Em Là Đại Dương Sóng Buồn

Nhạc & lời: Enrico Macias
Lời Việt: Nguyễn Thảo
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen Soundspace
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT:  Tôi còn nhớ một thời, ở một nơi gọi là Tiểu Thạch (tên chúng tôi đặt cho Little Rock, là thành phố tôi cư ngụ vào những ngày mới sang Mỹ).  Sáng sớm thức dậy, được nghe những bài hát của Enrico Macias phát ra từ cái máy dĩa nhựa, thật là nhức nhối.  Thành phố hay chìm trong sương mù.  Nhà anh Ngu Yên chênh vênh trên sườn đồi.  Phía sau nhà nhìn xuống thung lũng, thấy cây rừng đổi sắc cả bốn mùa.  Tôi làm quen với tiếng đàn và giọng hát nồng nàn mang nhiều âm hưởng miền Trung Đông của Macias trong suốt thời gian đó.

Mới đây, anh Ngu Yên gửi điện thư cho tôi, kèm theo bài nhạc xưa của Macias, Toi la mer immense mà anh đã hay mở vào mỗi sáng.  Tôi trả lời anh, “Tuyệt quá”. Trong lòng bồi hồi nhớ lại một quãng đời sao thấy thật xa lạ.

Lúc học xong đại học, tôi dọn xuống Houston.  Những ngày cuối tuần ở ngoài biển Galveston, tôi hay nhìn sóng nước mà nhớ thành phố Nha Trang là nơi tôi lớn lên.  Nhớ tiếng sóng vỗ vào bờ cát.  Nhớ tiếng tàng dừa phần phật trong gió.  Nhớ những rặng dương liễu phất phơ.  Nhớ những ngày mới lớn lòng thật rộn ràng nghe biển mà tưởng như ai đó đang thì thầm gọi mình.

Anh NY cũng gửi cho tôi bản dịch Em Là Đại Dương Sóng Buồn.

Em là đại dương xứ người
im lặng buồn không nói.
Khi nào về bên cố hương
Xin mang theo hồn tôi.

Cũng là đại dương nước mặn, nhưng biển Gaveston không nói, hay là đang nói bằng một ngôn ngữ khác?  Ngồi trên cát, nghe mùi hương muối, cảm bọt sóng bắn vào da mặt, nếm thử trên môi thấy vị mằn mặn.

Chim lạc bầy có bay từng ngày
Theo thuyền tìm bến mơ?
Căn nhà còn soi bóng từng ngày
Ngâm nước vào chiều tàn phai hồn nắng?

Chiều tàn trên biển dường như lúc nào cũng làm tôi buồn như thế.  Mặt trời sẽ đỏ dần.  Nắng quái sẽ vùng vẫy giữa những đám mây đã thâm màu. Rồi tất cả sẽ mờ đi trong bóng đêm.  Như dĩ vãng.  Hình ảnh căn nhà ngày xưa tôi lớn lên ở Nha Trang đã mờ nhạt hẳn rồi.

Trôi dạt đời sống xa tị nạn,
Quê người dần đã quen.
Quê nhà dường như đã nhạt nhòa,
nhưng vẫn thì thầm buồn vui hồn tôi.

Nhân ngày 30 tháng Tư, tôi xin gửi ca khúc này đến những người lưu vong, những ai còn xuôi cuộc đời theo hướng tim giữa đôi dòng tình quê.

Em Là Đại Dương Sóng Buồn

Em là đại dương xứ người 
im lặng buồn không nói. 
Khi nào về bên cố hương 
Xin mang theo hồn tôi. 

Đời lưu vong đang ngóng chờ
về quê quán, hỏi thăm? 
Lặng thinh em không nói gì 
Đã quên hết rồi sao? 

Em là đại dương sóng buồn 
Mang nhạc tình hiu hắt 
Dương cầm đệm vang kỷ niệm 
Nghe âm thanh lạc tai

Chim lạc bầy có bay từng ngày 
theo thuyền tìm bến mơ? 
Căn nhà còn soi bóng từng ngày
ngâm nước vào chiều tàn phai hồn nắng?

Em là đại dương nhớ người 
khi nào về quê cũ 
Xin tìm giùm dĩ vãng tôi 
tiếng xa xăm tuổi thơ 

Đời lưu vong không trở về 
đành vui mỗi ngày qua 
Rồi khi tôi thương nhớ nhà 
Buồn ơi khóc lẻ loi 

Trôi dạt đời sống xa tị nạn 
Quê người dần đã quen 
Quê nhà dường như đã nhạt nhòa
nhưng vẫn thì thầm buồn vui hồn tôi 

Em là đại dương cách chia 
Đôi bờ buồn không nói 
Xuôi cuộc đời theo hướng tim 
giữa đôi dòng tình quê

Toi la mer immense

Toi, la mer immense
Tu ne m'as pas dit
Que tu as la chance
De voir mon pays 

Depuis mon absence
Où en est la vie?
Est-ce du silence
Ou bien de l'oubli?

Toi, la mer immense
Porte-moi l'écho
Des notes grinçantes
De mon vieux piano

Les oiseaux vont-ils toujours
Chercher les bateaux ?
Ma maison va-t-elle toujours
Le soir, se regarder dans l'eau?

Toi, la mer immense
Si tu vas là-bas
Porte à mon enfance
Un peu de ma voix

Depuis mon absence
J'ai eu d'autres joies
Pourtant quand j'y pense
Je pleure bien des fois

On a beau se réfugier
Dans un autre port
On revit par la pensée
Longtemps ce que l'on croyait mort

Toi, la mer immense
Tu ne m'as pas dit
Que ton cœur balance
Entre deux pays

Giã Biệt Quê Nhà

Nhạc & lời: Enrico Macias
Lời Việt: Ngu Yên
Trình bày: Nguyễn Thảo
Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
Ghi âm: ElevenSixteen
Final mix: LeVuMusic Studio
Photo & graphics: MarcMarc

NT: Trong những nhạc phẩm nổi tiếng của Enrico Macias, có lẽ Adieu mon pays mang nhiều âm hưởng của nhạc Ả-rập, quê hương của ông ta, hơn hết.  Với cách luyến láy ở cuối câu hát, cho nhạc phẩm này càng thêm đậm màu sắc thần bí Ngàn Lẻ Một Đêm.

Và dĩ nhiên không thể không nói đến đoạn dạo guitar giáo đầu.  Nhìn Enrico chăm chú đánh cho đến đoạn ông buông tay khảy đàn mà chỉ dùng những ngón tay bấm trên phím để tạo nên giai điệu quen thuộc, tôi phải công nhận là khó lòng mà tái tạo lại được phần intro này.

LV: Biết là khó mà bạn vẫn đề nghị làm! Tôi ngâm bài cũng khá lâu vì sợ phải xử lý khúc nhạc dạo đó; nhưng rồi cuối cùng tôi quyết định không làm theo kiểu của EM (thật ra muốn làm cũng không cách nào được) mà đổi ra cách của nhạc pop ballad. Kiểu này thì dễ cho tôi dàn dựng hơn mà không phải lệ thuộc vào ngón đàn điêu luyện của nhạc công nào hết. Thiết nghĩ tâm tình nhớ quê hương trong lời Việt nhưng lại mang âm hưởng nhạc Ả Rập thì cũng hơi chút không hợp cho nên tôi dựng hòa âm này chủ yếu dựa vào diễn tả của người hát với tâm tình hoài hương.

 

Giã Biệt Quê Nhà page

Ngày rời xa quê hương tôi
Nhìn lui xót thương ngôi nhà
Ra đi, không tiễn đưa
không biết bao giờ quay về

Ánh nắng nhớ nhung chân người
Bờ biển xưa nhắc tên nhau hoài
Tràn dâng sóng bao kỷ niệm
Lòng tôi chết trên con đường

Nắng khóc, nắng tiếc quê nhà sắp xa lìa
Tình yêu ray rứt phố xưa ai chờ
Những đôi môi hồng từng vấn vương lòng. 

Người tình ơi ta xa nhau
Mượn đôi mắt em lên đường
Trên mi rơi như mưa rơi
Hồn tôi ướt mưa giã từ

Thấy choáng váng môi em cười
Kề bên nhau dẫu đang xa vời
Trong tim tôi thắp sáng ngời
cho dẫu âm u quê nhà

Rồi thuyền trôi theo chia ly
Tìm không thấy đâu tay chào
Rơi rơi mưa như kim châm
Tình đau nhức suốt bao năm dài

Tôi... Tôi nhớ mãi khi giã từ
Vì ai đôi mắt lấm lem rồi
Chìm trong biển chết trôi tim người
Còn gì đâu tiếc thương xa xôi
Adieu mon pays

J'ai quitté mon pays
J'ai quitté ma maison
Ma vie, ma triste vie
Se traîne sans raison

J'ai quitté mon soleil
J'ai quitté ma mer bleue
Leurs souvenirs se réveillent
Bien après mon adieu

Soleil! Soleil de mon pays perdu
Des villes blanches que j'aimais
Des filles que j'ai jadis connues

J'ai quitté une amie
Je vois encore ses yeux
Ses yeux mouillés de pluie
De la pluie de l'adieu

Je revois son sourire
Si près de mon visage
Il faisait resplendir
Les soirs de mon village

Mais du bord du bateau
Qui m'éloignait du quai
Une chaîne dans l'eau
A claqué comme un fouet

J'ai longtemps regardé
Ses yeux qui fuyaient
La mer les a noyés
Dans le flot du regret.