Người Tình Radio

Nhạc: Delaney & Bonnie Bramlett,
Leon Russell
Lời Việt: Ngu Yên
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Những năm mới đến định cư tại Hoa Kỳ, ở một thành phố mà anh em chúng tôi gọi là Tiểu Thạch (Little Rock), mỗi ngày tôi vẫn nghe ca khúc Superstar lải nhải trên khắp đài phát thanh. Nghe riết thành quen. Không rành tiếng Mỹ nhưng vẫn lẩm nhẩm hát theo được một vài câu. Ban ngày đi học. Ban đêm đi rửa chén ở nhà hàng Cajun’s Wharf. Vừa rửa chén, vừa hát.
Nhà hàng có một cái bar nhỏ ấm cúng (thời đó, hể chỗ nào đèn mù mờ đều thấy quá ấm cúng). Đêm đêm, có anh Ed đệm đàn dương cầm, có cô Anne lên bục hát những bài nhạc thời thượng, như… Superstar. Cô Anne có đôi mông vĩ đại. Đứng nhìn ngắm cô từ trong nhà bếp, qua ô kính tròn nhỏ xíu, tôi chỉ thấy nửa người trên của cô. Mái tóc afro nâu nhạt. Khuôn mặt sắc sảo. Đôi mắt trong xanh dưới hàng mi cong. Dưới ánh đèn spot light, cô đẹp như tiên… Mỹ. Thế nhưng mỗi khi cô đi vào bếp, tôi đều hơi giật mình. Tôi có cảm tưởng nửa thân dưới của cô không ăn nhậu gì đến người ca sĩ vẫn thường rên rĩ “Don’t you remember you told me you love me baby…”

Năm tháng trôi qua, anh em lưu lạc tứ xứ, bỏ lại Tiểu Thạch cùng anh Ed cô Anne.
Bỏ quên cả bài nhạc xưa. Hôm nọ, bỗng anh Ngu Yên gửi cho tôi bản nhạc Superstar mà anh dịch là Người Tình Radio (Người Hỡi Còn Nhớ Tình Xưa), tôi hơi chột dạ. Tôi chưa bao giờ thổ lộ chuyện tôi hằng ngắm cô Anne qua ô kính đêm đêm. Không hiểu sao anh biết. Hay là anh cũng đã từng chiêm ngưỡng dung nhan nàng tiên Mỹ như tôi thuở ấy nhỉ?

Người Tình Radio (Người Hỡi Còn Nhớ Tình Xưa)

Khúc ca buồn phát thanh trên đài. Bùi ngùi
Tiếng em hát (nhớ) lại một thời
Một thời yêu em đắm say

Tiếng guitar thiết tha réo gọi bồn chồn
Nhưng không đến gần được người
Vì người trên radio

Ngày ta yêu nhau, như mây trôi, em bên tôi, nói rằng:
"Một ngày mây sẽ đến bên nhau, cho nhau cơn mưa mặn nồng."
Nhưng mây trôi, xa xôi, bao năm, quên đi lời thề
Người hỡi tình xưa
Có nhớ đến tôi

Tháng năm dài, cô đơn thấm lạnh lùng đời
Ước mơ sẽ gặp lại người
Cùng nhau yêu thương mãi thôi

Biết nói gì, nhắn em trở về gặp lại
Khát khao để được bùi ngùi
Ngồi nghe em chơi guitar

Ngày ta yêu nhau, như mây trôi, em bên tôi, nói rằng:
" Một ngày mây sẽ đến bên nhau, cho nhau cơn mưa mặn nồng."
Nhưng mây trôi, xa xôi, bao năm, quên đi lời thề.
Em ơi, em ơi, em ơi, ô... em ơi...
Lòng mãi còn yêu
Tôi nhớ em nhiều

Superstar

Long ago, and, oh, so far away
I fell in love with you before the second show

Your guitar, it sounds so sweet and clear
But you're not really here, it's just the radio

Don't you remember, you told me you loved me baby?
You said you'd be coming back this way again baby
Baby, baby, baby, baby, oh baby
I love you, I really do

Loneliness is such a sad affair
And I can hardly wait to be with you again

What to say to make you come again?
Come back again and play your sad guitar

Don't you remember, you told me you loved me baby?
You said you'd be coming back this way again baby
Baby, baby, baby, baby, oh baby
I love you, I really do

Một Mình Trong Đêm

Nhạc: Paul Durand
Lời: Rose Noël & Jean Casanova
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Ngô Nhật Trường
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu: Hiệp Định Studio
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Một ca khúc thời Thế Chiến Thứ Hai. Seul ce soir, còn có tên là Je suis seule ce soir, đã là một tâm ca của những người có thân nhân phải xa nhà vì chiến trận. Đêm mùa lạnh lẽo, người thiếu phụ chạnh nhớ đến người mình yêu. Tim tan vỡ. Lòng sầu khổ. Nghe y chang những ca khúc của thời chiến chinh Việt Nam.
Có một buổi chiều, ngồi trên balcon ngắm mặt trời lặn, nghe Emilie-Claire Barlow chậm rãi hát ca khúc xưa. Tuy không còn chiến tranh, nhưng tâm tư tôi vẫn rúng động. Tôi tự hỏi, tình cảm ly biệt chung chung của nhân loại đã làm tôi bàng hoàng, hay là vết sẹo của chiến tranh đã ghi sâu trong thời mới lớn làm tôi xót xa như vậy.

LV: Đây là một nhạc phẩm lạ với tôi.  Nhưng cái tâm ý của kẻ một mình trong đêm thì không xa lạ gì.  Phần lớn những cảm xúc, hứng khởi về nhạc đều đến với tôi trong những phút giây im lặng của những giờ cuối trong ngày.  Vì thế nên tôi đón nhận ngay được nét tĩnh mịch, sâu lắng của giai điệu này dù nó đã rất xa xưa.  Tôi nghe. Và cảm động. Và cho rằng Ngô Nhật Trường cũng có cảm xúc này.

Một Mình Trong Đêm
1.
Tôi khép tôi sau khung cửa khóa kín 
Sương trắng mông lung rơi tựa băng giá
Tràn lấp quanh đây căn phòng im vắng
Phòng của đôi ta cùng dĩ vãng buồn

ĐK.
Một mình trong đêm khuya chập chờn cơn mê
Với nỗi cô đơn khi ta xa nhau thật rồi
Ngày tàn mau (sao) tựa bao niềm vui 
Nghìn tan vỡ nặng nề tim tôi

Một mình trong đêm khuya bao nỗi xót xa
Đã hết thôi trông mong khi nao em về
Dù vì em, tôi đã cưu mang bao nhiêu tháng ngày
Xin em đừng mang đi xa, trái tim tình yêu

2.
Gió hú than van trên tầng ống khói
Từng nhánh cây khô im lìm rơi lá
Thời khắc trôi qua ngân dài như nhắc
Lời nói trong tim ngàn nỗi chán chường

3.
Mọi thứ quanh đây vẫn còn như cũ
Hình bóng em yêu mơ hồ đâu đó
Mùi nước hoa xưa nghe thầm vương vấn
Sao cánh hoa kia khô héo mất rồi

Seul ce soir
1.
Je viens de fermer ma fenêtre
Le brouillard qui tombe est glacé
Jusque dans ma chambre il pénètre
Notre chambre où meurt le passé

Refrain:
Je suis seul ce soir avec mes rêves
Je suis seul ce soir sans ton amour
Le jour tombe, ma joie s'achève
Tout se brise dans mon cœur lourd

Je suis seul ce soir avec ma peine
J'ai perdu l'espoir de ton retour
Et pourtant je t'aime encore et pour toujours
Ne me laisse pas seul sans ton amour

2.
Dans la cheminée le vent pleure
Les roses s'effeuillent sans bruit
L'horloge, en marquant les quarts d'heure,
D'un son grêle berce l'ennui

3.
Tout demeure ainsi que tu l'aimes
Dans ce coin par toi dédaigné
Mais si ton parfum flotte même
Ton dernier bouquet s'est fané

Veronique

Nhạc: Gregory Tozian 
& Thomas M. Lauderdale
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

LV: Bạn gửi tôi lời dịch bản nhạc lạ lẫm này. Chưa bao giờ nghe. Thường với bài không biết tôi ngâm khá lâu. Phải nghe tới lui nhiều lần để tiêu hoá nó trước khi mới nghĩ đến việc hoà âm. Nhưng nhìn xem thì bài này do nhóm Pink Martini thực hiện nên tôi cũng nổi máu tò mò nghe ngay. Sau khi nghe 2 lần thì tôi quyết định bắt đầu bài này ngay. Những nốt nhạc của bài như ám ảnh tôi, khiến việc thực hiện nó trở thành thôi thúc, cấp bách. Tôi không biết tại sao, mà cũng không màng giải thích. Tôi chỉ mừng là lòng tôi có chút thỏa mãn khi hoàn thành hoà âm cho bài này. Giờ thì đến phiên bạn xem có trình bày có được thỏa chí không?

NT: Cũng như bạn, tôi thích nét nhạc của nhóm Pink Martini. Cả bài nhạc không có gì cầu kỳ, nhưng giai điệu nhẹ nhàng dễ dãi, lời nhạc man mác thật quyến rũ. Bạn chọn giữ lại air nhạc đoạn intro và solo, tôi cho là tuyệt: cách ngắt nhịp mang cho ta cảm giác của tiếng đồng hồ lạnh lùng đếm thời gian.
Nói về cái chết của tình yêu trong bài nhạc. Có cái chết đột ngột, dữ dội. Có cái chết từ tốn, lặng lẽ, âm thầm. Cuộc tình Veronique đã héo dần héo mòn, từ tốn chết. Cho đến khi nhận ra không còn tiếng chân bước lên bậc thang gỗ, không còn tiếng chuông reo cửa, thì mới nhớ ra cuộc tình đã mất từ lâu. Và hối tiếc. Và ân hận.
Thế nên không làm gì hơn được, nên đã lên tiếng gọi thảng thốt: Veronique, veronique… dù rằng tôi chả biết cô Veronique là ai cả.

Veronique

Đêm đen thật sâu
Đen trái tim sầu
Phút thương đau từ khi xa cách nhau
Từng tiếng gió vọng tới
Còn kêu mãi tên người
Hỡi ơi người

Thu sang từ lâu
Tình đôi ta chết âm thầm
Rơi cùng lá
Nhưng khi nao
Nếu hối tiếc xin quay về
Hỡi em

Còn bao nhiêu tờ thư
Sẽ không gửi bao giờ
Quanh ta quạnh quẽ
Một màu tang phủ che
Tiếng chân bước đã vắng
Tiếng chuông mãi im lặng
Không còn ai tìm

Thu sang rồi sao
Tình đôi ta chết âm thầm
Rơi bao lệ nhớ
Nhưng khi nao
Có hối tiếc xin quay về
Hỡi em

Veronique
	
Black is the night
Black as my heart
Dark hours since we've been apart
A voice in the wind
Keeps calling your name
Veronique

November came
And with it died our love
Leaves fall down
Clock's chiming
Please come back my darling
One love

The letters I write
I never shall mail
The world is gray
Wrapped in a veil
No step on the stairs
No one rings the bell
For Veronique

November came
And with it died our love
Tears fall down
Clock's chiming
Don't leave me my darling
One love

 

Cuồng Phong

Nhạc: Dimitri Tiomkin
Ned Washington
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu & final Mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

LV:  Tôi rất là rối rắm khi bạn gửi cho tôi Cuồng Phong (Wild is the Wind) để thực hiện.  Mỗi một người hát lại hát một kiểu khác nhau bởi vì bài nhạc được viết cho cách hát ad lib.  Hát theo kiểu tự do này dĩ nhiên là cho người hát có thật nhiều cơ hội để diễn tả, nhưng lại khó cho người hòa âm nhạc sẵn trước như tôi.  Tôi phải thử đi thử lại nhiều lần mới mần mò ra phiên bản khả dĩ tạm lơi trong tiết điệu cho bạn thâu thanh.  Thế nhưng tôi vẫn bị ám ảnh bởi một phiên bản nhịp nhàng hơn trong tiết tấu cho bài này.  Vì vậy mới có phiên bản bossa nova của nhạc phẩm Cuồng Phong này.

NT:  Nhạc bản Wild is the Wind này, tôi đã nghe qua nhiều bản khác nhau, từ chậm buồn như của Malia, khắc khoải như Nina Simone, nồng nàn như David Bowie, kịch tính như Johnny Mathis, nhưng hầu như tôi chưa được nghe phiên bản nào mang một nét nhẹ nhàng lôi cuốn như thế này.  Bossa nova và bạn mang lại một thứ tình cảm nóng cháy nhưng trong sáng, như mối tình của thời mới lớn, của thời còn “đứng ngẩn ngơ trông vời áo tiểu thư” kia.

Cuồng Phong

Ôi người yêu cùng tôi say đắm cuộc đời
Dìu tôi bay giây phút tuyệt vời
Vì tình ấy như gió ngàn khơi
Loạn cơn cuồng phong đến

Xin người cho vòng tay ôm xiết nồng nàn
Nghẹn trong tôi cơn khát ngụt ngàn
Vì cơn lốc xuyên phá buồng tim
Lộng cơn cuồng phong đến

Phút bên nhau
Nghe chừng muôn tiếng tơ đồng vi vút
Phút hôn nhau
Nghe đời như mới vừa lúc nguyên sơ
Lúc xuân say mùa
Phút giây trông chờ
Người yêu ơi, người là cuộc đời

Cây mùa đông còn khư lá chiếc một mình
Người yêu ơi cùng tôi níu lấy cuộc tình
Để cùng sống còn giữa cuồng phong
Từng cơn cuồng phong đến

Wild is the Wind

Love me, love me, love me, say you do
Let me fly away with you
For my love is like the wind
And wild is the wind

Give me more than one caress
Satisfy this hungriness
Let the wind blow through your heart
For wild is the wind

You touch me
I hear the sound of mandolins
You kiss me
With your kiss my life begins
You're spring to me
All things to me
Don't you know, you're life itself!

Like the leaf clings to the tree
Oh, my darling, cling to me
For we're like creatures of the wind
And wild is the wind

 

Nỗi Âu Lo Mùa Thu

Nhạc: Kurt Weill
Lời: Maxwell Anderson
Lời Pháp: Michel Vaucaire
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Lệ thường, tôi hay chuyển dịch từ nguyên bản vì tôi vẫn tin là giai điệu của ca khúc được viết dựa trên tâm tình của lời ca. Hoặc ngược lại. Vì thế, bản chính chứa đựng những rung cảm của tác giả và nên được tôn trọng. Tuy vậy, gần đây, tôi đã dịch Trùng Khơi dựa trên bản Anh ngữ Beyond the Sea, là một phóng tác hơn là dịch tuy vẫn mang khá nhiều tình cảm của bản gốc. Lần này, lại chuyển từ J’ai peur de l’automne thay vì nguyên bản September Song.
Tại sao vậy? Chắc bạn thắc mắc. Cả hai bài nhạc đều nói về khoảng thời gian mùa thu. Nhưng bản tiếng Pháp mang sắc thái lãng mạn bâng quơ rất… Tây, trong khi tiếng Anh là lời thôi thúc người tình, khi đời người đang dần đi vào buổi hoàng hôn. Hơn nữa, trong nguyên tác tiếng Anh, những từ ngữ tháng năm, tháng chín, tháng mười, tháng mười một, tháng mười hai, là những tên làm cho tôi khó xử trong câu nhạc. Vì thế mà Nỗi Âu Lo Mùa Thu.

Nỗi Âu Lo Mùa Thu

Chiều mùa thu chợt đến, gió bấc gây gây lạnh
Chập chờn ngoài hiên, lay hàng cây
Lùa vào phòng không bao chiếc lá vàng khô
Lá vàng xào xạc kêu khóc than lời biệt ly
Biết rằng mùa hè thôi sẽ qua đi mất
Để rồi ngày mai, ta phải nói những câu giã từ
Chắc gì gặp lại nhau, ai biết đâu

Trời vừa chớm thu mong manh
Nặng lòng muôn nỗi lo âu
Ngày càng thêm u ám
Chiều buồn thật như nhau

Sợ rằng khi tiết thu sang
Mùa của bao tiếc thương
Tàn rồi câu mong ước
Còn trong tim những vấn vương

Nhìn trời xám trong tả tơi
Ngày thêm bao loạn cuồng
Đầy mây mù.  Và bão giông 

Vì khi sớm thu sang đây
Một mình nhớ thương
Lặng nghe trong tim
Sợ lo, ngẩn ngơ

J'ai peur de l'automne

L'automne est entré un soir tout d'un coup
Il a poussé la fenêtre
Brusquement, le vent souffle comme un fou
Et des feuilles mortes volèrent partout
J'ai compris que l'été avait pris fin
Il faudrait nous quitter le lendemain
Et pour très longtemps, peut-être

Lorsque septembre vient, 
J'ai peur de l'automne
Des tristes matins, 
Des soirs monotones

J'ai peur de l'automne
Saison des regrets
Où l'espoir disparaît
Dans les cœurs inquiets

Sous le ciel gris et doux
Les jours sont plus fous
Nuages, orages

Lorsque l'automne vient
Je me souviens
Et dans mon cœur
Soudain, j'ai peur

Trùng Khơi

Nhạc: Charles Trenet
Lời Anh: Jack Lawrence
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Mary Linh
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Phòng thâu & final mix: LeVuMusic Studio
Graphics: MarcMarc

KẻJazz:  Để giới thiệu một ca sĩ mà thời đại này người ta gọi là diva, chúng tôi thật phân vân. “Một tên tuổi không cần phải giới thiệu” là sáo ngôn vẫn thường được dùng trên sân khấu. Nghe rất cliché. Và thiếu thân mật với một người thân thiết. Để tỏ lòng mến mộ, tưởng không gì bằng lời nói của một thi sĩ/nhạc sĩ tên tuổi của thời đại này, và cũng là bạn của ca sĩ Mary Linh. KẻJazz xin cảm ơn anh Ngu Yên đã viết bài giới thiệu độc đáo này, và mời các bạn của KẻJazz cùng thưởng thức.

Hát Đến Hơi Thở Cuối Cùng

Về mặt tâm tình, hát là sống với niềm vui. Trong năm ba phút ngắn ngủi của bài hát, người nghệ sĩ thật sự chìm vào thế giới riêng, nơi âm thanh và tâm tư hòa điệu. Niềm vui đó vui một cách riêng, không có gì thay thế. Niềm vui đó dễ dàng nhưng không phải dễ thực hiện. Tôi không có ý nói đến ca sĩ, vì ca hát có nhiều mục đích khác nhau và thể hiện nhiều trình độ cao thấp. Tôi muốn nói đến những người có tâm hồn nghệ sĩ chân thật tìm được niềm vui say sưa trong tiếng hát, dù hát chuyên nghiệp hoặc hát tặng cho nhau hoặc hát một mình. Một trong những người tôi biết, hát suốt thăng trầm hơn 50 năm, hát với tình nhân âm nhạc, đó là ca sĩ Mary Linh.

Năm 1963, tháng 12, Mary Linh đến với khán giả lần đầu tiên lúc 17 tuổi. Lứa tuổi mà bất kỳ một thiếu nữ nào cũng có lời vô thanh mời gọi riêng tư mà một vài chàng trai nào đó bỗng dưng nghe được. Vô số chàng trai, vô số trung niên, nghe được tiếng mời gọi “có hình dạng” của cô ca sĩ trẻ. Tại sao “có hình dạng”? Trong thập niên 1960, những ca sĩ nổi tiếng như Kim Tước,Thái Thanh, Mai Hương… và thế hệ tiếp theo như Thanh Thúy, Trúc Mai… hầu hết đều ẩn núp hấp dẫn qua chiếc áo dài lôi cuốn một cách bí mật. Nhất là nét đẹp sầu muộn của Thanh Thúy đang chiếm ngự giấc mơ Sài Gòn về đêm. Ca sĩ Bích Chiêu, người thành danh “vệ nữ bốc lửa”đã rời sân khấu đến Paris. Sài gòn thuở đó êm đềm và tương tư. Mary Linh mang sóng đến với váy đầm, quần ôm, với mái tóc dài che nửa khuôn mặt, trong những điệu nhạc trẻ, kích động và đốt lại ngọn lửa sắp tàn của Bích Chiêu. “Có hình dạng” vì nhan sắc và thân hình của Mary Linh gần gũi lời thơ của thi sĩ Nobel 1971, Pablo Neruda. “… Your waist and your breast / the doubled purple / of your nipples / the sockets of your eyes / that have just flown away / your wide fruit mouth /…” (…Chao ôi, eo vú thần kỳ / Rung rinh hạt núm lâm ly hạt hồng / Thâu hồn đôi mắt mơ mòng / Đôi môi nét rộng ngọt lòng hương hoa…) Đây cũng là lý do vì sao tên gọi Mary Linh ra đời. Cô tên thật là Thục Nữ. Bố của cô là nhà văn, nhà xuất bản Phạm Văn Tươi đã đặt tên cho cô nhưng không ngờ cô bé sơ sinh khi khôn lớn không phù hợp với nội dung “yểu điệu thục nữ quân tử hảo cầu,” mà từ thục nữ trở thành mỹ nữ, với những đường cong Châu Mỹ La Tinh, với nét sắc sảo của Tây ban Nha, Sài gòn thuở đó là một nhan sắc lạ. Cùng thời, bên trời Tây, Marilyn Monroe đang là một nhan sắc lừng lẫy trên màn ảnh Hollywood, với những đường cong nghiêng ngả trái tim. Hai đường cong đồng dạng gặp gỡ nhau, khiến cho nghệ sĩ lão thành họ Vũ đã không ngần ngại đề nghị Thục Nữ đổi tên trở thành Mary Linh.

Nỗi Lòng, Sầu Đông, Tiếng Mưa Rơi… là những ca khúc Mary Linh được giới thưởng ngoạn thưởng thức. Và Linh đã mang theo khi rời bỏ Sài Gòn sang Pháp năm 1981. Xứ lạ, xa nhà, Mary Linh bắt đầu hát những tình ca mà hầu hết người Việt lưu xứ đều thương cảm với muôn trùng kỷ niệm. Rồi những ca khúc mới của nhạc sĩ Lam Phương sáng tác quanh Paris đến với người Việt tha hương, một lần nữa, nổi bật bởi tiếng hát Mary Linh, nhạc phẩm, Say, Cho Em Quên Tuổi Ngọc

Qua diện gia đình bảo lãnh, Mary Linh đến Hoa Kỳ năm 1987 và định cư tại Houston, Texas. Người Việt Houston nghe Mary Linh từ vũ trường Ritz. Khách đến khách đi nghe Mary Linh ở các phòng trà và vũ trường tại Houston trong 30 năm qua. Khách về khách nhớ Mary Linh hát đêm thứ bảy ở sân khấu Jasmine trên đường Bellaire. Và gần nhất, mới nhất, là ca khúc La Mer mà Nguyễn Thảo dịch lời Việt: Trùng Dương và Lê Vũ hòa âm, phối khí do Mary Linh trình bày trên sóng mạng KẻJazz.

La Mer (Biển) là ca khúc do Charles Trenet sáng tác và ca sĩ Roland Gerbeau thâu đĩa năm 1945. Nhưng đến 1946, khi chính Trenet trình diễn, ca khúc này nổi bật, trở thành một trong số bản nhạc cơ sở truyền thống cho nhạc Jazz. La Mer chuyển sang tiếng Anh là Beyond the Sea, bởi Jack Lawrence “phóng tác”. Có nội dung và khí hậu khác với bản gốc. La Mer mang bầu không khí tản mạn, bơ vơ, một bãi biển phong cảnh trữ tình, gợi nhớ, một câu chuyện yêu đương không có nhân vật rõ ràng, mơ hồ trong tâm tưởng bồi hồi một hình bóng năm xưa. Với câu kết A bercé mon coeur pour la vie: Rung động tim tôi suốt một đời.

Trong khi Beyond the Sea với không khí ấm áp hơn, thực tế hơn. Có người yêu chờ đợi trên bãi biển ở một nơi nào đó, nhưng xa xôi lạc lõng giữa trùng khơi, người rong ruổi đi tìm, ước mơ con tim sẽ dẫn đến bờ tình yêu, để được hạnh phúc bên nhau và sẽ không bao giờ bị trùng dương ngăn cách. Ca khúc này ấn tượng nhất là từ ngữ “beyond”. “Ở bên kia” thế giới là cõi chết. Ở bên kia đàn ông là đàn bà. Hẹn em ở bên kia tình yêu, là hẹn gặp nơi tình yêu có thật vì tình yêu bên này hầu hết là giả mạo, vô tình hay cố ý. Ở bên kia biển là nơi đâu? Beyond the sea là chốn nào? Mỗi người trong chúng ta đều đã từng lẻ loi giữa biển đời, ước mơ thuyền tình sẽ đến một nơi có vòng tay âu yếm đợi chờ. Vòng tay nâng niu vuốt ve, không phải vòng tay ôm chặt đeo cứng. Ở bên kia biển là vượt qua vầng trăng (beyond the moon), xa hơn ngôi sao (beyond a star), là một nơi, có lẽ, không bao giờ đến, chỉ đến trong chiêm bao? Các bạn không tin? Thử nghĩ lại người cùng đứng với mình trên bãi biển mà chuyến thuyền tình đã đưa ta ghé vào. Vòng tay họ ra sao?

Cùng một lý do này, nhạc sĩ Nguyễn Văn Khánh đã sáng tác ca khúc Nỗi Lòng. Ca khúc mà Mary Linh được nhiều người thưởng thức. “Yêu ai, yêu cả một đời…” Mary Linh yêu ai? Yêu nhiều người, mỗi người một giai đoạn định mệnh, nhưng yêu cả một đời, chỉ có âm nhạc. Một lần ngồi với nhau, bên ly rượu cuối tuần, sau sân căn nhà nhỏ có nét buồn buồn của buổi chiều tàn nắng, tôi hỏi Linh về ước mơ. Người ca sĩ thả mắt đuổi theo tia nắng lộng lẫy cuối ngày, tia nắng từng dõi bước theo người 70 năm. “Ước mơ của Linh là được hát cho đến hơi thở cuối cùng.”

Mời tia nắng ngày mai trở lại nghe tiếng hát “Trùng Khơi”.

Ngu Yên. Tháng 9, 2018. Houston.

Trùng Khơi

Trùng khơi đại dương xa tắp
Bờ xa ai đang chờ mong
Người anh yêu vẫn một mình lặng ngóng
Gió đưa bao cánh buồm về ngang chốn này

Trùng khơi đại dương lấp lánh
Người yêu vẫn luôn đợi anh
Nhìn chim giang cánh mà lòng thầm ước
Ước mơ theo chim bay về nơi có em

Dù xa tựa muôn tinh tú
Gần hơn bóng trăng đầu ngày
Tình anh cần chi suy tư
Dắt đưa anh lại gần em

Trùng khơi đại dương ta đến
Gặp nhau, hôn nhau trìu mến
Lòng ta hạnh phúc dạt dào ngàn sóng
Cắm neo không bao giờ rời xa bến yêu

Beyond the Sea

Somewhere beyond the sea
Somewhere waitin' for me
My lover stands on golden sands
And watches the ships that go sailin'

Somewhere beyond the sea
She's there watchin' for me
If I could fly like birds on high
Then straight to her arms, I'd go sailin'

It's far beyond a star
It's near beyond the moon
I know beyond a doubt
My heart will lead me there soon

We'll meet beyond the shore
We'll kiss just as before
Happy we'll be beyond the sea
And never again I'll go sailin'

Vòng Gió Ngập Hồn

Nhạc: Michel Legrand
Lời: Alan Bergman & Marilyn Bergman
Lời Việt: Lê Vũ
Trình bày: Ngô Nhật Trường
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Hiệp Định Studio
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo: Ngô Nhật Trường
Graphics: MarcMarc

LV: Loay hoay thử dịch nhạc phẩm The Windmills of Your Mind này hơn 2 năm, chẳng đi tới đâu.  Bạn nhờ anh Ngu Yên.  Vài tuần sau có bản dịch Cánh Gió Xoay Hồn Em!  Lời dịch vừa khít khao, vừa uyển chuyển tài tình.  Thật phải chào thua anh Ngu Yên này.  Cũng nhờ hứng chí khi hòa âm với bản dịch của Ngu Yêu này mà tôi quyết định trở lại bản dịch xưa của mình xem có cứu vãn gì được không.  Dù sao cũng là công sức hơn hai năm.  Loay hoay thêm vài tuần nữa, cuối cùng cũng ra được một bản dịch mới mà bạn đề nghị tựa là Vòng Gió Ngập Hồn.  Có thể xem như một an ủi cho cố gắng tưởng như là công cốc của mình.  Phải cám ơn anh Ngu Yên về bản dịch trước đã làm động lực thúc đẩy.  Cũng phải cám ơn Ngô Nhật Trường đã chịu bỏ công ra thâu đi, thâu lại nhạc phẩm này.

NT:  Tôi từng nghe nhiều phiên bản khác nhau của bài này, từ a capella cho đến jazz cho đến  lounge.  Tôi tự hỏi, có phải vì thế mà bài nhạc này được xem là xuất sắc?  Giai điệu dễ gợi ý cho chuyển thể.  Lời nhạc uyển chuyển qua bao thời đại vẫn tinh nguyên.  Đề tài hoài hoài bất tử.  Không trách sao bạn đã viết hòa âm hai lần khác nhau, và lại thêm một dịch bản thơ mộng đầy đủ ấn tượng của nguyên đề The Windmills of Your Mind.  Theo kiểu này thì tôi chắc trong tương lai KeJazz lại còn được nghe nhiều ấn bản khác qua những giọng hát khác nữa.

Vòng Gió Ngập Hồn

Cuộc tử sinh như một vòng xoay
Hoài nào có phút giây nghỉ ngơi
Vòng đời không ngơi, vòng trầm luân
Miệt mài suốt tháng năm dần trôi
Thầm lặng bong bóng lửng lờ bay
Tựa một banh tuyết bên triền sâu 
Vòng ngựa gỗ quay cuồng được bao lâu 
Lượn lờ dưới ánh trăng lẻ loi
Vòng thời gian theo đồng hồ xoay
Hoài để những tháng năm vụt bay
Và trần gian như chầm chậm xoay 
Tựa một trái táo xoay lặng im
Là ngàn nỗi xoáy sâu vào tim
Tựa vòng gió cối xay hồn ai

Đường hầm quanh co, đường hầm u mê
Đường uẩn khuất đi về đâu
Đường vào âm u, vào tận thâm sâu
Chẳng một chút ánh dương lẻ loi
Chập chờn loay hoay, nửa vòng xoay
Nào còn nhớ giấc mơ vội tan
Mặt hồ lăn tăn, từng vòng nước
Vụt hòn đá xoáy theo giòng sâu
Vòng thời gian kim đồng hồ xoay
Hoài để những tháng năm vụt bay
Và trần gian như chầm chậm xoay
Tựa một trái táo xoay lặng im
Là ngàn nỗi xoáy sâu vào tim
Tựa vòng gió cối xay hồn ai

Vật vờ lao đao, lòng chợt nôn nao
Phải là tiếng khóa nghe đâu đó?
Mùa hè qua nhanh, giận hờn vu vơ
Phải lời cho nhau nhiều bóng gió?
Cặp tình nhân trên bờ biển hoang sơ
Nhạt nhòa những dấu chân buồn tênh 
Nhịp đập hoang mang, vọng từ xa xăm
Phải từ ngón tay em mỏng manh?
Hình ngày xưa treo dọc hành lang sâu
Và lời ca khi còn khi mất
Mặt nhìn hơi quen, ngập ngừng (ngờ ngợ) tên ai
Giờ tìm đâu, sâu trong tâm trí?
Lòng đã biết chẳng còn gì cho nhau? 
Đừng gượng ép trái tim của nhau
Bỗng gió đâu kéo về ngập lá úa
Nhắc nhớ tóc em xưa hoen trời thu 

Cuộc tử sinh như một vòng xoay
Hoài nào có phút giây nghỉ ngơi
Vòng đời không ngơi, vòng trầm luân
Miệt mài suốt tháng năm dần trôi
Là ngàn nỗi khắc sâu hình bóng
Là ngàn nỗi xoáy sâu vào tim
Tựa vòng gió cối xay hồn ai

The Windmills of Your Mind

Round, like a circle in a spiral
Like a wheel within a wheel
Never ending or beginning
On an ever-spinning reel
Like a snowball down a mountain
Or a carnival balloon
Like a carousel that's turning
Running rings around the moon
Like a clock whose hands are sweeping
Past the minutes of its face
And the world is like an apple
Whirling silently in space
Like the circles that you find
In the windmills of your mind

Like a tunnel that you follow
To a tunnel of its own
Down a hollow to a cavern
Where the sun has never shone
Like a door that keeps revolving
In a half-forgotten dream
Like the ripples from a pebble
Someone tosses in a stream
Like a clock whose hands are sweeping
Past the minutes of its face
And the world is like an apple
Whirling silently in space
Like the circles that you find
In the windmills of your mind

Keys that jingle in your pocket
Words that jangle in your head
Why did summer go so quickly?
Was it something that you said?
Lovers walk along a shoreline
Leave their footprints in the sand
Is the sound of distant drumming
Just the fingers of your hand?
Pictures hanging in a hallway
And the fragment of a song
Half-remembered names and faces
But to whom do they belong?
When you knew that it was over
You were suddenly aware
That the autumn leaves were turning
To the color of his hair?
(when you knew that it was over
In the autumn of goodbye
In a moment you could not recall
The color of his eyes)

Like a circle in a spiral
Like a wheel within a wheel
Never ending or beginning
On an ever-spinning reel
As the images unwind
Like the circles that you find
In the windmills of your mind