• Nguyên tác: The Sound of Silence • Nhạc & lời: Paul Simon • Lời Việt: Nguyễn Thảo & Lê Vũ • Trình bày: Lê Vũ • Hòa âm & phối khí: Lê Vũ • Ghi âm: ElevenSixteen & LeVuMusic Studio • Final mix: LeVuMusic Studio • Graphics: Concept by MarcMarc
NT: Tôi có một anh bạn rất sợ tiếng động. Nói đúng ra là anh ta không thích tiếng động. Anh ta luôn luôn phàn nàn về chỗ anh ở, không hiểu vì sao hàng xóm của anh lại có thể ồn ào như vậy.
Anh ở tít ngoài vùng ngoại ô hẻo lánh. Anh không thể nào hiểu được tại sao tôi lại chọn ở giữa chốn phố phường, suốt ngày suốt đêm xe cộ chạy tấp nập, còi kêu inh ỏi, bộ hành ơi ới.
Làm tôi tự hỏi, có nơi nào thật sự hoàn toàn im lặng trên thế giới này không?
Tiểu bang Minnesota có một tòa nhà, nơi Orfield Laboratories được biết đến với căn phòng anoechoic chamber, căn phòng tiêu âm, nơi 99.99% tiếng động bị hút mất. Cả bốn mặt tường, trần và sàn nhà được xây bằng 6 lớp bê tông dày và thép đã được cách ly. Trên mặt tường, trần và sàn là một lớp những mảng nhọn và dày được cấu tạo bằng thủy tinh sợi (fiberglass) để ngăn những phản xạ âm thanh. Đây là nơi độc nhất có tiếng động nền (background noise) ở mức gần -9 dB. So với “im lặng” chúng ta thường được biết ở khoảng +30 dB.
Tôi nghe nói người chịu nỗi sự im lặng trong căn phòng này lâu nhất là 45 phút.
Tôi cũng nghe nói trong cái ngột ngạt của im lặng, điều làm người ta khó chịu nhất là nghe rất rõ tiếng máu chảy trong động mạch cũng như tiếng tim đập của chính họ.
Có nghĩa là có chạy đằng trời chúng ta cũng chẳng bao giờ thoát khỏi… tiếng động.
Phòng tiêu âm được xây vào năm 1943. Ông nhạc sĩ Paul Simon viết ca khúc về âm thanh của sự im lặng vào năm 1964. Bạn và tôi hè nhau dịch ca khúc The Sound of Silence này ra tiếng Việt vào năm 2018.
Tôi vẫn thích mấy câu trong bài nhạc: people talking without speaking. People hearing without listening. People writing songs that voices never share. Noone dared to disturb the sound of silence.
Này bạn thân tôi, bóng tối đen
Trò chuyện cùng tôi đêm vắng giấc quen
Vì vào một đêm, trong chiêm bao, phút huyễn mơ
Hình tượng huyền linh gieo sâu tâm trí ngẩn ngơ
Rồi từng đêm qua, còn nguyên đấy giữa tim tôi
Đã đâm chồi
Mọc từ nghìn tiếng của thinh lặng
Một mình trong mơ tôi cất bước đi
Gập ghềnh quanh co ngõ vắng im hơi
Đèn vàng nghiêng soi tôi thêm linh cảm bất an
Lạnh lùng sương rơi như xuyên thấm ướt áo tơi
Rồi chợt bừng chói một tia chớp sáng nhức mắt tôi
Như xé đêm dài
Chạm vào nghìn tiếng của thinh lặng
Rừng người từ đâu bỗng thấy quanh đây
Vùng đèn néon dọi ánh trắng xanh
Người chuyện trò nhưng không thấy nói chi
Người cùng nghe nhưng không hiểu nói chi
Và người còn viết nhiều ca khúc nhưng có mấy ai
Dám xao động
Sợ làm òa vỡ nghìn thinh lặng
“Thật là khùng điên, hỡi nhân gian
Lặng thầm là ung thư sẽ mãi lan
Này là lời tôi, xin anh em hãy lắng nghe
Này bàn tay tôi, xin anh em nắm lấy thôi”
Mà lời nói tựa giọt nước của cơn mưa
Rớt âm thầm, vọng vào lòng giếng của thinh lặng
Gục đầu người lo cầu khẩn ăn năn
Quỳ lạy thần linh ánh sáng néon
Đèn chợp từng cơn như câu khuyến cáo thế gian
Giòng điện rực lên tựa như câu nói thánh nhân
“Này lời răn, lời của tiên tri đã viết lên trên tường
Bến xe điện ngầm.”
Rồi thầm thì bằng nghìn tiếng của thinh lặng
The Sound of Silence
Hello darkness, my old friend
I've come to talk with you again
Because a vision softly creeping
Left its seeds while I was sleeping
And the vision that was planted in my brain
Still remains
Within the sound of silence
In restless dreams I walked alone
Narrow streets of cobblestone
'Neath the halo of a street lamp
I turned my collar to the cold and damp
When my eyes were stabbed by the flash of a neon light
That split the night
And touched the sound of silence
And in the naked light I saw
Ten thousand people, maybe more
People talking without speaking
People hearing without listening
People writing songs that voices never share
No one dared
Disturb the sound of silence
"Fools" said I, "You do not know
Silence like a cancer grows
Hear my words that I might teach you
Take my arms that I might reach you"
But my words like silent raindrops fell
And echoed in the wells of silence
And the people bowed and prayed
To the neon god they made
And the sign flashed out its warning
In the words that it was forming
And the sign said, "The words of the prophets
Are written on the subway walls
And tenement halls"
And whispered in the sounds of silence
kejazz.today 