Viết Cho Hélène

• Nguyên tác: La Chanson d’Hélène
• Nhạc: Philippe Sarde
• Lời: Jean-Loup Dabadie
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Hồ Đắc Anh Thi & Lê Vũ
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: NN Studio & LeVuMusic Studio
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

LV: Khi ngỏ ý muốn thâu La Chanson d’Helene, AT có đề nghị là dùng một giọng nam để nói trong bài, tựa như bài Parole với tiếng nói trầm ấm, gợi cảm của Alain Delon. Tôi đã đề nghị là nhờ anh bạn Ngô Nhật Trường thâu thanh dùm phần đó vì người bạn trẻ này đã từng đóng phim nên không xa lạ gì với cách nói đầy kịch tính kiểu này. Thế nhưng cô ca sĩ AT này lại cho rằng giọng nói của NNT trẻ trung quá, không thích hợp với bài (?). Tôi và bạn có bàn với nhau về việc thâu tiếng nói này và cùng đi đến kết luận là cả 2 giọng của tôi và bạn, dù “già” dặn hơn, nhưng không thể tạo được hiệu quả mà AT muốn đạt đến. Rốt cuộc tôi và bạn đã chọn lấy cách hát thay vì nói trong phần có giọng nam.

Tôi cho rằng hát dễ hơn nói trong bài này. Khi hát thì mình biết được rõ ràng lúc nào ra, lúc nào vào. Mọi diễn tả nằm trong nhịp nhàng, hơi ngân. Nếu phải nói trong bài này thì thật tình tôi không biết phải xử lý làm sao. Hơn nữa là tôi luôn cảm thấy ngượng khi phải nói kiểu đóng kịch như thế này. Có lẽ theo như từ ngữ bạn mô tả là có cám tưởng “ốt dột” (cringy?). Không biết có phải là bệnh tự kỷ ám thị không?

Viết Cho Hélène

Tháng Chín, thoáng heo may lạnh lùng
Khép nốt cánh cửa sau cùng
Mặt trời đã quên thôi không quay về
Anh đã thôi yêu em

Thấp thoáng bóng chim lưng trời
Chới với tiếng kêu lạc loài
Trong bóng chiều

Giờ ta chia tay dẫu trong lòng
còn bao yêu thương đắm say
Phi cơ cất cánh nhưng ta còn đây
còn vương vấn mãi không thôi


Đứng trước mái hiên xưa tìm
Những phút ấm êm xa thời mộng mơ ấy
Như tranh đã phai màu
Anh đã thôi yêu em

Nắng quái đã tan theo ngày
Khi gương đã phai mờ
Tìm đâu bóng hình

Đành thôi đến phút giây chia lìa
Tình này xem như thoáng mơ mòng
Khi bao dĩ vãng đem chôn vùi
Giòng mực kia sẽ phai mờ


Đã biết hết câu chuyện rồi
Thì khép cuốn sách của một thời
Mặt trời chết im trong kỷ niệm
Và anh cũng im lìm

Anh đã hết yêu em

La Chanson d’Hélène

Ce soir nous sommes septembre 
Et j'ai fermé ma chambre
Le soleil n'y entrera plus
Tu ne m'aimes plus

Là-haut un oiseau passe 
Comme une dédicace
Dans le ciel

     Je t'aimais tant Hélène
     Il faut se quitter
     Les avions partiront sans nous
     Je ne sais plus t'aimer Hélène

Avant dans la maison
J'aimais quand nous vivions
Comme dans un dessin d'enfant
Tu ne m'aimes plus

Je regarde le soir 
Tomber dans les miroirs
C'est ma vie

     C'est mieux ainsi Hélène
     C'était l'amour sans amitié 
     Il va falloir changer de mémoire
     Je ne t'écrirai plus Hélène

L'histoire n'est plus à suivre
Et j'ai fermé le livre
Le soleil n'y entrera plus
Tu ne m'aimes plus

Buồn Đau Hỡi, Xin Chào

• Nguyên tác: Good Morning Heartache
• Nhạc: Irene Higginbotham
• Lời: Ervin Drake (Dan Fisher)
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: ElevenSixteen Soundscape
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT: Có lẽ Good Morning Heartache là một trong những ca khúc jazz đầu tiên mà tôi biết, qua tiếng hát lạ lùng của Billie Holiday.  Tôi còn nhớ cái dĩa nhựa 33 và cái bìa đã mòn góc mà tôi và một người bạn mua lại từ một tiệm bán dĩa nhạc cũ.  Thoạt đầu mới nghe Billie Holiday, tôi chịu không được.  Giọng hát của bà chả chớt, rung rung, nghe như một người không biết hát (theo tiêu chuẩn VN).  Tuy vậy, khi nghe đến bài Heartache này, tôi cảm ngay cách hát lạ thường của bà.  Cái run rẩy không cường điệu dường như cưu mang một nỗi niềm sâu kín hơn, một chịu đựng bền bỉ, một nỗi cô độc trường kỳ nào trong cuộc đời của bà.

Bài Good Morning Heartache được viết vào khoảng 1945, 1946.  Irene Higginbotham đã đàn bài nhạc cô vừa viết xong cho Ervin Drake nghe khi ông ta đang đau khổ vì thất tình.  Tuy giai điệu nghe thật khó khăn, nhưng Ervin lại cảm thấy nỗi đau khổ của mình bỗng hiện ra nguyên hình trong tiếng nhạc, và ông đã nhanh chóng viết lời trên nỗi niềm ông đang cưu mang. 

Vào năm 1954, Françoise Sagan cho ra đời tác phẩm Bonjour Tristesse dưới ảnh hưởng của bài thơ của Paul Éluard,  “À peine défigurée”.  Lúc ấy cô chỉ vừa 18 tuổi.

Và có lẽ chúng ta ai cũng biết ca khúc Buồn Ơi, Chào Mi của Nguyễn Ánh 9.    

Những nỗi buồn đau vì tình đã được nhân cách hóa, đã hiện rõ hình hơn.

Năm đó tôi cũng khoảng 17, 18 tuổi, đã chợt nhận diện được nỗi buồn vớ vẩn của chính mình.

Sau này, biết về cuộc đời của Billie Holiday, tôi mới hiểu giọng hát của bà là cưu mang cả cuộc đời trôi nổi của bà.  Những xúc cảm ấy bà đã thổ lộ trong cách hát chân thật, không điệu đà của bà.

Năm 1975, ông Ervin đã gặp lại người tình xưa, người đã khiến ông viết lời hát cho ca khúc này.  Họ cưới nhau vào năm 1981 và chung sống cho đến ngày ông chết vào năm 2015.

Buồn Đau Hỡi, Xin Chào

Chào nỗi đau trong đời
Đã biết nhau quá lâu
Chào nỗi đau không rời
Vừa từ giã tối qua chứ đâu
Nằm suốt canh thâu, trở trăn chờ ngươi bỏ ta đi
Nào ngờ (vừa) hừng đông, là (có) đây rồi.

Giờ chỉ mong quên mà
Cứ bám (theo) ta mãi thôi
Vào lúc quen ngươi là
Người yêu dứt khoát chia tay
Từ đó ta quen khi thức dậy thầm nói câu chào
Lời chào buồn bã nỗi đớn đau

Đừng ám hoài đêm ngày
Chẳng dứt được (dù) phút giây
Mặc ta còn trơ trọi
Mang cơn đau hôm thứ hai
Lê thê qua cuối tuần

Chào nỗi đau không đợi
Vẫn chờ ta đấy sao?
Chào nỗi đau muôn đời
Ngươi đã biết rõ ta quá lâu
Chắc sẽ cố thân thiết ngươi hơn từ phút giây này
Ngồi gần lại, hỡi nỗi đớn đau

Good Morning Heartache

Good morning heartache
You old gloomy sight
Good morning heartache
Thought we said goodbye last night
I turned and tossed until it seemed you had gone
But here you are with the dawn

Wish I forget you
But you're here to stay
It seems I met you
When my love went away
Now everyday I start by saying to you
Good morning heartache what's new

Stop haunting me now
Can't shake you, no how
Just leave me alone
I've got those Monday blues
Straight to Sunday blues

Good morning heartache
Here we go again
Good morning heartache
You're the one who knows me well
Might as well get use to you hanging around
Good morning heartache, sit down