Người Yêu Đừng Xa Tôi

• Nguyên tác: Ne me quitte pas
• Nhạc & lời: Jaques Brel
• Tựa Anh: If You Go Away
• Lời Anh: Rod McKuen
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: ElevenSixteen
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Photo: Nguyễn Thảo
• Graphics: Concept by MarcMarc

LV: Nếu phải chọn bài để hát thì có lẽ tôi không bao giờ chọn nhạc phẩm “Ne Me Quitte Pas” (“If You Go Away“) này.  Với tôi, cách chuyển âm vận của bài khó cho người hát gầy dựng lên cao trào. Giai điệu của bài chủ yếu là theo phương hướng chuyển hợp âm, đều đặn, nhịp nhàng, không ngắt quãng, không quá cường điệu. Một giọng hát không điêu luyện sẽ khó mà tạo nên những khoảng khắc đặc biệt cho bài.  Ngay cả một số ca sĩ Việt thật điêu luyện với bao năm kinh nghiệm cũng không làm tôi “phê” được với cách trình bày của họ.

Thế nên khi tôi thử làm bài này theo lời bạn yêu cầu, tôi đã cố tình làm khác đi bằng cách cho vào đó chút hơi hướm của blues. Nhưng khi bạn nghe thì bạn lại cho là bài nên chơi kiểu 3/4 chậm cho phù hợp với cách hát của bạn. Vì thế cho nên cuối cùng kejazz lại có 2 phiên bản của cùng một nhạc phẩm. May mắn là lời dịch của Phạm Duy rất tuyệt vời nên tôi xử dụng lời hát này cho phiên bản blues để tôi trình bày. Còn riêng cho bạn với lời dịch của bạn thì tôi lại dàn dựng một cách khác theo lời yêu cầu của bạn.  Làm xong tôi nghe thì thích cả hai (Hoàn toàn chủ quan!). Giờ thì để xem người hát có làm cho người nghe “phê” được không. Thử thách lớn!

NT:  Bạn biết không.  Jaques Brel viết nhạc phẩm này như một lời từ biệt người yêu trước khi trở lại với vợ con của ông.  Lời từ biệt ấy được viết lại bên này bờ sông Seine với nỗi lòng trắc ẩn quyến luyến cũng như niềm hối hận tội lỗi.  Tuy có nhiều kịch tính trong câu chuyện, nhưng tôi nghĩ tình cảm này rất riêng tư.  Tôi muốn bắt đầu như một lời nói thầm, trong thinh lặng, và tôi cảm nhận điệu boston mang lời ca đến gần thính giả hơn, nhất là khi thính giả Việt đã quá quen thuộc với lời dịch của Phạm Duy từ bản Anh ngữ của Rod McKuen.  Cũng phải nói thêm rằng bản Anh ngữ của Rod McKuen không phải là bản dịch mà chỉ là phóng tác dựa trên mấy chữ “ne me quitte pas”.  Bản Pháp ngữ, tôi vẫn thích nhất khi nghe Jaques Brel hát.  Giọng ông ấm và trầm, không nặng nề kịch tính.

Người Yêu, Đừng Xa Tôi

Đừng đi nhé, em yêu
Vì ta phải quên đi những thứ đáng quên thôi
Cùng năm tháng qua mau
Sẽ quên những khi nao, lời lầm lỗi trao nhau
Bao giây phút phôi phai. Làm sao cố quên đi?
Quên đi những khi ta đã giết chết trong nhau
Niềm hạnh phúc mong manh. Lặng im với con tim
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa rời
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi

Này tôi dâng em, từng hạt mưa ngọc biếc
Từ xứ khô cằn kia mưa không bao giờ rơi
Đào lòng mộ sâu tôi tìm hoàng kim lấp loáng
Đem khoác xác thân em cho dẫu tan xương thôi
Và tôi sẽ vẽ một thế giới huy hoàng
Tình yêu hóa thánh đường, cho em làm nữ vương
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi

Đừng đi nhé em yêu
Này lời nói bâng quơ bằng ngôn ngữ không tên
Xin riêng viết cho em
Chuyện tôi kể em nghe tình nhân đã yêu nhau
Đã thấy những con tim lại bốc cháy trong nhau
Chuyện vương quốc xa xôi, vị vua chết trên ngôi
Khi chẳng biết nơi nao tìm ra bóng em yêu
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa rời
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi

Tự ngàn xưa xa xôi, lửa tàn như bừng cháy
Núi đá yên lặng xưa bất giác như sục sôi
Vùng bạt ngàn hoang sơ. Vùng cằn khô cỏ úa
Đã kết trái đơm bông khi ánh xuân xanh ngời
Rồi hoàng hôn xuống, trời rực rỡ sắc màu
Lửa đỏ và đen ngòm, sao không tan vào nhau?
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi

Đừng đi nhé em yêu
Nước mắt sẽ ngưng rơi, tiếng nói sẽ im hơi
Và tôi trốn ra xa nhìn em bước chân theo điệu luân vũ chơi vơi
Và tôi lắng nghe em từng câu hát buông lơi
Xin hãy cho tôi làm chiếc bóng theo em
Chiếc bóng đôi tay em, tù nhân mãi không thôi
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa rời
Xin em chớ xa tôi, xin em chớ xa tôi

Ne me quitte pas

Ne me quitte pas
Il faut oublier, tout peut s’oublier
Qui s’enfuit déjà
Oublier le temps des malentendus
Et le temps perdu à savoir comment
Oublier ces heures qui tuaient parfois
À coups de pourquoi le cœur du bonheur
Ne me quitte pas, ne me quitte pas
Ne me quitte pas, ne me quitte pas


Moi, je t’offrirai des perles de pluie
Venues de pays où il ne pleut pas
Je creuserai la terre jusqu’après ma mort
Pour couvrir ton corps d’or et de lumière
Je ferai un domaine où l’amour sera roi
Où l’amour sera loi, où tu seras reine
Ne me quitte pas, ne me quitte pas
Ne me quitte pas, ne me quitte pas


Ne me quitte pas 
Je t'inventerai des mots insensés 
Que tu comprendras 
Je te parlerai de ces amants-la 
Qui ont vu deux fois leurs cœurs s'embraser 
Je te raconterai l'histoire de ce roi mort
De n'avoir pas pu te rencontrer 
Ne me quitte pas, ne me quitte pas 
Ne me quitte pas, ne me quitte pas


On a vu souvent rejaillir le feu
De l’ancien volcan qu’on croyait trop vieux
Il est, paraît-il, des terres brûlées
Donnant plus de blé qu’un meilleur avri
Et quand vient le soir, pour qu’un ciel flamboi
Le rouge et le noir, ne s’épousent-ils paa?
Ne me quitte pas, ne me quitte pas
Ne me quitte pas, ne me quitte pas


Ne me quitte pas
Je ne vais plus pleurer, Je ne vais plus parle
Je me cacherai là à te regarder danser et sourire
Et à t’écouter chanter et puis rire
Laisse-moi devenir l’ombre de ton ombre
L’ombre de ta main, l’ombre de ton chien
Ne me quitte pas, ne me quitte pas
Ne me quitte pas, ne me quitte pas

Hoa Thơ Dại

• Nguyên tác: Petite Fleur
• Nhạc & lời: Sidney Joseph Bechet
• Lời: Fernand Lucien Bonifay & Mario Bua
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Nguyễn Thảo
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: ElevenSixteen
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT:  “Petite Fleur” thật là nhẹ nhàng.  Theo tôi, đây là một nhạc phẩm điển hình của Pháp thời 40, 50 song song với những tác phẩm văn chương romantique của Marguerite Duras, Françoise Sagan.  Một ca khúc trong sáng, một mối tình thơ dại, một ấn tượng mang theo suốt cả một đời người.  Lúc tôi đề nghị ghi âm bài này impromtu, bạn bảo: “Ối chà, bài này dễ mà!”
Cái dễ dãi của nhạc phẩm này có để cho bạn ấn tượng gì không, trong lúc hòa âm phối khí?

LV: Khi bạn đề nghị “Petit Fleur” tôi mới biết là bài này có lời hát.  Suốt mấy mươi năm tôi chỉ biết “Petit Fleur” qua nhạc hòa tấu. Mà thật ra cũng không biết tựa đề, chỉ nhớ đến ấn tượng thật yêu kiều, nhẹ nhàng, lãng mạn của giai điệu.  Thế nên tôi chỉ hòa bài trong một tối là xong, có lẽ vì tôi đã gần gũi với âm giai lãng mạn này từ quá lâu rồi chăng?  Thật ra tôi không thấy bài nhạc jazz nào là dễ cả, nhưng cái cảm xúc từ bao năm tháng của tôi với giai điệu này thì tràn đầy như nước vỡ bờ cho nên hứng khởi của tôi đã được đẩy đưa đi thênh thang, không vướng mắc…

NT:  Tôi có nghe người ta bảo rằng, nghe nhạc, nhất là nhạc Jazz, không nên nghe lời ca.  Thú vị thay, nhạc phẩm này được viết vào năm 1952 chỉ cho nhạc cụ.  Bảy năm sau, khi bài nhạc đã nổi tiếng, lời ca mới được viết ra, và đã nhanh chóng trở thành một nhạc phẩm lừng lẫy khắp thế giới.  Tôi cho rằng, lời ca, nhất là lời hay, dễ được khán thính giả đón nhận hơn.

LV: Bạn gửi tôi lời Việt kèm với bản tiếng Tây.  Tôi lên mạng để nghiên cứu thì ngạc nhiên là bản tiếng Tây của bạn lại khác chút so với bản do một số người khác hát.  Nói cho bạn biết nhưng sau đó bận không theo dõi.  Đến hôm tối thâu nhạc không thấy bạn thay đổi lời gì cả.  Chấp nhận là thế. Nhưng đọc lại lời Pháp bạn đưa thì tôi hoàn toàn đồng ý với bản này vì cái ý hoàn toàn xuyên suốt của nó.  Phải nói là tôi rất thưởng thức lời dịch của bạn cho bài: Theo sát lời bản chính, dễ phát âm để hát theo, và đầy cảm xúc…

Hoa Thơ Dại 

Hoa ven đường
Từng nụ hoa rất âm thầm
Ngày mai dẫu hoa tàn phai
Riêng anh còn giữ trong lòng

Nụ hoa nào
Làm đôi mắt em ngời sáng
Nồng hương ngất ngây hồn anh
Vùng hạnh phúc cõi mộng mơ
Ngày đôi chúng ta còn thơ
Mùa xuân chớm hoa tình yêu
Nhẹ phơi sắc hương là em
Vì anh

Trong cõi đời
Dù giây phút đắng cay nào
Nguồn hạnh phúc vẫn là em
Cánh hoa thơ dại

Thời thanh xuân ấy
Dừng chân phút giây mộng mơ
Ngạt ngào hương hoa
Mùi hương ấp yêu tình thơ đắm say

Anh tin rằng
Tình em như cánh hoa nào
Rạng rỡ mãi giữa vườn yêu
Cánh hoa thơ dại

Petite Fleur 

Si les fleurs
Qui bordent les chemins
Se fanaient toutes demain
Je garderais au coeur


Celle qui
S'allumait dans tes yeux
Lorsque je t'aimais tant
Au pays merveilleux
De nos seize printemps
Petite fleur d'amour
Tu fleuriras toujours
Pour moi


Quand la vie
Par moment me trahit
Tu restes mon bonheur
Petite fleur


Sur mes vingt ans
Je m'arrête un moment
Pour respirer
Ce parfum que j'ai tant aimé


Dans mon coeur
Tu fleuriras toujours
Au grand jardin d'amour
Petite fleur...