả cùng một nhạc sĩ, họ chơi cùng một bài nhạc nhưng mỗi lần mỗi khác.  Vì như bạn nói:  tùy tâm và tùy hứng.  Nhạc jazz ít nhiều thường đặt nặng vấn đề cảm xúc (mà nhiều lúc ta thường lầm với kịch tính).  Ca sĩ hát jazz thường phải mẫn cảm trong cách hát một bài nhạc.  Và hát, không phải trình diễn.  Nhạc sĩ chơi nhạc jazz cũng vậy.  Trong mỗi không khí, xúc cảm nhất thời sẽ cho họ ý tưởng phải chơi như thế nào, hát như thế nào, bằng cả tấm lòng chân thật của họ.

Bang Bang

Khi đôi ta lên sáu lên năm
Luôn vui chơi ngựa gỗ trên sân
Anh theo đen, em trắng, đôi phe 
Anh luôn luôn thắng hết bao phen
 
Bang bang! Anh bắn ngay em
Bang bang! Em ngã trên sân
Bang bang! Tiếng súng ghê sao
Bang bang! Anh đã bắn em ngã gục

Bao năm qua, tiếp nối theo nhau
Em đôi mươi gọi tiếng anh yêu
Anh vẫn luôn cười nói huyên thuyên
“Em nhớ không, anh thắng bao phen?”

Nghe ngân nga câu hát vang xa
Cho riêng em, chuông đỗ liên hoan

Anh xa em, em chẳng hiểu sao
Đôi khi em vẫn khóc cho nhau?
Anh ra đi, không nói năng chi
Anh ra đi, không phút chia tay

Bang Bang (My Baby Shot Me Down)

I was five and he was six 
We rode on horses made of sticks 
He wore black and I wore white 
He would always win the fight

Bang bang, he shot me down 
Bang bang, I hit the ground 
Bang bang, that awful sound 
Bang bang, my baby shot me down

Seasons came and changed the time 
And I grew up, I called him mine 
He would always laugh and say 
"Remember when we used to play?"

Music played and people sang 
Just for me the church bells rang

Now he's gone I don't know why 
Until this days sometimes I cry 
He didn't even say goodbye 
He didn't take the time to lie

Vạt Nắng Trên Vai

Nhạc & lời: John Denver
Dick Kniss, Mike Taylor
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Ngô Nhật Trường
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Phòng Thâu NNT
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo: Rémi Thomas
Graphics: MarcMarc

NT:  Có những giây phút cùng quẫn trong đời, tôi thường tìm đến âm nhạc để kiếm những âm thanh, những tiếng động, những hình ảnh mong làm sao lãng đi những tối ám trong tâm trí.  Những âm thanh ấy, thường là những dị khúc của Arvo Pärt như Miserere, Tabula Rasa.  Đôi khi chỉ cần một giản khúc Spiegel im Spiegel cũng Arvot Pärt, hay những bài Etudes của Philip Glass.  Hoặc những bi ca của A. Vivaldi trong tập Stabat Mater.  Những khi ấy, tôi ít khi tìm đến nhạc pop vì ca từ hiện đại không đánh tan nổi cái nặng nề kia.

Thế nhưng, trong một lần, tôi bất chợt lắng nghe tiếng hát của John Denver trong ca khúc Sunshine on My Shoulders.  Một ca khúc thật bình dị.  Lời nhạc trong sáng, thành khẩn, vương vất cái mông lung của Thiền, cái ấm áp của tình thân.  Nghe như những giọt nước trong veo đang nhỏ xuống tàng lá xanh mướt, như vạt nắng mới xuyên qua cánh hoa mỏng manh.  Cõi lòng đang nặng trĩu của tôi bỗng thoát lên như tan theo một cơn gió. Tôi đã ghi vội lại những cảm xúc ấy trên một tờ khăn ăn.

Và tôi cũng nhớ đến Ngô Nhật Trường cùng căn vườn nhỏ của anh nằm giữa thành phố Sài Gòn.  Nơi ấy, anh đang chăm chút những chậu hoa, chậu cây như những đứa trẻ lạc loài trong phố thị.  Nơi ấy, anh dung dưỡng bầy chim, đàn bướm đang dần mất đi nơi chốn để chúng trú ngụ.  Anh gọi nơi ấy là Tiệm Cây Người Làm Vườn, một cái tên thật khiêm tốn, nhã nhặn.  Nơi ấy, thi thoảng, anh tổ chức những đêm nhạc bỏ túi.  Khách đến được ẩn mình trong bóng lá, được nghe tiếng tây ban cầm rả rích, được thưởng thức những tình ca qua những giọng hát nhẹ nhàng buông lơi trong gió đêm.  Một không gian dễ làm lòng người chìm lắng xuống.

Tôi đã viết Vạt Nắng Trên Vai và đã gửi tặng người bạn trẻ trong lúc Sài Gòn đang bị đại dịch hoành hành.  Giãn cách đã khiến tiệm cây phải tạm đóng cửa.  Tôi gửi cho anh như một lời an ủi, và lời ca, là những lời anh bạn của tôi thầm hát cho bầy chim chóc trong căn vườn nhỏ của anh.

Vạt Nắng Trên Vai

Bờ vai hồng trong nắng mai cho lòng phơi phới
Bình minh nhòa trong mắt khiến cho lệ rơi
Giòng sông gợn sóng nhấp nhô dâng niềm thương nhớ
Trời trong nhạt tia nắng thơm hồn ước mơ

Một ngày trên trần gian tặng riêng em đấy thôi
Tựa ngày hôm nay, vạt nắng reo bao niềm vui
Một lời ca hồn nhiên từ trong tim hát cho em
Điệu nhạc say hương dậy nắng cho đời thêm hồng.
 
Chuyện thần tiên ngày xưa đọc em nghe, nhé em
Lời thật ngu ngơ, chợt thấy bâng quơ niềm vui
Lời cầu xin từ tâm, lời anh ao ước trao em
Nguyện từ hôm nay, vạt nắng thơm bờ vai mềm

Vì em là cơn nắng ấm nồng lòng vẫn mơ
Vì em là cơn nắng mai…

Sunshine on My Shoulders

Sunshine on my shoulders makes me happy
Sunshine in my eyes can make me cry
Sunshine on the water looks so lovely
Sunshine almost always makes me high

If I had a day that I could give you
I'd give to you a day just like today
If I had a song that I could sing for you
I'd sing a song to make you feel this way


If I had a tale that I could tell you
I'd tell a tale sure to make you smile
If I had a wish that I could wish for you
I'd make a wish for sunshine all the while

Sunshine almost all the time makes me high
Sunshine almost always…

%d bloggers like this: