Thoát Bay

• Nguyên tác: Volare
• Nhạc: Domenico Modugno
• Lời: Dominico Modugno & F. Migliacci
• Lời Anh: Mitchell Parish
• Lời Việt: Lê Vũ & Nguyễn Thảo
• Trình bày: Lê Vũ & Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: ElevenSixteen Soundscape & LeVuMusic Studio
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT: Vào những ngày đầu năm Tây cuối năm Ta, giống như vào cái giấc giữa đêm, chập chờn chập choạng ở biên giới tử sinh, thường hay có những huyền bí xuất hiện.  Có người hoan hỉ vì thấy được tương lai.  Có kẻ buồn rầu vì trùng phùng với quá khứ.  Cũng là thời điểm của hồn ma bóng quế lướt thướt đi tìm ngõ ngách đầu thai, hay phá phách, xía vô chuyện nhân sinh gây ra bao rối loạn trên gian trần.

Thế nên mới có người chỉ muốn… Volare, ố ô…

Tôi có ý định dịch ca khúc này rồi nhờ Triệu Vinh là người có một giọng hát chắc nịch hợp với nhạc của Dean Martin.  Có ý vậy, nhưng loay hoay mãi chỉ làm mới được hơn nửa bài, thì bất chợt bạn gửi tôi bản hòa âm cùng lời bạn dịch. 

Phiên bản của bạn không có nét hí hửng của DM mà lại vang vang niềm u uẩn thầm kín.

Lấy hứng từ tiếng nhạc mơ màng, trong vòng mấy tiếng tôi dịch nốt phần còn lại.

Hai bản dịch hao hao giống nhau, nhưng lại không hẳn nên không biết ráp làm sao.  Nên tôi đề nghị bạn cứ giữ nguyên như vậy, mạnh ai nấy hát.

Thế nên Thoát Bay sẽ mở đầu cho 2024 với nhiều mơ ước huyền bí, mộng mị.

LV: Tôi nghe được Volare lần đầu tiên qua đĩa CD của Gypsy Kings cách đây hơn 30 năm. Nhạc phẩm này đã để lại cho tôi một ấn tượng sâu đậm. Vì ấn tượng này nên việc thực hiện Volare có chút khó khăn cho tôi.

Không thực hiện được theo kiểu flamenco dồn dập như Gypsy Kings, tôi tìm tòi nhưng kiểu chơi khác. Những giọng ca thật kỳ cựu như Dean Martin, Ella Fitzgeral cũng đã từng biểu diễn nhạc phẩm này theo thể loại jazz swing. Nhưng tựu chung tôi vẫn không cảm được cái tâm tình bay bổng như khi nghe Gypsy Kings lần đầu. Bởi thế bài Volare này đã được ngâm rất lâu vì không biết phải xử lý thế nào.

Bỗng một hôm tôi chợt nghiệm ra là tôi và bạn thường không hát được nhạc có tempo nhanh (Xin đừng hỏi tại sao). Hầu như phần lớn những bài do KJ thực hiện đều có tempo chậm, vừa phải. Thế nên tôi đã quyết định làm cho bài này chậm lại nhiều. Vô hình chung bài trở nên một dạng khác. Cũng có được tâm tình bay bổng, thoát lên, nhưng lần này chỉ bay chầm chậm…

Thoát Bay

1.
Nhân gian kia như vực sâu, mênh mông nước mắt luôn ngập tràn
Từng ngày nặng nề, từng niềm muộn phiền làm tối đen mặt trời
Riêng đôi ta đã có mối tình dịu dàng cho ta mơ mộng hoài
Cho ta bay thoát thế giới nặng nề, cho quên đời bao chán ngán

Thoát bay nào, ô ô
Hát vang nào, ô ô ô ô
Hãy cùng bay lượn trên đám mây
Để mặc người nơi trần gian nhiễu nhương

Và ta sống đời tình nhân cùng ca những lời hạnh phúc dưới ánh sao là thiên sứ của tình yêu
Và ta bỏ lại sau lưng đời cuồng điên cùng bao thất vọng triền miên
Làm đôi chim cùng tung cánh về nơi chân trời muôn áng mây huy hoàng

Thoát bay nào, ô ô
Hát vang nào, ô ô ô ô
Ân tình này cho mình chắp cánh bay
Yêu đời, tim cùng vang tiếng ca

2.
Đôi khi nhân gian như đang xoay, như đang cuốn ta theo vào
Sâu trong tranh đua, trong bon chen, âm u khuất ánh mặt trời
May sao ta vẫn có mối tình ngọt ngào cho ta hy vọng
Cho ta bay thoát bóng tối mịt mù, mong quên đời lo lắng

Thoát bay nào, ô ô
Hát vang nào, ô ô ô ô
Tung trời qua ngàn mây vút cao
Xa rời bao cuồng điên thế gian

Và đôi ta cùng vang lên lời hoan ca về tình yêu dưới ánh sao nhiệm màu kia thật bình yên
Bỏ lại sau cuộc mưu toan, đời gian dối đầy nghiệt ngã bao sầu lo
Cùng tung cánh về nơi phía trời xa tít, bừng muôn sắc tươi huy hoàng

Thoát bay nào, ô ô
Hát vang nào, ô ô ô ô
Ta mừng cho đời ta có em
Với tình này, ta được vươn cánh bay

Volare

Sometimes the world is a valley of heartaches and tears
And in the hustle and bustle, no sunshine appears
But you and I have our love always there to remind us
There is a way we can leave all the shadows behind us


Volare, oh oh
Cantare, oh oh oh oh
Let's fly way up to the clouds
Away from the maddening crowds

We can sing in the glow of a star that I know of where lovers enjoy peace of mind
Let us leave the confusion and all disillusion behind
Just like birds of a feather, a rainbow together we'll find

Volare, oh oh
Cantare, oh oh oh oh
No wonder my happy heart sings
Your love has given me wings

Nếu Tháng Mười Hai

• Nguyên tác: If We Make It Through December
• Nhạc & lời: Merle Haggard
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Lê Vũ
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm & final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT:  Bài nhạc này, If We Make It Through December, được viết bởi nhạc sĩ Merle Haggard vào năm 1973, với dạng country blues, nói về tâm sự của một người cha trong gia đình vào những ngày cuối năm và nạn thất nghiệp.  Năm 1974, dĩa 45 được ấn hành vào dịp Giáng Sinh, trở thành một trong những bài nhạc buồn Giáng Sinh được tôi thu lượm cất giữ.

Thật sự tôi biết đến ca khúc này qua tiếng hát của một ca sĩ trẻ hiện đại, Phoebe Bridger.  Giọng cô rất trẻ, nghe thiếu hơi, thật hụt hẫng. Cô có cách hát như một người đang thì thầm tâm sự rất riêng tư.  Nghĩ cho cùng, trong nỗi buồn rầu thất nghiệp cùng quẫn, mấy ai mà to tiếng gào gọi cho mọi người nghe?

Trong lúc tôi loay hoay với từ ngữ dịch, thì bạn đã nhờ Ngô Nhật Trường và Triệu Vinh hát dùm bài Giáng Sinh BuồnVui Giáng Sinh (Đã Hết Rồi Chiến Tranh), là hai bài nhạc… buồn.  Hôm tôi gửi bạn bài Nếu Tháng Mười Hai, bạn hỏi tôi, Ủa, sao gửi nhạc chán đời không vậy?

Ừ, đang chán đời thì gửi nhạc chán đời chớ sao nữa.

Vả lại, bạn là người đưa ra hai bài buồn chớ đâu.

LV: Thế mới biết tại sao tôi thích phiên bản của Phoebe Bridger. “Thiếu hơi” và “hụt hẫng”! Nghe giống như ai đang mô tả giọng tôi hát. Chỉ có khác là giọng tôi già chứ không “trẻ” mà thôi.

Phiên bản của PB khá khác với nguyên bản country blues của Merle Haggard, ngay cả từ một vài nốt đầu tiên. Đây là một trường hợp điển hình của ca sĩ biến đổi nguyên bản thành phiên bản khác. Điều này rất hợp với quan điểm của KJ, mặc dù nó không đồng thuận với suy nghĩ của một số người nghe.

Tâm tình nhạc buồn trong mùa Giáng Sinh thì cũng khá là thông thường, nhưng nhạc buồn vì thất nghiệp thì đây là lần đầu tiên tôi thực hiện. Bạn cũng đã dặn rằng không nên dùng nhiều nhạc cụ inh ỏi quá cho bài vì không phù hợp với tình cảnh kẻ thất nghiệp. Tôi tự hỏi tại sao phải dùng ít nhạc cụ cho nhạc “thất nghiệp”, trong khi đó thì nhiều bài nhạc “thất tình” được hát với cả một dàn nhạc giao hưởng?

Nếu Tháng Mười Hai

Chờ qua hết cuối năm lắm thăng trầm
Nếu được thế, có lẽ sẽ thôi còn cay đắng
Giờ đây tháng giá băng nhất trong mùa
Nhìn trời tuyết trắng quá mênh mông, lòng càng xơ xác

Chờ từng phút, thấy ngày tháng vô tận cùng
Nung nấu ý nghĩ sẽ tìm đến nơi trời ấp áp quanh năm
Hạn như phố cũ California
Mong cho chóng hết cuối năm sao vẫn được bình an

Việc vừa mất khi đang thật cần
Vào ngay lúc khốn khó theo nhau đang dồn dập đến
Dù cố gắng bao lâu nay ngày đêm
Chỉ mong ước phút Giáng Sinh cho gia đình hạnh phúc

Nào đâu ghét phút Giáng Sinh thật gần
Vẫn là lúc vui nhất cho bầy con nít
Mà con bé quá ngây thơ, đâu hiểu ra
Năm nay Giáng Sinh nhưng sao không được vui

Chờ qua hết cuối năm lắm thăng trầm
Nếu được thế, có lẽ sẽ bớt nhiều cay đắng
Vào ngay tháng giá băng nhất trong mùa
Nhìn màn tuyết trắng quá bao la, long càng teo héo

Chờ từng phút buốt giá không hề dứt
Với ý nghĩ sẽ tìm đến nơi trời ấp áp quanh năm
Dù nơi phố cũ California
Chờ cho chóng hết cuối năm mong vẫn còn bình an
Dù như phố cũ lâu không về lại
Mong cho chóng hết cuối năm ta vẫn được bình an

If We Make It Through December

If we make it through December
Everything's gonna be all right I know
It's the coldest time of winter
And I shiver when I see the falling snow

If we make it through December
Got plans to be in a warmer town come summer time
Maybe even California
If we make it through December we'll be fine

Got laid off down at the factory
And their timing not the greatest in the world
Heaven knows I been workin' hard
I wanted Christmas to be right for my girl


Now I don't mean to hate December
It's meant to be the happy time of year
And my little girl don't understand
Why daddy can't afford no Christmas gift

If we make it through December
Everything's gonna be alright I know
It's the coldest time of winter
And I shiver when I see the falling snow

If we make it through December
Got plans to be in a warmer town come summer time
Maybe even California
If we make it through December we'll be fine
aybe even California
If we make it through December we'll be fine