• Nguyên tác: By the Time I Get to Phoenix • Nhạc & lời: Jim Webb • Lời Việt: Dục & Nguyễn Thảo • Trình bày: Ngô Nhật Trường • Hòa âm & phối khí: Lê Vũ • Ghi âm: Beat Bros Studio (SG) • Final mix: LeVuMusic Studio • Graphics: Concept by MarcMarc
NT: Những ngày tháng mới đến Mỹ, chưa biết làm gì; cả ngày nằm nghe nhạc… Mỹ. Tuy bập bẹ được vài câu (dù sau bao nhiêu năm nộp tiền học thêm Anh văn ở hội Việt Mỹ), đến cái nghe nhạc thì chịu. Chả hiểu gì ráo trọi. Nhất là nhạc country. Những âm chữ thêm vào luyến láy là ta chỉ còn biết… nghe “sấm”. Cũng may là lớn lên ở Việt Nam, dân tình cũng đã từng học nghe nhạc Pháp hệt như vậy, cho nên ta cũng… tỉnh bơ mà nghe.
Đài radio những ngày tháng đó, giữa năm 1975, ở bang Arkansas, nhạc country hà rầm. Ở nhà sponsor cũng nghe. Đến trường cũng nghe (vì thời đó mấy anh chị dân chơi mang cả máy radio thảy vào locker, chờ giờ nghỉ là mở nhạc um xùm). Lên xe bus cũng nghe. Đi chợ, đi phố, đi ăn. Đâu đâu cũng ra rả.
Cũng thời đó, By the Time I Get to Phoenix của Glen Campbell được phát hầu như mỗi 15 phút.
Bởi vậy, tuy có hơi ám ảnh, nhưng lâu ngày cái giai điệu ngật ngừ nó cũng ăn sâu vào tâm khảm.
Mấy chục năm sau, tưởng đã quên bẳng đi thì bỗng nghe cô ca sĩ Carol Welsman của Canada hát lại bài nhạc này một cách rất là da diết, rất là jazz. Cô hát chậm rãi, rời rạc, không luyến láy. Giọng cô ấm áp, nhiều xúc cảm. Nghe thật bắt… tai.
Thích là một chuyện. Chuyển dịch sang tiếng Việt lại là chuyện khác. Nhiều câu cú Anh ngữ nghe suông sẻ nhưng trong tiếng Việt thì luộm thuộm, phải vòng vo, nếu không thì tối nghĩa. Như vậy đó, tôi vật lộn với Phoenix cả hai ba năm qua. Viết đi viết lại đã mấy bản nháp.
Tự nhiên một ngày, anh Dục, một anh bạn nhạc đã từng gửi nhiều bài nhạc anh dịch tới KJ trước đây, đã kèm trong điện thư bản dịch ca khúc này.
Lẽ dĩ nhiên, từ nguyên bản, những bản dịch đều hơi na ná nhau, chỉ có từ vựng và ngữ pháp là khác. Đọc lời dịch của anh, tôi thích quá. Một vài chỗ mà tôi có trục trặc trước đây, anh viết thật mượt. Ngược lại, có vài chỗ tôi viết, tôi… thích hơn (hơi thiên vị há!?!?). Nhưng phần lớn là vì khi ráp lời vào nốt nhạc thì tôi phải đổi một số chữ để thuận cho người hát. Và lẽ dĩ nhiên khi hát thì tôi vẫn chủ trương hát sao cũng được. Quan trọng nhất là lời ca phải tự nhiên lưu loát không ngượng ngập, nếu câu cú không bị khác nghĩa quá hoặc… vô nghĩa. Thành ra, nhạc KJ cũng hơi… tam sao thất bổn.
Bài nhạc hôm nay là như vậy.
Cám ơn anh Dục đã gửi một ca khúc thật xuất sắc của một thời.
Vừa Khi Ta Đi Ngang Qua Phoenix
Vào khi ta đi ngang qua Phoenix
Nàng vừa thức giấc thôi
Nàng nhận ra phong thư ta đã ghi
Trong giờ giữa khuya
Nàng cười khẽ khi đến chỗ ta nói
Rằng ta sẽ ra đi
Vì đôi khi ta đã ra đi nhưng chẳng xa được lâu
Vào khi ta đi ngang Albuquerque
Nàng đã đến chỗ làm
Rồi khi ngưng tay, đi ăn trưa
Nàng gọi số ta
Nàng cứ mãi ngóng giữa khoảng trống từng đợt tiếng chuông reng
Còn mãi không ngừng reo
Vào khi ta đang vô Oklahoma
Nàng đã ngủ yên
Trở trăn trong mơ
Thầm kêu tên ta thật thiết tha
Nàng khóc lúc nghĩ đến là ta đã ra đi
Dù bao nhiêu lâu nay vẫn hay lời ta nói nhưng
Nàng chẳng hề chịu tin
Ta bây giờ đã xa
By the Time I Get to Phoenix
By the time I get to Phoenix
She'll be risin'
She'll find the note I left hangin'
On her door
She'll laugh when she reads the part
That says I'm leavin'
'Cause I've left that girl so many times before
By the time I make Albuquerque
She'll be workin'
She'll prob'ly stop at lunch
And give me a call
But she'll just hear that phone keep on ringin'
Off the wall
That's all
By the time I make Oklahoma
She'll be sleepin'
She'll turn softly
And call my name out loud
And she'll cry just to think I'd really leave her
Though time and time I've tried to tell her so
She just didn't know
I would really go
kejazz.today 