Hoa Thơ Dại

Nhạc: Sidney Joseph Bechet
Lời: Fernand Lucien Bonifay & Mario Bua
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Ngô Nhật Trường
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Hiệp Định Studio
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Hoa Thơ Dại, thỉnh thoảng, vẫn được vắn tắt thành… Hoa Dại.  Nghĩ cho cùng, hoa dại thì có thật, mà thường là có rất nhiều, mọc tràn đất hoang dã.  Cũng nghe nói, hoa dại phương nam, đem về trồng nơi đất bắc, bỗng trở thành hiếm quý mà hết dại.  Hoa thơ dại thì không như thế.  Hoa chỉ nở một lần trong cuộc đời.  Thời gian trôi đi.  Tuổi thơ qua theo.  Hoa thơ dại chỉ còn thoảng mùi hương thơm trong trí nhớ.

Ngô Nhật Trường chọn hát ca khúc này, vô tình hay hữu ý, tôi không rõ.  Nhưng tôi rất rõ là bạn rất đam mê… trồng hoa.  Nơi căn nhà nhỏ giữa thành phố Sài Gòn, khu vườn của bạn là chỗ trú chân của bầy bươm bướm, ong, chuồng chuồng.  Vì nơi đây thì hoa đủ loại, Tô Liên, Ngải Mọi, Hải Đường, Diên Vĩ, và còn nhiều những hoa thơm cỏ lạ khác nữa.  Nơi đây, bạn vẫn ngày ngày tỉ mỉ thì thầm cùng cây cỏ.  Những bông hoa đó, hoa nào là hoa thơ dại, Ngô Nhật Trường nhỉ?

NNT: Câu hỏi của anh quả thật khó mà trả lời. Mà tôi cũng chưa bao giờ nghĩ tới. Hoa nào là hoa thơ dại? Chợt hôm nay trong lòng cũng muốn biết câu trả lời.

Tôi từ ngày nhỏ đã say mê cỏ cây. Và cũng may mắn được sống ở nơi có nhiều cây cối, đồng cỏ, dù là giữa lòng phố. Thời nghèo khó có mấy ai mà mua hoa về trồng. Họa may là ngày Tết, tôi theo mẹ ra chợ hoa mua vài ba chậu vạn thọ đại hạ giá (vì đã sắp sửa tới giờ giao thừa) để trưng cho gọi là có không khí tết nhứt. Thế nên, tuổi thơ của tôi chỉ có những bông hoa dại ở đồng cỏ hay bên vệ đường, những bãi đất bỏ hoang. Hoa dại với tôi như những kẻ du mục với cuộc sống phiêu du đó đây. Hoang sơ, mộc mạc nhưng cũng đầy tràn kiêu hãnh. Vẻ đẹp đó không lộng lẫy như những cây hoa được người cưng chiều nhưng nó ghi khắc mãi trong trí nhớ của tôi.

Bông hoa thơ dại trong Petite Fleur chắc hẳn cũng như vậy. Cũng cưu mang những dĩ vãng. Đóa hoa thơ ngây đó hẳn đã ghi khắc trong tâm trí người nhạc sỹ những kỷ niệm. Những kỷ niệm của một cuộc tình đơn sơ, đẹp đẽ. Và nghĩa là hình dáng của người tình. Nói về hoa thơ dại của người nhạc sỹ coi như cũng đã trả lời cho chính tôi vậy.

Hoa Thơ Dại page

Hoa ven đường
Từng nụ hoa rất âm thầm
Ngày mai dẫu hoa tàn phai
Riêng anh còn giữ trong lòng

Nụ hoa nào
Làm đôi mắt em ngời sáng
Nồng hương ngất ngây hồn anh
Vùng hạnh phúc cõi mộng mơ
Ngày đôi chúng ta còn thơ
Mùa xuân chớm hoa tình yêu
Nhẹ phơi sắc hương là em
Vì anh

Trong cõi đời
Dù giây phút đắng cay nào
Nguồn hạnh phúc vẫn là em
Cánh hoa thơ dại

Thời thanh xuân ấy
Dừng chân phút giây mộng mơ
Ngạt ngào hương hoa
Mùi hương ấp yêu tình thơ đắm say

Anh tin rằng
Tình em như cánh hoa nào
Rạng rỡ mãi giữa vườn yêu
Cánh hoa thơ dại
Petite Fleur 

Si les fleurs 
Qui bordent les chemins 
Se fanaient toutes demain 
Je garderais au coeur 

Celle qui 
S'allumait dans tes yeux 
Lorsque je t'aimais tant 
Au pays merveilleux 
De nos seize printemps 
Petite fleur d'amour 
Tu fleuriras toujours 
Pour moi 

Quand la vie 
Par moment me trahit 
Tu restes mon bonheur 
Petite fleur 

Sur mes vingt ans 
Je m'arrête un moment 
Pour respirer 
Ce parfum que j'ai tant aimé 

Dans mon coeur 
Tu fleuriras toujours 
Au grand jardin d'amour 
Petite fleur... 

Quê Hương Bolero

• Nguyên tác: Petit Pays
• Nhạc & lời: Nando da Cruz
• Lời Việt: Ngu Yên
• Trình bày: Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: ElevenSixteen Soundscape
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Photo & graphics: MarcMarc

NT: Trước hết, KẻJazz chào mừng các bạn với một năm mới, vào một thập niên mới, cùng một lời chúc mới vạn tốt lành may mắn.  Nhìn lại hành trình của hơn ba năm qua, thật là nhiều buồn vui lẫn lộn.  Buồn với những cuộc tình thiếu may mắn trong những điệu slow, điệu blues áo não.  Vui với những mối tình thăng hoa trong điệu bossa nova, điệu samba nhộn nhịp.  Thâm trầm với nỗi niềm nhân sinh gói ghém trong nhịp swing.  KẻJazz cũng đã khởi hành bằng những ca khúc jazz standards, qua những biến thể như bossa nova, blues, đến những ca khúc pop phức tạp nhưng rất… jazz.  Có nghĩa là đoạn đường đã qua rất là quanh co… lòng vòng.  Và vẫn chưa tới đâu.

Nhưng để bắt đầu 2020, KẻJazz gửi đến các bạn một ca khúc mới, trong điệu morna của xứ Cape Verde nhịp nhàng cùng bolero từ Cuba, một điệu nhạc lai căng do Lê Vũ thử nghiệm tạo ra.  Nhưng phải cảm ơn anh Ngu Yên, người đã dịch lời ca khúc Petit Pays mà ca sĩ Cesária Évora đã mang lại cho thính giả toàn cầu vào thập niên ’90.

Anh NY đã gửi qua điện thư cho tôi vào khoảng tháng Chín.  Ca khúc mang tựa đề Quê Hương Thao Thức.  Tôi cũng thích tựa đề này.  Niềm nhớ nhung hiện rõ trong tâm khảm của những ai còn cưu mang lòng yêu thương quê nhà.  Tôi có thể mường tượng những đôi mắt trắng dã trong đêm dài tăm tối đang thò lỏ nhìn.  Chẳng bao lâu sau, lại thêm một điện thư khác, thật ngắn gọn: Thử đổi lại hát Bolero kiểu Besame mucho, lấy tựa đề là Quê Hương Bolero. Nghe khác lạ.

Cái khác lạ là, không hẳn bolero mà cũng không phải morna.  Không phải hoàn toàn tiếng Việt mà cũng không phải tiếng Pháp.  Petit pays là Cape Verde mà cũng có thể là Việt Nam.  Quê Hương BoleroNhững lúc buồn nơi quê người, nghe nhớ nhung tiếng bolero, anh đã viết như thế.

LV: Tôi bị lòng vòng với cách chơi bài này khá lâu. Cách chơi của bản chính với tiếng hát của Cesaria Evora thì rất nhanh. Điệu morna này có vẻ là pha trộn giữa nhạc Latin và nhạc Phi Châu với nhiều nhạc cụ đàn giây mà nhiều thứ bình thường ít thấy. Vì tiết tấu khá nhanh cho nên thoạt đầu tôi đã dàn dựng bài với tempo khá dồn dập. Nhưng khi hát thử thì thấy thật khó để diễn tả được tâm tình nhớ nhung của kẻ tha hương nhớ nhà. Thêm nữa tựa bài lại là Quê Hương Bolero nên điệu bolero chậm rãi hơn nhất định phải xử dụng. Thử đi thử lại cuối cùng tôi đã phải chơi ở tempo chậm hơn và dùng bass rhythm của mambo để pha lẫn với tiếng đệm guitar thùng bolero để dựng lên phiên bản chót này. Tiếng accordion hoàn toàn là do ngẫu nhiên thêm vào nhưng vô hình chung tôi có cảm tưởng như nó làm cho bài tự nhiên thành ra hoàn toàn khác biệt với giai điệu của bản gốc. Nghe vừa khác lạ lại vừa gần gũi. Dù xa lạ nhưng tình bolero quen thuộc, thân thương vẫn tràn đầy. Cuối cùng là tiếng đàn ukelele để tô điểm. Tôi xử dụng nó vì âm sắc cao tiêu biểu của thùng đàn nhỏ mang lại hơi hướm folksy, unplugged của một nhạc phẩm đầy tình quê này.

Cám ơn anh Ngu Yên đã cho tôi cơ hội để thực hiện bài nhạc khác thường này. Và cũng cám ơn Nguyễn Thảo đã khó nhọc khá nhiều để diễn tả được Quê Hương Bolero. Mong được quí thính giả thưởng thức.

Quê Hương Bolero

Nhớ quê tôi những đêm đầy sao trời
  mà giờ đây tối tăm.
Quê yêu dấu đã như bờ cát chìm
  vào đại dương nước sâu.
Nhưng không ướt, cát khô chờ ai về,
  tìm ngày xưa cát êm.
Thế giới này
không nơi nào
nồng nàn hơi ấm như là cố hương.
Lúc nhớ nhà
nơi quê người,
nghe khát khao tiếng ca quê mình.

Thao thức nỗi băn khoăn quê nhà
  còn chìm trong bóng đêm
Biết chốn nào,
nơi đâu tìm,
nồng nàn hơi ấm như là cố hương.
Những lúc buồn
nơi quê người,
nghe nhớ nhung tiếng bolero.

Này quê hương ơi, tình thương chứa chan.
Nhìn về quê xa, lòng yêu vô vàn.
Petit pays, je t’aime beaucoup.
Petit pays, je l’aime beaucoup.

Petit pays, Je t’aime beacoup.
Petit petit, Je l’aime beacoup.
Này quê hương ơi, tình tôi nhớ nhung.
Nhìn về phương xa, lòng yêu vô cùng...

Petit Pays

La na céu bo é um estrela
Ki catá brilha
Li na mar bô é um areia
Ki catá moja

Espaiote nesse munde fora
Sô rotcha e mar
Terra pobre chei di amor
Tem morna tem coladera
Terra sabe chei di amor
Tem batuco tem funaná

Espaiote nesse munde fora
Sô rotcha e mar
Terra pobre chei di amor
Tem morna tem coladera
Terra pobre chei di amor
Tem batuco tem funaná

Oi tonte sodade sodade sodade
Oi tonte sodade sodade sem fim
Oi tonte sodade sodade sodade
Oi tonte sodade sodade sem fim

Petit pays je t'aime beaucoup
Petit petit je l'aime beaucoup
Petit pays je t'aime beaucoup
Petit petit je l'aime beaucoup