Điệu Hè

Nhạc & Lời: Marco Valle
 Lời Anh: Norman Gimbel
 Lời Việt: Nguyễn Thảo
 Trình Bày: Lê Vũ
 Hòa Âm & Phối Khí: Lê Vũ
 LeVuMusic Studio
 Graphic design: MarcMarc

LV:  Khi nghiên cứu cách chơi của nhạc phẩm này, tôi lấy làm lạ là có nhiều người trình diễn ở tempo chậm hơn thành ra là điệu bossa nova, mặc dù tên của bài là Samba de Verão (Summer Samba) – bạn dịch ra thành Điệu Hè.  Tìm tòi sâu thêm tôi mới biết được bossa nova (tạm dịch là new trend) bắt nguồn từ điệu samba với pha trộn thêm yếu tố jazz.  Vì thế, tôi cho rằng nhạc bản samba này thường được thể hiện qua tiết điệu bossa nova vì nó nhẹ nhàng hơn, jazzy hơn. Tuy nhiên suy đi nghĩ lại, tôi quyết định xử dụng giai điệu samba chính thống để có dịp giới thiệu đến thính giả nhịp điệu đặc biệt tiêu biểu cho nét nhạc Ba Tây này.
Vì nhịp Samba nhanh, thôi thúc, cuồng nhiệt nên tôi thấy hát bài này sẽ là vấn đề cho người hát.  Thêm nữa là những câu hát đảo phách làm cho việc vừa giữ nhịp, vừa diễn tả ý nhạc, vừa kiểm soát hơi thở, vừa đặt hồn vào câu hát thật khó khăn.  Chỉ đến khi nào tất cả những đòi hỏi đó quyện lại với nhau thành một ý tác thành thục thì người hát mới có thể đưa người nghe Điệu Hè đến được vùng trời của một mùa hè rộn ràng nắng bên người yêu Ba Tây rực lửa.  Tôi không biết lúc đó là lúc nào…

NT: Bạn nói đúng.  Cách chơi samba hơi nhanh, có nhiều hơi hướm carnaval của xứ Brazil, trong khi bossa nova mơn trớn người nghe hơn hẳn.  Có lẽ một ngày nào đó, ta sẽ giới thiệu phiên bản bossa nova trên KẻJazz để thính giả cảm nhận một khía cạnh khác của nhạc phẩm tình tứ này.

Điệu Hè

Người yêu ơi đến bên tôi
Thời gian kia sẽ êm trôi
Người yêu ơi hãy yêu thôi
Vì tình ta sẽ lên ngôi
Người yêu ơi hãy cho nhau
Từng niềm tin mãi mai sau
Người yêu ơi nắm tay đi
Vì lòng ta mãi mê say
Suốt đời
Giấc mơ ôi tuyệt vời
Tiếng em yêu gọi mời
Dắt tay ta cùng đi
Nhịp chân cùng vang điệu
Hoang nắng hè sang

Người yêu ơi sát đôi vai
Dù cho ai đúng hay sai
Người yêu ơi hãy ca vang
Dù tình ca có băn khoăn
Người yêu ơi trái tim đây
Và xin thêm những mê say
Người yêu ơi phút giây nay
Là ngàn sau sẽ không phai
Suốt đời
Giấc mơ ôi tuyệt vời
Có em cùng tôi mãi nhé
Trái tim này tôi xin mãi yêu


Samba de Verão

Você viu só que amor
Nunca vi coisa assim
E passou, nem parou
Mas olhou só pra mim
Se voltar vou atrás
Vou pedir, vou falar
Vou dizer que o amor
Foi feitinho pra dar
Olha, é como o verão
Quente o coração
Salta de repente
Para ver a menina que vem
Ela vem sempre tem
Esse mar no olhar
E vai ver, tem que ser
Nunca tem quem amar
Hoje sim diz que sim
Já cansei de esperar
Nem parei nem dormi
Só pensando em me dar
Peço, mas você não vem
Bem
Deixo então
Falo só
Digo ao céu
Mas você vem

Khoảng Nửa Khuya

Nhạc: Thelonious S. Monk
Lời: Bernard D. Hanighen & Cootie Williams
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình Bày: Lê Vũ
Hòa Âm & Phối Khí: Lê Vũ
LeVuMusic Studio
Photo & Graphic Design: MarcMarc

LV: Lần đầu nghe ‘Round Midnight tôi đã biết đây là một nhạc phẩm “khó nuốt”. Sau bạn lại nói bài này là bài có giai điệu (melodic) nhất của Thelonious Monk, tôi tin ngay. Mỗi một phiên bản của mỗi một ca sĩ là một khám phá mới gần như hoàn toàn khác lạ với nhau. Cứ thử so sánh cách hát của Amy Winehouse và Sting thì thấy ngay cái tính cách lưu hoạt (fluidity) lạ kỳ trong nhạc của Monk. Tôi chật vật với bài này khá lâu, không rõ là phải trình bày như thế nào cho hợp lý.
Sau nghĩ lại thì thấy rằng khúc mắc của tôi là việc kiếm tìm cái “hợp lý” mơ hồ đó.  Tôi cứ lẩn quẩn trong cái rào cản kỹ thuật mà quên mất cái cảm giác của mình. Thể rồi tôi lắng lòng lại, để cảm xúc dẫn dắt, thế là hoàn thành bài hát. Hai lần nghe lại, hai phiên bản khác nhau. Kể cũng kỳ thú.

NT: Monk là một trong những nhạc sĩ jazz quan trọng.  Ông viết khá nhiều, nhưng giới thưởng ngoạn thích nhạc của ông rất ít là vì nó khá khác biệt ở thời điểm đó, ví dụ như ông trọng về ngẫu hứng (improvisation), chuộng âm điệu nghịch tai (disonance), và cách dùng khoảng im lặng trong câu nhạc.  Giống như những nhạc sĩ jazz khác, nhạc của ông thường dành cho khí cụ.  Sau đó lời nhạc được viết bởi những người yêu mê nhạc của ông.  Và vì thế, chỉ có một số ít ca sĩ “xâm mình” hát nhạc của ông, như Abbey Lincoln, Carmen McRae, và gần đây, Karrin Allyson.
Cách sống cũng như cử chỉ của ông cũng khá khác người.  Tương truyền rằng trong những buổi trình diễn, nhiều khi hứng thú quá, ông bỏ đàn piano và đứng lên nhảy nhót lung tung.
Ông bắt đẩu chơi nhạc trong thập niên ’40.  Nhưng ít người hiểu ông cũng như nhạc của ông, cho nên đến thời ’50, ông hầu như bị bỏ rơi, cho đến thập niên kế tiếp, giới sành điệu mới khám phá chân tài của ông.  Và cách ăn diện của ông vào thời ấy nay được công nhận là rất “mode”.
Riêng về “’Round Midnight” hoặc “Round About Midnight”, có lẽ vì khá dễ nghe, và lời nhạc cũng “sướt mướt”, nên bài này tương đối được chiếu cố nồng nhiệt.

Hy vọng trong tương lai, KẻJazz sẽ lần lượt giới thiệu những nhạc phẩm quan trọng khác của ông như “Monkery’s The Blues”, “Ruby, My Dear”, “Well You Needn’t”, “Get It Straight”… để làm khó dễ lỗ tai các bạn.

Khoảng Nửa Khuya

Vào gần khi nửa khuya, mình ta thôi, dù muốn quên
Ngày vừa qua quá mau, nào vấn vương không đâu
Chiều hoàng hôn xuống dâng nghẹn ngào
Rồi bao xót xa quặn đau tìm đến bên mình

Bồi hồi, thêm tiếc thương, càng thâu đêm, từ nửa khuya
Hồn ngợp hơi với bao niềm nhớ nhung khát khao
Vì con tim vẫn luôn đợi chờ
Lặng im trong bóng đêm bơ phờ

Dù cho ta trách nhau bao lời đắng cay lòng
Nào con tim có thay đâu hình bóng
Em yêu, anh mãi mơ em hoài
Vắng em, lòng lạnh giá trống không
Nỗi điên cuồng nhớ mong

Cầu mong cho phút giây tình yêu ta vào giấc khuya
Nhẹ nhàng dang cánh bay
Vì có em đến đây
Chuyện tình yêu sẽ thêm mặn nồng
Dù đêm khuya vẫn dâng trong hồn


‘Round Midnight

It begins to tell 'round midnight
'Round midnight
I do pretty well 'til after sundown
Suppertime I'm feeling sad
But it really gets bad 'round midnight

Memories always start 'round midnight
'Round midnight
Haven't got the heart to stand those memories
When my heart is still with you
And old midnight knows it too

When some quarrel we had needs mending
Does it mean that our love is ending?
Darling I need you
Lately I find
You're out of my arms
And I'm out of my mind

Let our love take wing some midnight
'Round midnight
Let the angels sing
For your returning
Let our love be safe and sound
When old midnight comes around
%d bloggers like this: