Ở Một Nơi, Mùa Hè

Nhạc: Max Steiner
Lời: Mack Discant
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Triệu Vinh
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: TV Studio
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT:  Mới đó mà đã giữa tháng 7.  Nửa mùa hè đã đi qua.  Thật là nhanh.  Quá nhanh.

Người ta vẫn thường nói càng lớn tuổi, thời gian thường qua nhanh hơn.  Tôi không nghĩ thời gian thật sự nhanh hơn hay chậm hơn (lẽ dĩ nhiên ở đây tôi không bàn về thuyết của ông Einstein).  Thời gian thun giãn chỉ… tùy tâm.

Có nhiều thuyết đưa ra về vấn đề nội tâm này.  Có người cho rằng một đứa trẻ 10 tuổi chỉ nhận thức được khoảng chừng 10% thời gian của một đời người, trong khi một ông lão 80 tuổi thì đã được gần hết thời gian đó.  Cho nên 1 ngày của đứa trẻ tương đối thấy dài hơn là 1 ngày của ông lão vì cái… phần trăm này.

Một thuyết khác dựa trên nhịp tim của con nít đập nhanh hơn của người lớn, thở nhanh hơn người lớn.  Và như vậy, não bộ ghi nhận thời gian tùy thuộc vào một “nhịp sống” dựa trên nhịp tim cũng như nhịp thở.  Họ đã từng thí nghiệm bằng cách cho nhiều đứa nhỏ ngồi yên, mắt nhắm, cho đến khi nào chúng cho là 1 phút.  Kết quả là 1 phút của những đứa nhỏ thật ra chỉ bằng… 40 giây.  Cũng thí nghiệm này với người lớn tuổi đã cho kết quả từ 60 đến 70 giây.  Có nghĩa là nhịp đập thời gian trong não bộ của con nít nhanh hơn, cho nên chúng cảm nhận thời gian “thật” dài hơn.

Lý thuyết mới nhất (năm 2019) của giáo sư Adrian Bejan cho rằng, não bộ ghi nhận hình ảnh (visual information) từ từ chậm dần theo tuổi tác.  Cứ nghĩ như một máy quay phim.  Máy của con nít có thể chớp được 100 hình (frame) một giây, trong khi người lớn chỉ chớp 50 hình.  Ông Bejan cho rằng chính vì vậy mà người lớn thường thấy thời gian bị “thun lại” và trôi qua một cách mau chóng.

Có nghĩa là tôi… già.

Tuy nhiên, những hình ảnh trong trí nhớ nhiều khi lại thấy như mới vừa hôm qua.  Và những mùa hè đẹp đẽ vẫn thường như vậy, vẫn tưởng như mới vừa hôm nào mà thôi. Vẫn mùa hè, ở một nơi…

Ở Một Nơi, Mùa Hè

Về nơi ấm nắng hè
Cho dẫu giông bão tơi bời
Anh vẫn thấy tuyệt vời
Trong ấm nồng
Say dưới nắng hè
Vì em rộng cánh tay mời
Cho anh quá yêu đời

Không thiết chi
Vì có em
Trời mãi xanh, ngập nắng vàng
Khi nhìn trong mắt nhau
Thấy tình yêu đôi ta thiết tha

Và xin ghi sâu đáy tim
Hè mãi tươi hồng
Dù có xa tít chân trời
Ta vẫn mãi yêu đời
Cùng ước mơ
Cùng xớt chia
Nghìn dấu yêu

A Summer Place

There's a summer place
Where it may rain or storm
Yet I'm safe and warm
For within 
That summer place
Your arms reach out to me
And my heart is free

From all care
For it knows
There are no gloomy skies
When seen through the eyes
Of those who are blessed with love

And the sweet secret of
A summer place
Is that it's anywhere
When two people share
All their hopes
All their dreams
All their love

Xa Xa Nơi Chân Trời

Nhạc: Harold Arlen
Lời: Yip Harburg
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Kim Lan
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Kim Lan
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & Graphics: MarcMarc

NT:  Vào năm 2001, trong một cuộc trưng cầu ý kiến của nhóm Recording Industry Asociation of America và National Endowment for the Art, bài nhạc Over the Rainbow được bầu là số 1, kế tiếp là bài White Christmas mà KẻJazz đã dịch vào năm 2016.  Ca khúc Over the Rainbow này, lẽ dĩ nhiên, đã nằm trong máy điện toán của tôi từ rất lâu, nhưng bị tôi ngâm cũng vì một chữ Rainbow đã làm tôi rối trí vì không làm sao lắp chữ Việt nào khác vào câu nhạc để nghe cho suông sẻ.

Số phận của nguyên bản cũng long đong không kém.  Chỉ nội cái tựa đề mà phải bị thay đổi ba lần bốn lượt, từ nguyên thủy Over the Rain Bow is Where I Want to Be, đến I’ll Go Over the Rainbow, rồi Someday Over the Rainbow, rồi cuối cùng chỉ còn vỏn vẹn Over the Rainbow.  Ngay lúc ráp nối phim, mấy giám đốc sản xuất đã đề nghị cắt bỏ bài nhạc này vì sợ phim quá dài.  Và cuối cùng, bài nhạc cũng bị cắt phần intro. 

Lẽ dĩ nhiên, nói theo kiểu người Mỹ: the rest is history, những gì xảy ra sau đó đã đi vào lịch sử.  Over The Rainbow đã đoạt giải thưởng Oscar năm 1939.

Over the Rainbow của tôi thì phải chịu thiệt thòi cái phần cầu vồng ngũ sắc, mà chỉ còn trơ cái chân trời xa xa kia thôi.  Thành ra tôi phải cầu đến bạn cho thêm màu mè trong phần hòa âm vậy.

LV: Với tôi thì nhạc hay không nhất thiết là cần phải có tay đàn cừ khôi và giọng hát tuyệt vời, nhưng nhất định phải có cấu trúc hài hòa để câu hát và tiếng đàn nâng đỡ lấy nhau mà thăng hoa thành âm điệu mà người nghe sẵn sàng đón nhận. Nói thì dễ nhưng làm thì lại khó lắm. Hài hòa ở đây không phải chỉ nói về âm vận, tiết tấu mà còn phải kể đến mầu sắc, cung cách trong tiếng hát câu nhạc của kẻ hát và người đàn. Có quá nhiều yếu tố linh tinh để đóng góp vào việc dàn dựng nên một bài nhạc hay.

Vì có nhiều thứ nhiêu khê như vậy nên trước giờ tôi cũng chỉ làm nhạc lấy một mình. Hay dở gì thì cũng là ý kiến chủ quan; nhưng ít nhất tôi giữ được cái phong cách riêng biệt của tôi để đảm bảo được nét hài hòa trong trí tưởng. Vì không phải là kẻ giỏi đàn nên việc làm sao đạt đến lãnh vực hài hòa trong hòa âm phối khí thật là quan trọng với tôi.

Tuy nhiên, có nhiều yếu tố thuộc về lãnh vực cá nhân thì tôi cũng không cách nào kiểm soát được. Quan trọng nhất vẫn là tiếng hát. Làm sao tìm ra giọng hát thích hợp với bài mình soạn hoặc làm sao soạn được bài phù hợp với giọng hát mình chọn mời luôn là một vấn đề khó khăn cho tôi. Mỗi một tiếng hát có cách lấy hơi riêng biệt, có mầu sắc của cá tính riêng, có phong thái đặc biệt của tính cách cá nhân được thể hiện qua cách hát, có những điểm mạnh/yếu trong kỹ thuật khác nhau. Mỗi người một khác. Mỗi giọng hát là một thử thách.

Bài Xa Xa Nơi Chân Trời này được soạn đã rất lâu nhưng không tìm ra được người hát thích hợp. Lẽ ra thì đã có một giọng nữ từ Việt Nam hứa sẽ thực hiện nhưng vì lý do nào đó không rõ cô đã bặt tăm không liên lạc. Thế nên tôi đã lại để ngâm bài thêm ít nhất là một năm nữa đến khi được chị Kim Lan nhận lời hát. Tôi cho rằng những chờ đợi đó cũng xứng đáng vì Kim Lan đã chuyển tải được nhạc phẩm này thật hài hòa. Tuy nhiên đây cũng chỉ là nhận xét chủ quan của tôi. Mời người nghe thẩm định.

Xa Xa Nơi Chân Trời

Về phía chân trời xa, xa tắp
Rực áng mây,
Là cõi mơ mà em luôn ước mơ
Lời mẹ ru thuở nào

Tìm mãi phương trời xanh, xanh biếc
Niềm khát khao
Và giấc mơ, một lần chưa dám mơ
Nhẹ du em bước vào

Cho lời ước thầm lay động sao trời
Cho bình minh gọi em dậy trên ngàn mây trắng xóa
Cho niềm ưu sầu tan thật êm đềm
Như mật hoa ngọt trên đầu môi mềm
Là nơi em đã tìm

Ngoài xa chân trời, chim say nắng
Rộn rã bay
Lòng muốn theo bầy chim xanh lướt mây
Rời xa nơi chốn này

Sao bầy chim được bay về chân trời
Nhưng còn riêng mình nơi này
Mang bao mong ước

Over The Rainbow

Somewhere over the rainbow
Way up high
There's a land that I heard of once
In a lullaby

Somewhere over the rainbow
Skies are blue
And the dreams that you dare to dream
Really do come true

Someday I'll wish upon a star
And wake up where the clouds are far behind me
Where troubles melt like lemon drops
Away above the chimney tops
That's where you'll find me

Somewhere over the rainbow
Bluebirds fly
Birds fly over the rainbow
Why then, oh why can't I?

If happy little bluebirds fly
Beyond the rainbow
Why, oh why can't I?
%d bloggers like this: