Dưới Trời Paris

Nhạc: Hubert Giraud
Lời Pháp: Jean Drejac
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Ngô Nhật Trường & Châu Hạnh
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: Hiệp Định Studio (Saigon, VN)
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Bạn có bao giờ đến Paris vào tháng Tư chưa?  April in Paris.  Thật vậy, sau những ngày dài mùa Đông, cuối tháng Ba, cái lạnh bắt đầu bớt gay gắt.  Ánh mặt trời dường như ấm hơn một chút.  Buổi chiều trời dường như sáng dai dẳng hơn một chút.  Những quán café vỉa hè dường như đông người hơn một chút.

Tôi vẫn có nhiều kỷ niệm với thành phố cổ này.  Những buổi hẹn hò với bạn bè, lê la từ quán ăn này qua hầm rượu nọ.  Những sáng lang thang trong vườn Musée Rodin.  Những buổi trưa ngồi đọc sách… cọp ở Shakespeare & Company.  Hoặc đứng bên lề đường nhâm nhi ly kem Berthillon ở Île Saint-Louis.  Nhưng êm đẹp nhất là lần tôi đến Paris vào giữa tháng Tư.  Một người bạn tổ chức buổi tiệc trên một chiếc du thuyền chạy dọc giòng sông Seine.  Chiều xuống, trời bỗng nhiên trở lạnh như muốn tiếp nối lại những ngày mùa Đông cũ.  Hai bên bờ sông, hàng quán đã lên đèn.  Ánh điện vàng hắt xuống mặt nước những hình thù quái dị.  Tôi đứng trên boong tàu, nhâm nhi một ly scotch, thèm một điếu thuốc (vì lúc ấy thành phố đã có lệnh cấm hút thuốc trong quán ăn), ngẩn ngơ nhìn bầu trời nhá nhem.  Và tôi nghĩ, cuộc đời thi vị quá.  Nhưng cũng phù du quá.  Tôi hôm đó và tôi sau này sẽ mãi mãi là hai người xa lạ.

Sous le ciel de Paris mang đến cho tôi thật nhiều hoài niệm, nhắc nhở những kỷ niệm khó quên đó.  Tôi có thể tưởng tượng người nhạc sĩ đã mất bao nhiêu tháng ngày tìm kiếm những cái đẹp thật là mong manh mà cũng gây nhiều ấn tượng của thành phố này.  Bầy chim bồ câu gù gọi trên nóc những căn chung cư vào buổi tinh mơ.  Tiếng vĩ cầm như quấn quít bước chân của khách nhàn du bên giòng sông Seine vào xế chiều.  Tiếng nước lăn tăn vỗ về những người bộ hành trên đường về sau một tối say sưa trong quán rượu.  Đối với tôi, ca khúc này thật là… Paris.

LV: Đã đến thăm Paris nhiều lần nhưng tôi chưa có dịp thăm kinh đô ánh sáng này vào tháng Tư. Với tôi Paris vẫn luôn có sức hấp dẫn đặc biệt khiến tôi luôn mong ngày trở lại. Nhạc phẩm Sous Le Ciel de Paris vẫn nhắc tôi lời mời gọi đó. Hôm nay ngồi kẹt dí trong nhà tránh nạn nhưng hồn đã bay bổng về khung trời thơ mộng đó. Paris ơi! Sẽ có ngày tôi quay lại…

NT: Thật vâyj, KẻJazz xin mời các bạn, trong những ngày bị cấm cung tại gia, hãy cùng Châu Hạnh và Ngô Nhật Trường đi lang thang hang cùng ngõ hẹp của thành phố tuyệt vời này…

Dưới Trời Paris page

Trời Paris theo những khúc ca bay cao vang vang trời
Là bao câu nói từ trong trái tim anh đang yêu đời

Trời Paris say theo những bước chân êm đôi nhân tình
Niềm đam mê cho người thêm thấy miên man trong tuyệt vời

Bên dưới chân cầu Bercy, kia triết nhân ngồi một mình
Bỗng tiếng vĩ cầm lả lơi lan xa cho vướng chân bao người qua

Trời Paris lắng nghe tiếng ca du dương mỗi khi chiều (nắng qua)
Là lời yêu thương từng con phố với bao kỷ niệm xưa

Dưới bóng Notre Dame, nhốn nháo câu chuyện đời
Giữa chốn Paname này, bỗng biến tan đâu rồi
Loáng tia nắng chiều, vàng hanh trời mây
Accordéon, chàng trai mê say
Hy vọng đơm hoa. Thơm ngát hương thành đô

Trời Paris vui theo sóng nước lăn tăn trôi xuôi giòng (đó đây)
Rồi trong đêm tối nhẹ ru kẻ ăn chơi hay ăn mày

Trời Paris có chim trắng mang tin vui nghe rộn ràng (khắp nơi)
Từ bao phương xa về đây líu lo say câu yêu đời

Nhưng mấy ai ngờ điều gì như chút bí mật truyền kỳ
Bao thế kỷ rồi mà như chưa thôi say đắm Île Saint Louis?

Ngày vui Paris như khoác áo thiên thanh cả một trời
Rồi khi mưa rơi là như phố kia đang cơn ngậm ngùi

Trời Paris ghen khi thấy sao bao nhiêu đôi nhân tình (đắm say)
Làm cơn giông tới, rền vang sấm sét bay xuyên ngang trời

Mà trời Paris nào có lâu đâu trong cơn giận hờn
Tựa lời xin lỗi bằng năm sắc mây, ôi sao rực rỡ
Sous le ciel de Paris
	
Sous le ciel de Paris s'envole une chanson
Elle est née d'aujourd'hui dans le cœur d'un garçon

Sous le ciel de Paris marchent des amoureux
Leur bonheur se construit sur un air fait pour eux

Sous le pont de Bercy un philosophe assis
Deux musiciens quelques badauds puis les gens par milliers

Sous le ciel de Paris jusqu'au soir vont chanter
L'hymne d'un peuple épris de sa vieille cité

Près de Notre Dame parfois couve un drame
Oui mais à Paname tout peut s'arranger
Quelques rayons du ciel d'été
L'accordéon d'un marinier
L'espoir fleurit au ciel de Paris

Sous le ciel de Paris coule un fleuve joyeux
Il endort dans la nuit les clochards et les gueux

Sous le ciel de Paris les oiseaux du Bon Dieu
Viennent du monde entier pour bavarder entre eux

Et le ciel de Paris a son secret pour lui
Depuis vingt siècles il est épris de notre Île Saint Louis

Quand elle lui sourit, il met son habit bleu
Quand il pleut sur Paris se'est qu'il est malheureux 

Quand il est trop jaloux de ses millions d'amants
Il fait gronder sur nous son tonnerre éclatant

Mais le ciel de Paris n'est pas longtemps cruel 
Pour se faire pardonner il offre un arc en ciel

Mặt Trời Đã Chết

Nhạc & lời: Pierre Delanoë & Hubert Giraud
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & Phối khí:  Lê Vũ
Phòng thâu: ElevenSixteen
Mixed: LeVuMusic Studio
Photo & Graphics: MarcMarc

NT:  Khi tôi nói với bạn về nhạc phẩm Il est mort le soleil tôi không muốn bạn nhớ đến bài nhạc pop đã một thời ở Việt Nam.  Vì vậy tôi đã ân cần gửi cho bạn hai phiên bản jazz mà tôi yêu thích.  Thật bất bình khi bạn bảo tôi rằng bài nhạc chẳng “phê” gì cả.  Mãi cho đến khi tôi bảo bạn nghe Nicoletta, bạn mới gật gù đồng ý với tôi.  Khi ấy, tôi cho rằng Nicoletta quá kịch tính, và tôi thích nét lưu hoạt trong bài jazz hơn.  Nhưng sau này tôi nghĩ lại, có lẽ vì tôi đã từng say mê bản pop của Nicoletta khiến tôi thích bản jazz.  Giá như tôi chỉ nghe bản jazz lần đầu như bạn, có thể tôi cũng không “phê” chăng?

LV: Đây là cảm nhận rất chủ quan của tôi khi nghe bài này.  Có lẽ tôi đã nghe phiên bản của Thanh Lan hát trước năm 75 ở Sài Gòn nhưng tôi không có ấn tượng gì cả nên không nhớ nó.  Mới đây nghe lại trên YouTube lại càng khẳng định phản cảm của tôi với bài qua cách trình diễn cường điệu của người ca sĩ này.  Bởi đây là một nhạc phẩm với chất blues nổi bật, khi được chuyển qua jazz cái nét ray rứt, rậm rật của tiết tấu bị nhạt nhòa đi phần nào, làm cho tôi khó cảm nhận được những vết cắt dứt khoát của blues.  Gia dĩ giai điệu và chord progression của nhạc phẩm này không có gì đặc biệt lắm, toàn bài được gói ghém đẹp đẽ nhờ vào cái bluesy feeling.  Đối với tôi, mất đi nét blues, bài này không còn ý nghĩa nữa.  Vì thế, chỉ sau khi nghe được phiên bản của Nicoletta tôi mới cho rằng tôi có thể thực hiện được bài này.  Tuy nhiên, nói dễ hơn làm, không biết tôi có lồng được chút nét jazz phóng khoáng nào vào trong nhạc phẩm blues này không?

NT: Lúc gửi bài nhạc này cho Ngô Thị Ngọc Ánh (NA), một người bạn nhạc ở Sài Gòn, cô, cũng như bạn, đã quyết định nhanh chóng là Nicoletta nghe “đã” hơn.  Tôi có nghe NA hát nhạc Pháp và một vài bài Việt.  Giọng cô có một âm vực rộng, phát âm hoàn chỉnh, có nét chải chuốc của nhạc cổ điển.  Tuy vậy, trong bài nhạc Pháp, giọng cô lại mang một màu sắc trẻ trung, ấm áp, và tự nhiên.  Đây cũng là lý do tại sao tôi đề nghị nhạc phẩm Il est mort le soleil này.  Phải nói thêm là vào thập niên 70, Phạm Duy đã dịch lời Việt nhạc phẩm này, Nắng Đã Tắt và Thanh Lan hát, cũng rất là Nicoletta-esque. 

LV: Tôi không đồng ý với bạn là TL hát Nicoletta-esque.  TL hát Nắng Đã Tắt rất Thanh Lan!  Nhẹ nhàng, ẻo lả, ủy mị…  Thiếu đi cái hồn nhạc blues quan trọng nhất của cả bài.  
Tôi cũng như bạn khá thưởng thức giọng hát của NA khi tình cờ nghe được cô hát trên Soundcloud.  Tuy nhiên tôi không cho là NA, với phong thái khá cổ điển của cô, sẽ diễn tả được bài này trong tinh thần của blues vừa jazz.  Nhưng có thể tôi lầm chăng?  Khá là kỳ vọng…

NT: Tuy vậy, lại một lần nữa, chúng ta phải khất với thính giả của KeJazz vì lý do kỹ thuật NA không thể ghi âm cho chúng ta.  Thế nên, tôi phải đổi lời nhạc và xin gửi đến các bạn Mặt Trời Đã Chết như một lời xin lỗi vậy.

Mặt Trời Đã Chết

Ngày đã hết, ngày đã hết, mặt trời tắt
Lúc đôi ta chia tay
Theo nắng tan hè phai
Con tim em không yêu thương, không còn ai

Ngày đã chết, ngày đã chết, và nắng tắt
Để cho riêng em thôi
Than khóc cho tình yêu
Trong đêm đen tháng ngày như đã ngừng trôi

Ngày nao, mình say giấc trên bãi cát hoang vu
Trong nắng chơi vơi và gió hiu hiu
Cho ấm đôi ta dù đã sang thu
Vừa mới hôm nao

Ngày đã hết, ngày đã hết, mặt trời chết
Bóng đêm vây quanh em
Mưa buốt trong hồn em
Trong con tim, thêm âm u một màu đêm

Ngày nao, màu xanh biếc mà em đã say mê
Xanh biếc ôi như màu mắt anh yêu
Xanh biếc ôi như màu biển hoang liêu
Vừa mới hôm nao

Ngày đã chết, ngày đã chết, mặt trời chết
Lúc ta chia tay nhau
Thôi mất luôn ngàn sau
Ôi con tim thôi yêu thương đã lặng im

Il Est Mort, Le Soleil (The Sun Died)

Il est mort. Il est mort, le soleil
Quand tu m'as quittée
Il est mort, l'été
L'amour et le soleil, c'est pareil

Il est mort.  Il est mort, le soleil
Mais je suis la seule
À porter le deuil
Et le jour ne franchit plus mon seuil

Hier, on dormait sur le sable chaud
Hier pour nous il faisait beau
Il faisait beau même en hiver
C'était hier

Il est mort.  Il est mort, le soleil
L'ombre est sur ma vie
Dans mon coeur, la pluie
Et mon âme s'habille de gris

Hier, la couleur que j'aimais le mieux
C'était la couleur de tes yeux
C'était la couleur de la mer
C'était hier

Il est mort.  Il est mort, le soleil
Quand tu m'as quittée
Il est mort, l'été
L'amour et le soleil, c'est pareil