Nỗi Đau Dịu Dàng

• Nguyên tác: Killing Me Softly
• Nhạc: Charles Fox
• Lời: Norman Gimbel
• Lời Việt: Lê Hựu Hà
• Trình bày: Hồ Đắc Anh Thi
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: NN Recording Studio (SG)
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT:  Phong trào nhạc trẻ trước 75 như một làn gió mát thổi vào làng âm nhạc u buồn của Việt Nam thời chiến.  Trước thời kỳ ấy, chỉ toàn những bài nhạc về lính, về những mối tình tan nát vì chiến tranh, những nỗi nhớ nhung làng mạc quê hương đã xa lìa vì chiến tranh.  Ngoài ra có rất ít ca khúc với đề tài gì khác.  Những lời ca buồn bã lồng trong giai điệu vẫn khá mộc mạc khiến cho lòng người nghe càng thêm tê tái.

Rồi nhạc trẻ đến, có lẽ bắt đầu với những ca khúc ngoại quốc được dịch ra tiếng Việt, hoặc lấy giai điệu với phương cách hành âm mới mẽ đem phổ vào lời Việt, đã mang lại cho những người trẻ những âm thanh lạ lẫm xôn xao hơn.  Những ca khúc nổi tiếng của Sylvie Vartan, Christophe, Johnny Hallyday, Dalida đã được diễn lại bên trời Đông qua tiếng hát của Thanh Lan, Billie Shane, Cathy Huệ, Julie Quang, v.v… thật rộn rịp.

Một trong những ca khúc dịch nổi tiếng lúc ấy là Nỗi Đau Dịu Dàng, dịch từ Killing Me Softly với tiếng hát rền rỉ vang động của Roberta Flack, đã đến với thính giả Việt qua nhóm tam ca Thúy Hà Tú.  Ba giọng hát khá giống nhau quyện vào nhau một cách hoàn hảo đã tạo nên một phiên bản thật thích thú, khác hẳn với Roberta Flack mặc dù phần hòa âm được giữ khá giống nguyên tác.

Nỗi Đau Dịu Dàng lần này đã được hòa âm lại trong dạng ballad nhưng thật rộng rãi, thật atmospheric.  Trong không khí đó, tiếng hát của Anh Thi rất cô đọng, nhẹ nhàng, và đầy tâm sự.

Killing Me Softly đã được đưa lên KẻJazz cách đây khá lâu, vào năm 2018, dưới tựa bản Dịu Dàng Giết Chết Tôi

Lý do? Có thể bạn cho tôi là khó tính.  Thật vậy, trong ngôn ngữ Việt, đại từ nhân xưng rất là rắc rối vì nó xuất hiện dưới nhiều dạng khác nhau, ví dụ như nhân vật “tôi”, ta có thể dùng Tôi, Ta, Anh, Em, Con, v.v… hoặc nhiều khi chỉ hiểu ngầm.  Nhưng thật ra, mỗi chữ có một ít sắc thái dị biệt.  Anh, Em, ngoài ngôi thứ và giống đực cái, thường hàm ý một mối liên hệ gần gũi.  Tôi, thường có vẻ khách quan, xa cách, lạnh nhạt hơn, và hơn nữa, dùng chung cho cả hai giống.  Ta, mang ít nhiều tính tự sự, v.v…  Trong một bài nhạc, khi những chữ này được dùng lẫn lộn hay làm tôi hơi khựng lại, vì phải nghĩ thử ai là ai, rồi sau đó phải tự hỏi lý do gì đã khiến tác giả thay đổi đại từ.  Trong một ca khúc ngắn gọn, giống như một bài thơ hoặc truyện ngắn, từ ngữ thường cân nặng hơn. Trong NĐDD, tôi vẫn phân vân vì lý do gì LHH đã chuyển từ Em qua Tôi trong đoạn 2, và nhất là đoạn 3, mấy câu “Giờ đây ai hát thiên tình ca, khiến tôi thêm nhiều xa lạ. Lời ca âu yếm vỗ về em nhưng vẫn thấy xa thật xa”. Thoạt nghe tôi hơi thắc mắc về nhân vật “tôi” này liên hệ ra sao với “em”.

Nhưng đó chỉ là vì tôi khó tính thôi.

Bây giờ thì mời các bạn nghe tiếng hát của Anh Thi và ca khúc Nỗi Đau Dịu Dàng.

Nỗi Đau Dịu Dàng

Bóp nát sức sống em bằng tiếng ca
Bóp nát sức sống em qua điệu nhạc
Bằng lời dịu dàng anh giết em
Giết chết trái tim em bằng tiếng ca
Ru em trong u mê, và xót xa
Nhắm mắt với nỗi đau
Ngọt lịm dạ....

1.
Ngồi nghe anh hát thiên tình ca
Ngỡ như đất trời giao hòa
Và tai nghe thấy một rừng âm vang khúc hát dâng đời ta
Cỏ cây muôn loại đều hân hoan
Nhưng riêng em tưởng như anh...

2.
Rồi khi cơn sốt đun tình tôi
Bỗng theo cõi nhạc xa vời
Và anh lên tiếng gọi hồn em đang khóc bên con vực sâu
Hãy mau lên đường về về uyên uyến
Khi nghe thân xác nài van .....

3.
Giờ đây ai hát thiên tình ca
Khiến tôi thêm nhiều xa lạ
Lời ca âu yếm vỗ về em nhưng vẫn thấy xa thật xa
Thiếu anh khúc nhạc thành vô duyên
Tim em vẫn còn nghe.....

Killing Me Softly

Strumming my pain with his fingers
Singing my life with his words
Killing me softly with his song
Killing me softly with his song
Telling my whole life with his words
Killing me softly with his song

1.
I heard he sang a good song
I heard he had a style
And so I came to see him
to listen for a while
And there he was, this young boy
A stranger to my eyes

2.
I felt all flushed with fever
Embarrassed by the crowd
I felt he'd found my letters
And read each one out loud
I prayed that he would finish
But he just kept right on

3.
He sang as if he knew me
In all my dark despair
And then he looked right through me
As if I wasn't there
And he just kept on singing
Singing clear and strong

Tình Yêu Dịu Êm

• Nguyên tác: Love Me Tender
• Nhạc: George R. Poulton
• Lời: Vera Matson (Ken Darby)
• Lời Việt: Nguyễn Thảo
• Trình bày: Triệu Vinh
• Hòa âm & phối khí: Lê Vũ
• Ghi âm: Phòng thâu NTV
• Final mix: LeVuMusic Studio
• Graphics: Concept by MarcMarc

NT:  Có người nói với tôi: Anh có vẻ thích nghe mấy bản cover hơn là bản chính.  Hơi bất chợt nên tôi cũng hơi… chưng hửng, không có câu trả lời liền.

Tôi nghe rất nhiều nhạc, bản chính gốc cũng như bản cover của nhiều ca sĩ khác nhau.  Có nhiều ca khúc gốc nghe rất hay mà khó có người bì kịp, ví dụ như bài Fragile do Sting hát, mà KẻJazz đã dịch thành Mỏng Manh và tải lên mạng trước đây.  Nhưng rồi Sting đã cho ra đời nhiều phiên bản Fragile khác nhau vì dường như chính anh ta đã cảm ra những khía cạnh mới vào những thời điểm khác.

Và tôi cũng thích một số cover vì tôi thấy có điều gì đó, nghe xôn xao hơn, mới mẻ hơn, hoặc giọng hát hợp ý tôi hơn, v.v…  Ví dụ như bài I Always Love You do Whitney Houston hát, tôi thích hơn là bản chính do Dolly Parton hát, vì giọng hát của Houston rất ấm áp và lả lơi.  Một thí dụ khác là ca khúc folksy phản chiến Blowin’ in the Wind của Bob Dylan mà tôi thật chán ngấy vì đã nghe từ thời hippie, bỗng nhiên thấy rất thiết tha qua bản mộc của Ziggy Marley.

Love Me Tender nằm trong trường hợp này.  Giai điệu được viết từ thời Civil War, tên là Aura Lee của George Poulton.  Mãi đến năm 1956 lời nhạc mới được viết bởi Vera Matson (Ken Darby) và ghi âm bởi Elvis Presley.  Presley là một ca tiền phong của nhạc rock-n-roll, nhưng tôi không thích cách luyến láy của ông.  Vì vậy, khi tôi nghe Norah Jones chậm rải hát bằng một giọng hơi khàn pha một chút twang địa phương, bài Love Me Tender bỗng làm tôi rung động.

Triệu Vinh là một ca sĩ có giọng hát ấm áp, rất classic, rất trầm tĩnh.  Và ca khúc Tình Yêu Dịu Êm (bản dịch Love Me Tender) là lời tỏ tình tha thiết.  Không biết bạn nghĩ sao chứ tôi nghe xong là thấy mê… anh chàng này liền.

Tình Yêu Dịu Êm

Tình yêu dịu êm thơm ngọt môi
Môi hôn đừng rời xa
Tình em là hơi thở đời anh
Anh muôn đời cần em

Yêu như trăng sao yêu đêm thâu
Giấc mê nồng êm ấm
Cho anh đắm say cơn mộng du
Mãi muôn đời yêu em

Tình yêu đậm sâu hương mật hoa
Đưa anh về tim em
Là nơi mà anh vẫn hằng mơ
Có em hoài ngày đêm

Yêu như mây xanh yêu non cao
Giấc mơ ngàn bên nhau
Yêu nhau giữa mênh mông thời gian
Trôi về đến thiên thu

Love Me Tender

Love me tender. Love me sweet
Never let me go
You have made my life complete
And I love you so

Love me tender. Love me true
All my dreams fulfilled
For my darlin' I love you
And I always will

Love me tender. Love me long
Take me to your heart
For it's there that I belong
And we'll never part

Love me tender. Love me dear
Tell me you are mine
I'll be yours through all the years
Till the end of time