• Nguyên tác: Dorogoi Dlinnoyu • Nhạc: Boris Fomin • Lời thơ: Konstantin Podrevsky • Tựa Anh: Those Were the Days • Lời Anh: Gene Raskin • Lời Việt: Minh Nguyệt • Trình bày: Minh Nguyệt • Hòa âm & phối khí: Lê Vũ • Ghi âm: Trí Bùi Studio • Final mix: LeVuMusic Studio • Graphics: Concept by MarcMarc
Có câu chuyện kể về một vị thiền sư và một người đàn bà thường xuyên lo âu.
Một hôm, hai người đứng trước chiếc xe đẩy chất đầy những tảng đá. Vị thiền sư hỏi: “Bà có thể đẩy chiếc xe này không?”
Người đàn bà nhìn chiếc xe nặng trĩu, lắc đầu. “Không thể nào. Tôi không nghĩ có ai đủ sức đẩy nổi.”
Vị thiền sư lặng lẽ lấy xuống một tảng đá nhỏ, trao cho bà. “Bà mang tảng đá này được chứ?”
Bà đón lấy. “Được.”
Ông lấy thêm một tảng nữa. “Thêm tảng này thì sao?”
Bà thử ôm cả hai rồi đáp: “Chắc cũng được.”
Vị thiền sư lại lấy xuống một tảng khác và đưa cho bà. Lần này, bà lắc đầu: “Thưa thầy, con không thể mang thêm được nữa.”
Vị thiền sư mỉm cười: “Đời sống cũng như thế. Ta có thể mang được một nỗi nhọc nhằn của ngày hôm nay, như bà đang mang tảng đá đầu tiên. Nhưng nếu chất thêm vào đó những lo âu của ngày mai và những phiền muộn của ngày đã qua, chẳng bao lâu ta sẽ không còn bước nổi.”
Câu chuyện chỉ có vậy.
Nhưng thật ra, mấy ai trong chúng ta vẫn không còng lưng mang theo những tảng đá của quá khứ và tương lai?
Và trong âm nhạc hình như có rất nhiều ca khúc cũng nặng trĩu những tảng đá như thế. Phải chăng đó là một trong những nền tảng của âm nhạc? Có phải ca khúc ra đời khi con người không thể sống hoàn toàn trong hiện tại?
Ta nhớ một người. Quá khứ.
Ta tiếc một điều gì. Quá khứ.
Ta sợ sẽ mất một người. Tương lai.
Ta hy vọng tìm thấy một tình yêu. Tương lai.
Bởi vậy, rất nhiều ca khúc thực chất chỉ là những cách khác nhau để… gánh đá. Và ta tìm đến âm nhạc bởi ta không thể, hoặc chưa muốn, đặt những tảng đá ấy xuống.
Ngay trong cấu trúc của âm nhạc cũng đã có tính thời gian. Những nốt vừa đi qua dẫn ta đến âm thanh hiện tại; rồi chính âm thanh đang vang lên lại đòi hỏi ta phải đi tiếp, cho đến khi bản nhạc chấm dứt. Một hợp âm tạo nên sự căng thẳng để chờ được giải quyết ở hợp âm sau. Nhịp điệu tồn tại nhờ ký ức về nhịp vừa qua và dự cảm về nhịp sắp tới. Trong mỗi khoảnh khắc của âm nhạc, quá khứ vẫn chưa hoàn toàn mất đi, còn tương lai dường như đã bắt đầu vọng tới.
Tuy nhiên, âm nhạc làm được một điều mà vị thiền sư chưa nói đến: đó là nó khiến những tảng đá thăng hoa. Qua giai điệu, những phiến đá nặng nề ấy bỗng có thể bay lên. Trọng lượng của chúng không biến mất, nhưng không còn là một sức nặng hoàn toàn câm lặng. Chúng có âm thanh, có nhịp điệu, có những khoảng nghỉ, và rồi có cả một điểm kết thúc.
Đời sống bắt ta phải mang những tảng đá. Âm nhạc không nhất thiết lấy chúng khỏi vai ta, nhưng làm chúng nhẹ đi một chút—hoặc cho ta thêm một chút sức lực—để có thể tiếp tục quãng đường.
NT
Ngày Nào Xa Xưa
Ngày nao xa xưa ta hay vào quán này
Mình từng dăm chén nâng ly xum vầy
Cùng cười vang chia sớt bao nhiêu mộng ước đẹp
Cho tương lai mai sau điều ta muốn có
Những tháng năm xưa, anh ơi.
Ngỡ mãi vui chơi không ngơi
Mình cùng ca vang, khiêu vũ tháng năm đâu màng
Mình chọn đời sống cho ta. Cùng ganh đua với phong ba
Tuổi xanh hăng hái bước trên con đường vạch ra
Lá lá la la la la, lá lá la la la la
Rồi..nhiều năm tháng đã lướt mau thật không ngờ
Mình vuột đi bao ước mơ đã ngóng chờ
Một ngày nao nếu có thấy nhau tại quán này
Tay trong tay ta mỉm cười và nói
Rồi đêm nay đứng chôn chân tại quán này
Nhìn chung quanh thấy vẫn như ngày nào
Từ trong ly chiếu thấy ta thật khác lạ
Người đang cô đơn là ta đây sao?
Ồ! Hình như tôi nghe… tiếng ai cười quen thuộc
Vừa nhìn nhau anh đã kêu tên tôi rồi
Mình già nhiều hơn xưa tuy khôn thì không nhiều
Nhưng trong tim ta, mộng mơ vẫn đó
Those Were The Days
Once upon a time there was a tavern
Where we used to raise a glass or two
Remember how we laughed away the hours
Dreamed of all the great things we would do?
Those were the days, my friend
We thought they’d never end
We’d sing and dance forever and a day
We’d live the life we choose
We’d fight and never lose
For we were young and sure to have our way
La la la la…
Then the busy years went rushing by us
We lost our starry notions on the way
If by chance I’d see you in the tavern
We’d smile at one another and we’d say
Just tonight I stood before the tavern
Nothing seemed the way it used to be
In the glass, I saw a strange reflection
Was that lonely woman really me?
Through the door there came familiar laughter
I saw your face and heard you call my name
Oh, my friend, we’re older but no wiser
For in our hearts, the dreams are still the same
