Ngày Nào Trời Trở Gió

• Nhạc & lời: Ngu Yên
• Trình bày: Julie Quang
• Hòa âm & phối khí: Nguyễn Quang
• Ghi âm & final mix: Nguyễn Quang
• Photo & graphics: MarcMarc

Ngu Yên: Nếu chúng ta có thể biết trước một tiếng đồng hồ chuyện gì sẽ xảy ra, đời sống sẽ thay đổi, như một người lái xe theo lời chỉ dẫn của Google map. Nhưng nếu chúng ta biết trước tất cả những chuyện sẽ xảy đến trong đời mình, sẽ là một cuộc sống nhàm chán. Không có ngạc nhiên, nghĩa là không có sinh động.

Lúc đó, tôi vừa cua xe ra khỏi nhà hàng. Hoàn toàn không say sưa. Với một người có thể tu hết chai rượu một lít, hai chai bia chỉ để tráng miệng. Nhưng đầu óc tôi lơ mơ vì bất chợt một ý thơ xuất hiện. Thơ đến bất chợt như một người quen, không cần gõ cửa, chạy tuột vào phòng ngủ, phòng tắm, không cần tằng hắng hoặc giậm chân cho vang tiếng bước. Khi đã đến, thơ lâm li với người làm thơ. Đưa anh ta vào một thế giới khác, song song với thực tế mà hư cấu như nhân vật chính đóng phim trên màn ảnh. Hai bên lưu luyến, vuốt ve, cầm tay, ấp ủ, vì bất chợt thơ sẽ bỏ chạy, biến mất như lúc đến.

Thơ biến mất, khi tôi từ từ vượt xe qua ngã tư, đèn đỏ. Không thấy đèn, chỉ thấy thơ. Đột nhiên, tôi nghe tiếng bánh xe rít lên, hét lên như người lính đang xung phong nhìn thấy họng súng quân thù chĩa vào mình. Bừng tỉnh, nhìn, thoáng nhanh như ánh sáng, một chiếc xe truck màu đen từ trên dốc xa lộ phóng xuống, con trâu nổi điên vì bọn trẻ chọc phá, nó lao mình, chạy hùng hục, đầu ghìm, chĩa hai sừng nhọn về phía trước. Vô phước cho thằng bé nào chạy chậm.

Và thằng bé đó là tôi.

Mấy tháng sau, một ngày giữa mùa thu, tôi lái xe trở lại nơi tai nạn. Không phải tìm về kỷ niệm, không có ý định gặp lại người quen nào đã gọi xe cứu thương. Điều xui khiến, chỉ muốn tìm lại những câu thơ đã bị bánh xe cán nát, những tứ thơ thoi thóp gãy lìa, những máu thơ còn vương vất. Đậu xe khá xa, xe mượn vì xe cũ hình chữ nhật đã biến thành hình vuông, tôi thả bộ từ tốn vừa nhìn xuống mặt đường, vừa liếc lên nhìn đèn đỏ. Không ai có thể ngờ được, đời sống lại liên quan mật thiết đến màu đèn. Xanh, vàng, đỏ. Mỗi màu đều có ý nghĩa thực tế, trực tiếp cho phép di chuyển. Di chuyển có nghĩa là sinh động. Tôi học thấu khái niệm này trong những ngày nằm bệnh viện và đau nhức trên giường nhà. Rối áp dụng vào hầu hết các sự việc xảy ra, nhất là những sự việc liên quan đến người khác. Họ ngần ngừ, màu vàng. Họ đồng ý, màu xanh. Họ từ chối, màu đỏ. Đôi khi, cũng có thể lén lút trốn màu đỏ, nhưng coi chừng gặp phải trâu điên. Gần gũi nhất để áp dụng là nhìn ngắm vợ tôi. Hành động theo ba màu. Việc gì, ý định gì, tranh cãi gì, câu hỏi nào, câu trả lời nào, đều có một trong ba màu. Hãy xem màu mà hiểu, chẳng phải là tri thiên mệnh hay sao?

Đứng bên lề đường, cố tìm một vài mảnh gương bể, một dấu tích nào của cuộc tai nạn hai xe lật tung, lăn mấy vòng. Lúc đó, cảm giác tôi mơ hồ. Không nhận thấy gì ngoài từ một khoảng trắng đục xoay rất chậm. Rồi, bùm. Xem hình chụp trên một tờ báo địa phương, ghê thật, con trâu đen năm chổng bốn chân bên trong lề đường, ai đó đã bắn hạ nó để cứu thằng bé. Người thợ săn nào đã xuất hiện đúng lúc với khẩu súng trên tay. Thằng bé vấp té, bò ra khỏi vỏ rác đang bốc khói. Nhìn trong hình thấy như con ốc mượn hồn, ló mình ra khỏi vỏ.

Không một dấu vết nào chứng tỏ nơi đây đã từng có tai nạn lớn. Mưa, nắng, xe chạy, người đi, đã xóa sạch. Điều này cũng có nghĩa, bất kỳ nơi nào sạch sẽ, đẹp đẽ đều đã từng có tai nạn xảy ra. Những nơi cảm thấy an toàn, coi chừng. Rồi gió. Đúng vậy, nếu mùa thu không có gió, sẽ như nỗi buồn không có tiếng hát. Buồn rơi xuống từng mảnh, gió thổi bay lên, la đà, cuộn vào nhau, xoay tròn, trước khi chạy mất hút vào nỗi buồn khác. Như:

Gió hôn mê băng qua ngả tư đèn đỏ
Bánh xe cán lên
Gió kêu bi thương
Hồn ai nằm lâm chung
Nát trái tim sầu thao thức …

Tôi không lượm lại được bài thơ, nhưng lượm được bài hát. Tôi bắt đầu ca khúc Ngày Nào Trời Trở Gió với những câu như vậy. Khi về đến nhà, đêm đó ngủ không yên. Nhìn qua vợ, đèn xanh. Khi đã ngủ say, màu xanh đậm. Tôi đi ra sân sau, nhìn đất trời một lúc, nghe gió rượt đuổi lá từng cơn. Và tôi bắt đầu, Đi rồi về âm u trời trở gió. Thấy trong gió cuốn mùa thu bơ phờ. Ca từ và giai điệu như hai kẻ song sinh kéo nhau vào hồn viết nhạc, bất chợt giống như thơ. Vừa bước vào nhà riêng, hai kẻ này đã lục lọi, tìm kiếm những hình ảnh kỷ niệm nào đang rung động, mang ra, cắt đứt những sợi thần kinh trói buộc, níu kéo, rồi thả cho chúng bay lên. Mới đầu bay lập lòe như đôm đốm, càng bay cao càng sáng lên, sau cùng mất hút vào bầu trời rộng. Nếu không có các nhà khoa học, có lẽ, con người đã nghĩ rằng, sao trời đã thành hình như vậy. Từ trên cao, ánh sáng đó u buồn, làm lòng người xúc động, dìu tâm tư vào hành trình phiêu lưu cuối cùng của các nốt nhạc:

Ngày này năm sau, người có chờ gió…
Ngày này mai sau ai còn chờ gió về…

Ngu Yên 

Ngày Nào Trời Trở Gió

Đi rồi về, âm u trời trở gió.
Thấy trong gió cuốn, mùa thu bơ phờ.
Thấy trong tình yêu, trống vắng.
Ngày này năm xưa, ai đã chờ ai.
Ngày này năm xưa, trời trở gió…

Gió hôn mê, băng qua ngả tư đèn đỏ…
Bánh xe cán lên
Gió kêu bi thương.
Hồn ai nằm lâm chung
Nát trái tim sầu thao thức…

Gió mãi mê làm thơ
Mãi mê nằm mơ,
Bay quên về,
Cho mùa thu chết bơ phờ,
Cho người xưa mãi chờ gió…

Gió theo bước gió,
Người theo chân người.
Nắng mưa càng thêm phôi pha.
Ngày này năm sau ai có chờ ai?
Ngày này năm sau người có chờ gió?

Ngày này mai sau, ai còn chờ gió về…

Trốn

Nhạc: Jimmy McHugh
Lời: Frank Loesser
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm & final mix: LeVuMusic Studio
Tranh: Night and Sleep, Evelyn de Morgan (1878)
hoán tưởng bởi Nguyễn Thảo
Graphics: MarcMarc

NT: Ca khúc Let’s Get Lost được viết vào năm 1942.  Năm 1955, Chet Baker ghi âm vào dĩa nhựa Chet Baker Sings and Plays.  Tuy có nhiều ca sĩ khác đã thâu và phát hành ca khúc này, nhưng hầu như thính giả thường nghĩ đến tên Chet Baker như đã gắn liền với bài nhạc.  Thậm chí còn có nhiều người tưởng rằng chính Chet Baker là tác giả của nhạc phẩm này.

Năm 1988, nhà làm phim Bruce Weber đã quay cuốn phim về cuộc đời của Chet Baker, và dùng Let’s Get Lost làm tựa đề mặc dù nhạc phẩm này không được dùng làm nhạc phim chính.  Bruce Weber đã mập mờ với chữ lost trong cuộc đời của Chet Baker với âm nhạc và ma túy.

Nhưng nếu ta lắng nghe lời nhạc, thì rõ là Frank Loesser đã viết như một lời quyến dụ tình nhân hãy trốn đi tìm một thế giới riêng tư, lồng vào một giai điệu thật bay bướm lãng mạn.

Tôi rất thích phiên bản của Chet Baker với một quartet thật giản dị nhưng chuyên chở được cả cái không khí huyền bí mơ màng.  Tôi cũng thích phiên bản của bạn vì nền hòa tấu nghe rất lả lướt, và mầu sắc của giọng hát thì thật cực kỳ… nguy hiểm cho giới thính giả phụ nữ.

LV: Đang uống ngụm trà đọc đến câu chót bạn viết suýt nữa làm tôi sặc “chè”! Nhưng phải nói là tôi thích bài này khi bắt đầu nghiên cứu về chord progression của bài. Thích thêm nữa bài ngắn gọn chỉ có vài câu nên việc phát triển ý nhạc cũng không đến đỗi quá dài dòng khiến cho người soạn hòa âm không đến nỗi hụt hơi, hết ý. Khi tôi hát thử để làm mẫu thì lại thấy giai điệu thật chừng mực, không quá cao, không quá thấp. Thật vừa với quãng độ của giọng tôi. Tôi càng thích hơn. Thích hơn nữa là lời bạn dịch thật khít khao, tự nhiên, dễ cảm. Thế nên tôi “xí” luôn để làm bài cho tôi hát; mặc dù tôi có nhớ là bạn đề nghị cho một giọng nam khác trong nhóm (xin lỗi, sẽ không khai ra!).

Trốn

Trốn đi nhé, trốn trong tay ôm nồng ấm.
Biến đi nhé, đâu ai ra công tìm kiếm.
Cho dẫu xem ta như là khùng điên,
Nào có quan tâm vì tim ta quá đắm mê.

Giữ cho ấm trong hơi yêu đương huyền bí.
Bao người sẽ quên luôn đôi ta từ đấy.
Anh sẽ tôn vinh đêm này vì nay anh luôn đã có người
Trốn với anh,
Trốn mãi thôi...

Let’s Get Lost

Let's get lost, lost in each other’s arm
Let's get lost.  Let them send our alarms
And though they’ll think us rather rude
Let's tell the world we’re in that crazy mood

Let's defrost in a romantic mist.
Let's get crossed from everybody’s list
To celebrate this night we found each other
Let's get lost