Khóc Người

Nhạc & lời: Joe Melson
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Quý Anh
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: StudioTerre
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo: Quý Anh
Graphics: MarcMarc

NT: Anh bạn Quý Anh, một ngày đẹp trời, text cho tôi, “Anh có dịch bài Crying của Roy Orbinson chưa?”

Bài nhạc này nằm trong danh sách của “nhạc sẽ dịch… lúc nào rảnh rỗi” của tôi đã lâu.  Nhưng mỗi lần nhìn nó, tôi vẫn thấy hơi ngại ngùng.  Bài nhạc có âm hưởng country ballad, với độ xúc cảm gần đến mức “vỡ bờ” (cứ xem tựa đề thì đã hiểu rồi).

Ca khúc này lúc đầu có một tựa đề khác, Once Again (Một Lần Nữa).  Nhưng khi Joe Melson viết lời, đã dùng cụm từ “once again I’m crying” (một lần nữa tôi lại khóc) và Orbinson đã đổi đề tựa thành Crying.  Ông thú nhận, những gì xảy ra vào khoảng cuối của bài nhạc đã không theo dự tính.  Trong lúc hát, ông chợt nhớ đến một mối tình dang dở, và đã để cho cảm xúc ấy lôi kéo ông, cho nên ông chẳng nghĩ gì đến những note mà ông đã gào lên.  Và dĩ nhiên, sau đó, ca khúc đã đi vào lịch sử âm nhạc.

Lý do bài nhạc này vẫn nằm hoài trong đám “nhạc sẽ dịch” là vì tôi chẳng mường tượng được ai sẽ có thể chuyên chở được những xúc cảm dữ dội này.  Cho đến khi QA hỏi tôi.  Và có lý do chính đáng, thật vậy.

LV: Tôi cũng như bạn, khá hoài nghi về bản nhạc này. Bài nhạc thì thích lắm nhưng không dám nghĩ đến việc thực hiện vì không biết tìm ai để hát dùm cho.  Cái cao trào của cảm xúc trong bài và chỗ chuyển giọng thật ra giọng óc (falsetto) là mấu chốt khó khăn nhất, đòi hỏi cao nhất từ người trình bầy.  Tôi cũng rất thích cách phát triển của giai điệu cùng với chord progression.  Vì thế khi bạn gửi lời dịch thì tôi dàn dựng bài ngay.  Có điều tôi không chắc lắm về việc xử lý bài của người bạn trẻ Quý Anh này.  Nhưng đến khi nghe được QA hát thì tất cả những âu lo, nghi ngại của tôi đều tan biến đi theo từng câu hát của anh.  QA đã diễn tả thật trọn vẹn ý nhạc.  Anh đã gói ghém những cảm xúc thật của mình vào làn hơi vừa nhẹ nhàng lại vừa xúc tích của mình.  Bravo Quý Anh.

Khóc Người

Rồi vừa khi thấy hồn yên lắng
Cười đùa đôi phút, cứ như rằng
Là người trông thấy ta đêm qua
Khi người nhẹ xiết tay ta
Dịu dàng nói dẫu chẳng bao lời

Đôi câu thăm hỏi vẩn vơ	
Người đâu biết đâu
Rằng ta đã khóc (từ khi người đi) vì nhớ thương
Khóc… vì đớn đau
Khi người nói lời chia tay
Cho ta chết im trong nghẹn ngào
Lệ tuôn mãi chẳng ngưng
Khóc người, khóc người, khóc vì
Chẳng thể nào hiểu được mình
Chỉ vì cảm giác được gần người
Làm cho nước mắt tuôn rơi

Tưởng rằng ta đã chẳng còn thương nhớ
Mà không biết đấy thôi
Lòng còn say đắm hơn xưa, còn yêu mãi không nguôi,
Nhưng hỡi ơi, biết làm sao nữa?

Vì tình chết thật rồi
Vì người đã lạnh lùng
Khóc... người hỡi người
Khóc... vì vẫn yêu
Giờ xa cách rồi
Từ đây là như thế thôi
Mình ta sẽ khóc thương
Khóc người, khóc người, khóc người
Khóc người, khóc (vì) người
Ôi...

Crying

I was alright for a while
I could smile for a while
But when I saw you last night
You held my hand so tight
When you stopped to say 'hello'

And though you wished to me well
you couldn't tell
That I'd been crying over you
Crying over you
Then you said to so long
Left me standing all alone
Alone and crying.
Crying, crying, crying 
It's hard to understand
That the touch of your hand
can start me crying

I thought that I was over you
But it's true, so true
I love you even more than I did before
But, darling, what can I do?

While you don't love me
And I'll always be
Crying over you
Crying over you
Yes, now you're gone
And from this moment on
I'll be crying
Crying, crying, crying 
Crying over you
Over you

Ai Điếu João Gilberto

• Lời Việt: Lê Vũ, Nguyễn Thảo
• Trình bày: Hồ Đắc Anh Thi, Lê Vũ, Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Photo: osdivergentes.com.br
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT: Ngày 6 tháng 7 năm 2019, người ca sĩ Ba Tây João Gilberto đã giã từ thế giới, mang theo ông tiếng hát nhẹ nhàng tình tứ của thập niên 50 và những tình ca lãng đãng bossa nova mà ông đã khai phá.  Vào thời bấy giờ, nhạc điệu samba rộn ràng cuống quít khắp nơi trên vùng đất Nam Mỹ này, Gilberto đã giảm tốc độ của samba, dẫn dắt người nghe qua những hợp âm mới lạ của thể nhạc jazz, trên những nhịp chỏi của tiếng đàn guitar của ông.  Và ông đã cất tiếng hát.

Chris Richard, người điểm nhạc của The Washington Post cho rằng, “Giọng hát của [Gilberto] nghe thật là thân mật – du dương hơn cả tiếng thở dài, nhịp nhàng hơn cả lời tình tự, nhưng chỉ hơn chút xíu mà thôi.”  Ông còn thêm, “Mỗi âm thanh hiện ra từ trên môi của ông ta mang cả một trời thoải mái tự tại.  Nhưng chúng ta phải hiểu rằng, ông đã tốn biết bao công sức để tìm cho ra chốt điểm ma mị ấy, nơi mà từng làn hơi thở đã hóa thành âm nhạc.”

LV: Nói đến bossa nova của Ba Tây thì phải nói đến João Gilberto, người được cho là “sư tổ” của bossa nova vì ông là nhạc sĩ tiên phong đã đưa tiết tấu đặc biệt bossa nova này đến tầm vóc vĩ đại của ngày hôm nay.  Nhạc phẩm Garota de Ipanema là một bossa nova thật tiêu biểu mà ai yêu chuộng giai điệu này đếu phải biết. Tôi rất thích bài này nên đã hòa 2 phiên bản khác nhau, một cho bạn và một cho Hồ Đắc Anh Thi. Tôi chắc rằng thể nào tôi cũng sẽ trở lại Garota de Ipanema với một phiên bản khác nữa trong tương lai, hy vọng với một giọng hát khác. Mong rằng hồn nhạc bossa nova sẽ mãi vang vọng với thời gian.

NT: Bài nhạc Garota de Ipanema là một trong những ca khúc nổi tiếng của ông, viết bởi Antônio Jobim , và cũng là bài nhạc đầu tiên đưa Astrude Gilberto vào làng âm nhạc thế giới trong phiên bản Anh ngữ The Girl from Ipanema.  Sau đây là những ca khúc tiêu biểu của João Gilberto đã xuất hiện trên KẻJazz, xin đăng lại như một ai điếu cho người nhạc sĩ tài hoa João Gilberto.