• Nguyên tác: Cry Me A River • Nhạc & lời: Arthur Hamilton • Lời Việt: Lê Vũ • Trình bày: Lê Vũ • Hòa âm & phối khí: Lê Vũ • Ghi âm & final mix: LeVuMusic Studio • Image & graphics: AI per MarcMarc
LV: Tôi rất thưởng thức chord progression của bài Cry Me A River.
Người viết nhạc đã xử dụng nhiều hợp âm với cấu trúc đảo (inversion), thí dụ như Am7b5 để thay thế cho hợp âm thứ quãng 6, thí dụ như Cm6, để tạo nên cảm giác chao đảo, đớn đau. Đoạn giữa của bài được chuyển tông sau đó trở lại tông cũ thật tài tình. Nghe mê ly!
Lần trước khi thực hiện bài này với lời dịch của Ngu Yên, tôi đã tự nhủ sẽ trở lại bài này lần nữa. Nhưng khi mang nghe lại cách bạn trình bày Khóc Một Giòng Sông tôi thấy ngần ngại. Qua lời của Ngu Yên, bạn đã diễn tả bài một cách thoải mái, phóng túng thật dễ dàng. Tôi không làm vậy được. Tôi chỉ có thể thoải mái được khi có khuôn khổ rõ ràng để theo. Lời dịch của Ngu Yên hợp với cách hát buông thả của bạn hơn với kiểu hát của tôi. So đo một vài bữa, tôi quyết định dịch lại theo kiểu tôi hát được.
Thực hiện xong bài này tôi nghiệm lại một điều: Dịch nhạc khó quá! Tôi thật phục bạn và anh Ngu Yên sao có thể dịch nhạc nhanh và dễ dàng như vậy. Dịch cho sát nghĩa, sát ý nhạc và đồng thời sao cho phát âm được thoải mái khi hát thật là nhiều thử thách. Thêm nữa là phải chọn câu từ sao cho thi vị, dễ nghe. Tôi chào thua. Không biết người bạn mới AI của bạn có làm được không?
Chỉ riêng việc dịch tựa đề của bài cũng có khó khăn. Ngu Yên đã dịch là Khóc Một Giòng Sông. Vậy tôi nên dịch thế nào? Khóc Nức Nở? Khóc Sướt Mướt? Khóc Bù Lu Bù Loa? Và làm sao để nói lên cái ý mỉa mai của người kể chuyện? Bởi thế tựa bài đã qua 3, 4 lần thay đổi.
Biết đâu đến trước ngày cho bài lên tôi lại đổi tựa lần nữa?
NT: Cám ơn bạn đã có lời khen về chuyện dịch thuật. Thú thật với bạn, tôi vẫn còn học hỏi dài dài về vấn đề này, mà có lẽ cũng chẳng bao giờ dứt. Mỗi bài nhạc mới vẫn là một thử thách mới. Một bài nhạc có giai điệu cổ điển thì không thể nào có văn phong tân thời. Tương tợ như vậy, đa số nhạc blues cần lời mộc mạc hơn là óng ả mượt mà.
Nhưng thôi, hãy nói về hát. Tôi có đọc đâu đó về… phrasing. Đây là một kỹ thuật trong âm nhạc, nhất là thanh nhạc. Sau khi học phát âm chữ sao cho tròn trịa, sao cho đẹp (lại một vấn đề khác), thì bạn phải nghĩ đến cách giải quyết từng câu nhạc. Học trò thanh nhạc thường khởi sự bằng… đọc lớn lời ca, như đang diễn một thoại kịch. Đọc và giải quyết từng câu một. Đọc với tâm cảm của nhân vật bạn muốn thể hiện. Đọc với xúc cảm tương tợ nếu không phải là chính xác. Rồi sau đó, bạn mới giải quyết phần giai điệu, tiết tấu, v.v… rồi bạn ráp bài nhạc.
Tôi nghĩ đây cũng là một yếu tố quan trọng dưới đề tài chung: làm sao… hát.
Hy vọng trong những tuần lễ tiếp theo, ta sẽ nói tiếp về những đề tài khác trong nghệ thuật ca hát và trình diễn. Các bằng hữu của KeJazz gắng chờ nha.
Dẫu em bây giờ cô quạnh (Dù) lệ rơi giữa khuya nát lòng Em dù buồn thương nước mắt tuôn chứa chan Mắt ta giờ khô héo Sẽ không còn khóc cho tình yêu xưa (Dù) biết em nao muốn quay về (Nhưng) tình xưa biết bao dối lừa Nên dù lệ em có tuôn chứa chan Mắt ta giờ khô héo Sẽ không còn khóc cho tình yêu xưa Em có biết lòng ta đau đớn, (khi) em rời bỏ ta Mà sao ánh mắt em lạnh khô Ta nhớ mãi, lời em đã nói, ôi lời đắng cay Em thì nghe lòng em đã chán chường Không còn yêu, còn thương, còn tiếc… (Nên) Giờ Dẫu em có nói gì (Thì)tình xưa đã tan biến rồi Cho dù lệ tuôn đẫm đôi mắt em Trái tim (ta) giờ khép kín Chút hương tình cũ nay giờ phôi pha Chút hương tình cũ nay giờ nhạt phai...
Cry Me A River
Now you say you're lonely You cry the long night through Well, you can cry me a river Cry me a river I cried a river over you Now you say you're sorry For being so untrue Well, you can cry me a river Cry me a river I cried a river over you You drove me, nearly drove me Out of my head While you never shed a tear Remember, I remember All that you said Told me love was too plebeian Told me you were through with me And now you say you love me Well, just to prove you do Come on and cry me a river Cry me a river I cried a river over you
kejazz.today 