Cuối Hè

Nhạc & lời: John Prine
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Lê Vũ
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm & final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Thỉnh thoảng, bạn vẫn hay làm tôi ngạc nhiên.  Trong thời gian nằm nhà, được tin nhạc sĩ John Prine, một nhạc sĩ lão thành trong giới nhạc Country & Western, đã qua đời vì Covid.  Và chương trình podcast cho phát thanh một số nhạc của ông.  Trong kho tàng nhạc đó, tôi rất thích những ballad vì nét dịu dàng và đầy hoài niệm, thật hợp trong những lúc cách ly tiếc nhớ những ngày được bay nhảy lung tung. Bài Cuối Hè (Summer’s End) là một trong những ca khúc cuối cùng ông ghi âm và thâu hình.  Tuy giai điệu không có gì đặc sắc, khi đi kèm với lời nhạc giản dị đã tạo nên một nét bàng bạc u buồn cho thân phận người.  Điều gì đó đã làm cho tôi xúc động khi lắng nghe. Tôi viết lời Việt ngay lúc đó, nhưng chẳng gửi cho bạn vì Cuối Hè không phải là nhạc jazz, cũng không nổi tiếng cho lắm, cũng không có kỹ thuật cao kỳ, tư tưởng siêu việt gì cả.  Tôi vẫn còn ngại nghe lời chê “nghe chán như ăn cơm nguội” mà một thính giả đã “ban tặng” trước đây (tuy tôi thật tình rất thích ăn… cơm nguội; truyền thống dân tộc mà!) Vì thế tôi rất ngạc nhiên khi bạn chọn hát ca khúc này.  Rõ là bạn cũng thích ăn cơm nguội giống tôi.

LV:  Mới lần đầu tiên nghe John Prine hát bài Summer’s End là tôi đã cảm tình ngay với giai điệu nhẹ nhàng, thấm thía này.  Ông hát không cầu kỳ, tiếng hát đều đặn như lời kể chuyện.  Kể chuyện về những ngày hè tung tăng trong ký ức…  Tôi yêu mến ngay tiếng hát trầm buồn và cách phát âm có “twang” đặc biệt của ông.  Hơn nữa vì bài giản dị, không cao trào, không đòi hỏi kỹ thuật hát gì nhiều nên tôi mới đề nghị để tự hát bài này.  Vậy mà tôi cũng phải chật vật với việc thâu thanh cả tuần vì tôi không biết làm cách nào để diễn tả được nét chân phương, đậm đà trong tiếng hát của John Prine.  Sau cùng tôi cũng chỉ hát được theo khả năng giới hạn của mình.  Thế mới rõ là ăn “cơm nguội” cũng không phải dễ “nuốt” như mình tưởng đâu nhé.

NT: Qua cách kể chuyện, JP đã dùng một số hình ảnh rất riêng tư để tạo dựng thế giới của tuổi thơ qua cái nhìn của một người lớn tuổi: chiếc áo tắm phơi trong gió hè, một bức hình xưa. Và rồi những hình ảnh của nỗi cô đơn khi ta lớn lên: chiếc bóng từ từ băng ngang trần nhà (vì lý do gì đó mình không ra khỏi phòng), cửa xe để quên trong mưa tuyết. Và để rồi kết luận vào tuổi già: Valentines break hearts and minds at random. Lễ Tình Yêu cứ tình cờ làm tan nát trái tim và tâm hồn. Câu này của ông nghe thật buồn, và cũng thật… elegant.

Cuối Hè page

Hè sắp hết, ngày hè theo nắng tắt lưng đồi.
Trời chiều buông gió, lộng bay khăn tắm vướng trên cành.
Hẹn lại mai đây, gặp nhau như đã hứa nhau
Mùa hè năm nay, chẳng còn bao lâu ta có nhau.

Rồi mùa chợt thay lá, đầy vơi nỗi nhớ khi xa nhà,
Lặng nhìn chiếc bóng từ từ tan khuất nơi góc tường.
Lòng buồn đâu hay ngoài trời giăng mây, mưa tuyết bay.
Và trong xe lạnh vì đêm quên quay kính lên.
 
Thì hãy quay về,
Hãy quên đi
Những tháng năm cô độc nơi quê người
Về đây cùng tôi.

Vào mùa lễ Tình Yêu, nhưng trái tim lạnh lùng.
Ngày Phục Sinh đến, mà sao đâu thấy rỗi linh hồn.
Giờ mình em thôi, dù cho lâu nay quen đắng cay,
Vào ngày Ba mươi, làm sao cho nguôi nước mắt rơi?

Thì hãy quay về,
Hãy quên đi
Những tháng năm hiu quạnh khi xa nhà.
Về đây cùng tôi.

Nhìn quanh nơi đấy, người vui câu nói nghe rộn ràng.
Mà riêng tôi nhớ ngày nào ta đã lang thang tìm
(Tìm) một nơi xa, một nơi cho ta luôn vấn vương
Rồi hè qua mau, cuộc đời trôi mau không tiếc thương.
Summer's End

Summer's end's around the bend just flying
The swimming suits are on the line just drying
I'll meet you there per our conversation
I hope I didn't ruin your whole vacation
 
Well you never know how far from home you're feeling
Until you watch the shadows cross the ceiling
Well I don't know but I can see it snowing
In your car the windows are wide open
 
Just come on home
Come on home
No you don't have to be alone
Just come on home
 
Valentines, break hearts and minds at random
That ol' Easter egg ain't got a leg to stand on
Well I can see that you can't win for trying
And New Year's Eve is bound to leave you crying
 
Just come on home
Come on home
No you don't have to be alone
Just come on home
 
The moon and stars hang out in bars just talking
I still love that picture of us walking
Just like that ol' house we thought was haunted
Summer's end came faster than we wanted

Ở Một Nơi, Mùa Hè

Nhạc: Max Steiner
Lời: Mack Discant
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen Soundspace
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Cảm ơn bạn tuần vừa qua.  Lâu lâu mới được xả hơi cả tuần, không phải lo bài vở cho KeJazz.  Nhất là đúng lúc cái laptop tự nhiên mà “xuống đường”, đang hý hoáy gõ, chợt nhìn lên, thấy đen thui.  Reboot cũng không được.  Mà được chăng thì cũng chỉ có ba bốn phút chỉ kịp save cái việc mình đang làm dở.

Người thì mắc dịch Covid.  Máy tôi mắc dịch gì chưa chẩn ra.  Đành phải dùng cái tablet.

LV: Không hiểu sao mà sau này, từ khi có dịch COVID, là tôi làm nhạc rất chậm. Có lẽ một phần là do cạn hứng, phần nữa là do cạn ý. Thêm nữa là làm biếng. Đi làm bây giờ cực hơn trước vì phải phòng dịch nên về đến nhà chẳng thiết làm gì nữa!

Tôi đang lo đến lúc cạn nguồn hứng không làm được gì nữa thì chắc phải “nghỉ chơi đi câu cá” vậy. Vì thế nên dạo này tôi có khuynh hướng chọn bài quen thuộc, ngắn và dễ làm, dễ nghe để không phải mất công nhiều dàn dựng. Bạn gửi tôi khá nhiều lời dịch của những bài hóc búa. Tôi đành khất bạn cho đến khi nào tôi rảnh vậy (?).

Bài A Summer Place này được chọn vì nó dĩ nhiên là một bài dễ thực hiện với chỉ quanh quẩn với vài hợp âm đơn giản và lời ngắn gọn. Vậy mà tôi cũng phải mất 2 đêm mới hoàn tất final mix cho nó. Chọn bài quen thuộc thì phải tìm cách làm sao cho bài có chút gì là lạ, khác biệt với gì đã nghe. Chỉ có chút đó cũng làm mất bao nhiêu công. Đúng là nghiệp chướng!

NT: Đúng lúc máy hư thì bạn giao cho tôi trách nhiệm ghi âm bài Ở Một Nơi, Mùa Hè, dịch từ nhạc phim A Summer Place.  Bài này tôi nhớ mình có nghe từ thời con nít, thấy quen quen.  Lời nhạc khá trong sáng, không có gì đặc sắc.  Giai điệu đẹp, nhưng cũng không có gì chộp bắt người nghe.  Đều đặn và không… cao trào.  Tức là đủ mọi tiêu chuẩn để nhiều người sẽ… từ chối hát.

Ca khúc dễ dãi này tự nhiên mà thành ra một thử thách cho tôi.  Và gửi đến các bè bạn như một tặng phẩm cho mùa hè sắp qua.

Ở Một Nơi, Mùa Hè page

Về nơi ấm nắng hè,
Cho dẫu giông bão tơi bời,
Anh vẫn thấy tuyệt vời
Trong ấm nồng.
Say dưới nắng hè,
Vì em rộng cánh tay mời,
Cho anh quá yêu đời.
Không thiết chi
Vì có em.
Trời mãi xanh, ngập nắng vàng.
Khi nhìn trong mắt nhau,
Thấy tình yêu đôi ta thiết tha.

Và xin ghi sâu đáy tim.
Hè mãi tươi hồng,
Dù có xa tít chân trời,
Ta vẫn mãi yêu đời,
Cùng ước mơ,
Cùng xớt chia
Nghìn dấu… yêu.
A Summer Place

There's a summer place
Where it may rain or storm
Yet I'm safe and warm
For within 
That summer place
Your arms reach out to me
And my heart is free
From all care
For it knows
There are no gloomy skies
When seen through the eyes
Of those who are blessed with love

And the sweet secret of
A summer place
Is that it's anywhere
When two people share
All their hopes
All their dreams
All their love