Về Lại Ngôi Nhà Xưa

Nhạc: dân ca Ái Nhĩ Lan
Lời: Frederic Weatherly
Lời Việt: Nguyễn Thảo Trình bày: Quý Anh Hòa âm & phối khí: Lê Vũ Ghi âm: Terre Studio Final mix: LeVuMusic Studio Photo & graphics: MarcMarc

QA: Tôi biết đến Danny Boy qua giọng ca thiên thần Eva Cassidy, cùng các bản nhạc đề cao tâm hồn mà người nghệ sĩ tài hoa bạc mệnh từng cover như Wayfaring Stranger, Fields of Gold, What a Wonderful World… Tôi thích Danny Boy ngay từ lần nghe đầu tiên vì giai điệu đẹp tuyệt vời của nó. Từ hôm được đề nghị hát bài này, tôi chú ý hơn đến ca từ và thấy khá xúc động với nội dung bài hát.

NT: Tôi biết ca khúc này qua nhiều giọng hát, đa số là những ca sĩ hát dân ca (folk song) mà Eva Cassidy là một. Trước đây, khi nghe Quý Anh hát Lữ Khách Cơ Hàn, bản dịch từ Wayfaring Stranger, tôi đã nghe thấy chất giọng này có gì rất thành khẩn, rất êm đềm; những cá tính của người hát dân ca. Nên khi dịch song Về Lại Ngôi Nhà Xưa là một bài dân ca Ái Nhĩ Lan, nghe Lê Vũ đề nghị Quý Anh hát, tôi đồng ý ngay.

QA: Trước đây, tôi cảm thấy Danny Boy giống như một bài hát ru của Phương Tây vậy. Và đến bây giờ khi hát qua phần lời dịch tiếng Việt thì thực sự thấy hơi bâng khuâng. Tôi đã tưởng tượng mình đang ru một người bạn tri kỷ vào cõi vĩnh hằng và chờ một ngày nào đó cả hai sẽ gặp lại nhau. Hát bài này làm tôi nhớ tới Eva Cassidy và một vài người bạn thân thiết.

NT: Thật sự ra tôi chỉ quen thuộc với lời 1 và hình như chưa bao giờ nghe đến lời 2 và 3. Vì vậy trong đầu mình quen nghĩ đến ca khúc này như lời tiễn đưa người bạn thân ra ngoài trận tuyến. Tôi hơi ngạc nhiên khi nghe những lời ca tiếp theo nói về chuyện sinh ly tử biệt. Rồi tự mình ngẫm nghĩ, chết không hề có thứ tự, chẳng hề cần lý do, và nhất là, trước sau gì cũng chết, thì có gì mà ngạc nhiên?

Quý Anh đã hát ca khúc này một cách mộc mạc và chân thành, khiến cho tôi thật xúc động khi chợt nghĩ đến những người thân thuộc đã ra đi trong đời.

Về Lại Ngôi Nhà Xưa

Này bạn thân mến, kèn đang thúc, thôi mau lên đường
Vọng từ phương xa, réo vang núi đồi lũng sâu
Ngày hè đã hết, rừng hoa ngát hương đã phai màu
Giờ đây chia tay, bước đi tuy lòng xót đau

Rồi mùa đông đến, có giá băng chôn lấp núi đồi
Mùa hè tiếp nối, lúa chín thơm trên cánh đồng
Lòng còn hoài nhớ dưới nắng mai hay lúc hôn hoàng
Này bạn thân mến, hãy mau quay về ngôi nhà yêu thương.

Ngày về quê cũ là khi lá hoa đã thay màu
Là khi tôi đã vắng xa cõi trần nhớ mong
Rồi bạn sẽ đến tìm tôi giữa mênh mông cánh đồng
Đọc lời kinh khấn, thoảng trong gió lùa lách lau

Và trong im lắng, tôi nghe bước chân sẽ ngập ngừng
Dù bao xa cách, con tim rưng rưng mến thương
Vì bạn thầm nói, “Âm dương dẫu chia cách đôi đường, 
Lòng hoài tha thiết đến khi nao ta muôn đời bên nhau.”

Danny Boy

O Danny Boy, the pipes, the pipes are calling
From glen to glen, and down the mountainside.
The summer's gone and all the roses falling.
'Tis you, 'tis you must go, and I must bide.

But come ye back when summer's in the meadow,
Or all the valley's hushed and white with snow.
'Tis I'll be here in sunshine or in shadow.
O Danny Boy, O Danny Boy, I love you so.

When winter's come and all the flow'rs are dying,
And I am dead, as dead I well may be,
You'll come and find the place where I am lying
And kneel and say an "Ave" there for me.

But I shall hear, though soft you tread above me,
And all my grave shall warmer, sweeter be.
And you will bend and tell me that you love me;
And I shall sleep in peace until you come to me.

Em Là Đại Dương Sóng Buồn

Nhạc & lời: Enrico Macias
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen Soundspace
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT:  Tôi còn nhớ một thời, ở một nơi gọi là Tiểu Thạch (tên chúng tôi đặt cho Little Rock, là thành phố tôi cư ngụ vào những ngày mới sang Mỹ).  Sáng sớm thức dậy, được nghe những bài hát của Enrico Macias phát ra từ cái máy dĩa nhựa, thật là nhức nhối.  Thành phố hay chìm trong sương mù.  Nhà anh Ngu Yên chênh vênh trên sườn đồi.  Phía sau nhà nhìn xuống thung lũng, thấy cây rừng đổi sắc cả bốn mùa.  Tôi làm quen với tiếng đàn và giọng hát nồng nàn mang nhiều âm hưởng miền Trung Đông của Macias trong suốt thời gian đó.

Mới đây, anh Ngu Yên gửi điện thư cho tôi, kèm theo bài nhạc xưa của Macias, Toi la mer immense mà anh đã hay mở vào mỗi sáng.  Tôi trả lời anh, “Tuyệt quá”. Trong lòng bồi hồi nhớ lại một quãng đời sao thấy thật xa lạ.

Lúc học xong đại học, tôi dọn xuống Houston.  Những ngày cuối tuần ở ngoài biển Galveston, tôi hay nhìn sóng nước mà nhớ thành phố Nha Trang là nơi tôi lớn lên.  Nhớ tiếng sóng vỗ vào bờ cát.  Nhớ tiếng tàng dừa phần phật trong gió.  Nhớ những rặng dương liễu phất phơ.  Nhớ những ngày mới lớn lòng thật rộn ràng nghe biển mà tưởng như ai đó đang thì thầm gọi mình.

Anh NY cũng gửi cho tôi bản dịch Em Là Đại Dương Sóng Buồn.

Em là đại dương xứ người
im lặng buồn không nói.
Khi nào về bên cố hương
Xin mang theo hồn tôi.

Cũng là đại dương nước mặn, nhưng biển Gaveston không nói, hay là đang nói bằng một ngôn ngữ khác?  Ngồi trên cát, nghe mùi hương muối, cảm bọt sóng bắn vào da mặt, nếm thử trên môi thấy vị mằn mặn.

Chim lạc bầy có bay từng ngày
Theo thuyền tìm bến mơ?
Căn nhà còn soi bóng từng ngày
Ngâm nước vào chiều tàn phai hồn nắng?

Chiều tàn trên biển dường như lúc nào cũng làm tôi buồn như thế.  Mặt trời sẽ đỏ dần.  Nắng quái sẽ vùng vẫy giữa những đám mây đã thâm màu. Rồi tất cả sẽ mờ đi trong bóng đêm.  Như dĩ vãng.  Hình ảnh căn nhà ngày xưa tôi lớn lên ở Nha Trang đã mờ nhạt hẳn rồi.

Trôi dạt đời sống xa tị nạn,
Quê người dần đã quen.
Quê nhà dường như đã nhạt nhòa,
nhưng vẫn thì thầm buồn vui hồn tôi.

Nhân ngày 30 tháng Tư, tôi xin gửi ca khúc này đến những người lưu vong, những ai còn xuôi cuộc đời theo hướng tim giữa đôi dòng tình quê.

Em Là Đại Dương Sóng Buồn

Em là đại dương xứ người 
im lặng buồn không nói. 
Khi nào về bên cố hương 
Xin mang theo hồn tôi. 

Đời lưu vong đang ngóng chờ
về quê quán, hỏi thăm? 
Lặng thinh em không nói gì 
Đã quên hết rồi sao? 

Em là đại dương sóng buồn 
Mang nhạc tình hiu hắt 
Dương cầm đệm vang kỷ niệm 
Nghe âm thanh lạc tai

Chim lạc bầy có bay từng ngày 
theo thuyền tìm bến mơ? 
Căn nhà còn soi bóng từng ngày
ngâm nước vào chiều tàn phai hồn nắng?

Em là đại dương nhớ người 
khi nào về quê cũ 
Xin tìm giùm dĩ vãng tôi 
tiếng xa xăm tuổi thơ 

Đời lưu vong không trở về 
đành vui mỗi ngày qua 
Rồi khi tôi thương nhớ nhà 
Buồn ơi khóc lẻ loi 

Trôi dạt đời sống xa tị nạn 
Quê người dần đã quen 
Quê nhà dường như đã nhạt nhòa
nhưng vẫn thì thầm buồn vui hồn tôi 

Em là đại dương cách chia 
Đôi bờ buồn không nói 
Xuôi cuộc đời theo hướng tim 
giữa đôi dòng tình quê

Toi la mer immense

Toi, la mer immense
Tu ne m'as pas dit
Que tu as la chance
De voir mon pays 

Depuis mon absence
Où en est la vie?
Est-ce du silence
Ou bien de l'oubli?

Toi, la mer immense
Porte-moi l'écho
Des notes grinçantes
De mon vieux piano

Les oiseaux vont-ils toujours
Chercher les bateaux ?
Ma maison va-t-elle toujours
Le soir, se regarder dans l'eau?

Toi, la mer immense
Si tu vas là-bas
Porte à mon enfance
Un peu de ma voix

Depuis mon absence
J'ai eu d'autres joies
Pourtant quand j'y pense
Je pleure bien des fois

On a beau se réfugier
Dans un autre port
On revit par la pensée
Longtemps ce que l'on croyait mort

Toi, la mer immense
Tu ne m'as pas dit
Que ton cœur balance
Entre deux pays