Bạn Thân

Nhạc & lời: Carole King
Lời Việt: Nguyễn Thảo & Lê Vũ
Trình bày: Nguyễn Thảo & Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Various Studios
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

LV: Nhạc phẩm này được chọn cho sinh nhật thứ ba của KeJazz, đánh dấu post thứ 160.  Ba năm miệt mài không ngưng nghỉ.  Ba năm luôn với đam mê âm ỉ.  Với tôi, sau ba năm với hơn trăm bài nhạc, công việc vẫn không dễ dàng hơn.  Mỗi bài là một thử thách mới.  Bài quen thuộc thì phải nghĩ cách làm sao cho khác biệt.  Bài xa lạ không biết thì phải làm quen, phải để nó thẩm thấu vào tâm tư trước khi hòa âm.  Tôi cho là tôi may mắn luôn có cái mới lạ để suy gẫm, tìm tòi.  Để xem ba năm tới nữa ra sao.

NT:  Năm nay, để đánh dấu kỷ niệm 3 năm với KẻJazz, bạn đề nghị bài nhạc mà tôi rất thích vì tôi đã từng say mê nghe Carole King cũng như James Taylor vào những năm cuối trung học ở Mỹ.  Thời đó, ban ngày đi học, xế trưa, đi làm, đến 11 giờ đêm một mình lủi thủi lái xe về nhà… học bài.  Đoạn đường từ chỗ làm về đến nhà phải băng qua cây cầu ngang giòng sông Arkansas.  Đêm khuya vắng lặng, những ngọn đèn đường vàng vọt hiu hắt tựa bầy người cúi đầu đứng đưa tiễn ai.  Tôi lái xe, cốt ý chầm chậm để nghe nhạc cho đã đời và nhớ đến những đứa bạn thân đã mất đi theo thời cuộc.  Vào tuổi 15-16, bạn cũng hiểu tôi cần tình bạn như thế nào.  Nhưng lúc bấy giờ, mới đến Mỹ, ngôn ngữ bất đồng, không có ai tâm sự, tôi cảm thấy thật cô đơn và hụt hẫng.  Nên chỉ đành ngêu ngao mấy câu “you just call out my name, and you know wherever I am…” nghe thật là hợp tình hợp cảnh.

Bao nhiêu năm qua, nghe lại bài nhạc xưa, tôi vẫn thấy cái đẹp của nó.  Một thời nào đó, âm nhạc thật gần gũi, chân thật, hầu như không có chút gì cầu kỳ trong lời hát.  Tôi cố giữ cái thật của lời nói khi chuyển ngữ, và đã cắt bỏ những chữ bóng bẩy khách sáo.  Tôi cảm thấy điều này rất cần thiết cho bản chất của bài hát này.

LV:  Tôi không có kỷ niệm đặc biệt gì với nhạc phẩm này; tuy nhiên ngày xưa khi nghe nó lần đầu tiên tôi đã có chút ngộ ra sự khác biệt lớn lao giữa nhạc Mỹ và nhạc Việt: cách bỏ nhịp và nốt của nhạc Mỹ không theo khuôn khổ cố định như nhạc Việt mình.  Cách viết nhạc của người Mỹ hầu như tạo nên thêm một không gian mới.  Có thể tạm xem như nhạc Mỹ là không gian 3 chiều thì nhạc Việt mình là không gian 2 chiều. Bởi thế nên tôi rất thưởng thức nhạc phẩm này.  Cũng phải phục bạn đã chuyển dịch bài qua lời Việt khá khít khao với nguyên bản mà đồng thời giữ được tâm ý của người nhạc sĩ khá tài tình mặc dù cách bỏ câu, bỏ nhịp của bài không theo với khuôn mẫu của nhạc Việt thường nghe.  Bravo!

Đọc và cổ động trên Gió O: Bạn Thân

Bạn Thân

Nhiều khi tim nghe đớn đau
Cần ai đó xớt chia nỗi lòng
Vì kiếp sống đã bao điều cay đắng rồi
Em hỡi, xin hãy nhớ đến tôi
Là sẽ thấy tôi ân cần
Cạnh đây bên em, đến khi màn đêm nhạt dần

Gọi tên tôi dù nơi đâu
Và hãy nhớ dẫu mãi chân trời nao
Là tôi sẽ quay về, về ngay với em thôi
Dù mưa xuân, nắng hè hay tuyết đông
Gọi tên tôi dù đêm dài tối tăm
Là tôi sẽ bên em (dẫu nơi nào)
Bạn thân của tôi
Bạn thân của tôi

Ngoài trời kia, khi bão giông
Vần vũ kéo mây đen ngòm
Và cơn gió bấc đã mang về bao giá lạnh
Trong kín sâu tận đáy tim
Môt tiếng kêu tôi nghẹn ngào
Là không lâu, sẽ thấy tôi chờ em trước thềm

Gọi tên tôi dù nơi đâu
Và hãy nhớ dẫu mãi chân trời nao
Là tôi sẽ quay về, về ngay với em thôi
Dù mưa xuân, nắng hè hay tuyết đông
Gọi tên tôi dù đêm dài tối tăm
Là tôi sẽ bên em (mmm)

Này em, lòng em còn tin là có tôi bạn thân
Dù thiên hạ muôn người sao hững hờ
Tàn hại em, rồi sẽ ruồng bỏ em
Dập vùi tim em trong lúc lao đao
Nhưng xin em cố vững lòng

Gọi tên tôi dù nơi đâu
Và hãy nhớ dẫu mãi chân trời nao
Là tôi sẽ mau, sẽ mau quay về, về ngay với em thôi

Dù mưa xuân , nắng hè hay tuyết đông
Gọi tên tôi dù đêm dài tối tăm
Là ta sát vai nhau (mãi muôn đời)
Bạn thân là thế
Bạn thân của tôi

You've Got a Friend

When you're down and troubled
And you need some love and care
And nothing, nothing is going right
Close your eyes and think of me
And soon I will be there
To brighten up even your darkest night

You just call out my name
And you know wherever I am
I'll come running, to see you again
Winter, spring, summer or fall
All you have to do is call
And I'll be there
You've got a friend

If the sky above you
Grows dark and full of clouds
And that old north wind begins to blow
Keep your head together
And call my name out loud
Soon you'll hear me knocking at your door

You just call out my name
And you know wherever I am
I'll come running, to see you again
Winter, spring, summer or fall
All you have to do is call
And I'll be there (yes I will)

Now, ain't it good to know that you've got a friend
When people can be so cold?
They'll hurt you, yes, and desert you
And take your soul if you let them
Oh, but don't you let them

You just call out my name
And you know wherever I am
I'll come running, running, yeah, yeah, to see you again

Winter, spring, summer or fall
All you have to do is call
And I'll be there
You've got a friend

Tựa Những Thói Quen

Nhạc: Jaques Revaux & Claude François
Lời: Claude François  & Gille Thibaut
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Quý Anh
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Home Studio
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

LV: Cuối cùng qua nhiều tháng chờ đợi, Quý Anh đã đến với KeJazz qua một nhạc phẩm quen thuộc.  Tôi cho rằng tiếng hát tròn trịa, chậm rãi của anh bạn trẻ này đã tạo nên một sắc thái mới cho nhạc phẩm này, khiến cho nó khác hẳn với bao nhiêu phiên bản đã từng được thực hiện trước đây.  Hoan nghênh Quý Anh đã rốt cuộc đến với sân chơi KeJazz này.

NT:  Ta nên giới thiệu thêm về Quý Anh là một người trẻ tuổi tài ba hiện đang theo đuổi nghành điện ảnh ở vùng DC.  Anh đã đạo diễn một vài cuốn phim ngắn và đã được trình chiếu ở những film festivals khắp thế giới dưới tên Anh Dinh Quy Nguyen hoặc Dinh Anh Nguyen.  Như bạn nói, QA có một giọng hát rất chuẩn, rất nhẹ, rất classic. 

Một lần nào đó, bạn đã đề nghị bài Giòng Đời, dịch bản của My Way từ trước 75.  Bạn bảo tôi hãy dịch lại từ bản Anh ngữ.  Không hiểu vì sao tôi lại hơi ngấy bài này, mặc dù thời mười mấy tuổi, tôi đã từng say mê mấy câu như “Đời tôi, từng giây nổi trôi, vùi trong thời gian, mang những cơn u buồn” rồi thì “buồn ơi, này ta chào mi…”  nghe sao quá Françoise Sagan.  Và vì vậy, tôi đã tìm đến bản tiếng Pháp, Comme d’habitude

Lúc dịch xong, tôi có liên lạc QA.  Biết anh rất say mê phim, tôi bảo, “Xem phim Stay As You Are của nhà đạo diễn Ý Alberto Lattuada bao giờ chưa?” “Chưa.”  “Xem đi.  Tựa Những Thói Quen có cái không khí như vậy, có cái mâu thuẫn tương tựa như vậy.  Trong tình cảm, có những điều mình làm và những điều mình muốn vẫn luôn trái ngược nhau.”

Sau khi QA ghi âm, chúng tôi có nói chuyện thêm.  Tôi bảo anh tôi thích cách anh xử lý bài nhạc, vì giai điệu lẫn lời hát đều được lập đi lập lại rất nhiều biểu hiện những thói quen, nhất là thói quen nhàm chán của một cuộc tình đã mất đi niềm đam mê. 

LV: Cũng phải khen bạn đã dịch phiên bản tiếng Pháp này thật khít khao tài tình.  Câu từ bạn chọn lọc nghe dễ dàng, trơn tru.  Êm êm, thoải mái như những câu nói thường ngày.  Thật như những thói quen thường ngày.

NT: …và thật nhàm chán khi đã hết yêu phải không?

Đọc và cổ động trang Gió-O: Tựa Những Thói Quen

Tựa Những Thói Quen

Hừng đông
Một mình anh tỉnh giấc
Nhìn em còn nồng say
Như thói quen bao ngày
Nhẹ kéo mền che bờ vai
Vì sợ em lạnh thôi
Hay chỉ là thói quen
Làn tóc nhẹ buông lả lơi
Mướt mềm trên ngón tay
Vuốt ve tựa thói quen
Bỗng em chợt mớ, quay lưng
Phải chăng là thói quen?

Một mình thôi, cài áo thật nhanh
Rời sang phòng bên
Theo thói quen mỗi ngày
Một mình thôi, cùng ly cà phê
Dù đã đến giờ đi
Vẫn tựa một thói quen
Lặng thinh, nhẹ khóa cửa sau
Ngó trời xám buồn hiu
Thấy ngày thật giống nhau
Rét run, mình kéo áo che
Tựa như những thói quen

Từng ngày trôi qua
Vẫn như vậy thôi
Là một trò chơi
Dối nhau mà thôi
Nụ cười trên môi
Vì thói thường thôi
Giọng cười nghe khan
Vẫn từ thói quen
Ngày luôn tiếp nối
Đời sống mình thôi
Hoài theo những thói quen

Rồi khi
Ngày đã gần qua
Và anh về đây
Theo thói quen mỗi ngày
Nhìn căn phòng ôi lặng im
Vì em còn ngoài kia
Vẫn hoài mãi mê
Mình anh
Tựa lưng nằm im
Thấy giường rộng vắng thêm
Vẫn như một thói quen
Mắt cay, thì dấu che đi
Vì thật hay thói quen?

Chờ trong đêm thâu
Vẫn như vậy thôi
Là một trò chơi
Dối nhau vậy thôi
Rồi em sẽ nhớ
Về giống mọi khi
Nằm im trong bóng tối
Đợi giống mọi khi
Rồi như thế đấy
Cười nói mình em
Gần như những thói quen

Rồi em thay áo
Vẫn giống mọi khi
Rồi em bên anh
Thật giống mọi khi
Rồi ta hôn nhau
Một thoáng vậy thôi
Gần như những thói quen

Comme d'habitude

Je me lève
Et je te bouscule 
Tu ne te réveilles pas
Comme d'habitude
Sur toi je remonte le drap
J'ai peur que tu aies froid
Comme d'habitude
Ma main caresse tes cheveux
Presque malgré moi
Comme d'habitude
Mais toi tu me tournes le dos
Comme d'habitude

Alors je m'habille très vite
Je sors de la chambre
Comme d'habitude
Tout seul je bois mon café
Je suis en retard
Comme d'habitude
Sans bruit je quitte la maison
Tout est gris dehors
Comme d'habitude
J'ai froid, je relève mon col
Comme d'habitude

Comme d'habitude
Toute la journée
Je vais jouer 
  à faire semblant
Comme d'habitude
Je vais sourire
Comme d'habitude
Je vais même rire
Comme d'habitude
Enfin je vais vivre
Comme d'habitude

Et puis
Le jour s'en ira
Moi je reviendrai
Comme d'habitude
Tu seras sortie
Et pas encore rentrée
Comme d'habitude
Tout seul
J'irai me coucher
Dans ce grand lit froid
Comme d'habitude
Mes larmes, je les cacherai
Comme d'habitude

Comme d'habitude
Même la nuit
Je vais jouer 
  à faire semblant
Comme d'habitude
Tu rentreras
Comme d'habitude
Je t'attendrai
Comme d'habitude
Tu me souriras
Comme d'habitude

Comme d'habitude
Tu te déshabilleras
Comme d'habitude
Tu te coucheras
Comme d'habitude
On s'embrassera
Comme d'habitude